Ο προσδιορισμός της ημερομηνίας του θανάτου του Μ. Αλέξανδρου

 

Ο θάνατος του Μ. Αλεξάνδρου

 

Της Μάρως Κ. Παπαθανασίου

Επiκ. καθηγήτριας Πανεπιστημίου Αθηνών

 

Κατά τον ελληνικό παρισινό κώδικα 1711 (11ος αι.) με το κείμενο του Ψευδο-Καλλισθένους για τον βίο του Μ. Αλεξάνδρου, ο Αλέξανδρος πέθανε στις 4 του αιγυπτιακού μηνός Φαρμουθί, δηλαδή στις 13 Ιουνίου του 323 π.Χ. Η ημερομηνία αυτή θεωρείται πλέον ανακριβής βάσει των ιστορικών και νέων αστρονομικών δεδομένων.

Πρώτον, ο Πλούταρχος, βασιζόμενος στον Αριστόβουλο, αναφέρει ότι ο Αλέξανδρος πέθανε την τελευταία ημέρα του μηνός Δαισίου (Αλέξ. 75: «Αριστόβουλος δέ φησιν αυτόν [Αλέξανδρον] πυρέττοντα μανικώς, διψήσαντα δε σφόδρα πιείν οίνον· εκ τούτου δε φρενιτιάσαι, και τελευτήσαι τριακάδι Δαισίου μηνός.»)· παρακάτω όμως (Αλέξ. 76), ως ημέρα του θανάτου αναφέρεται η 28η Δαισίου. Η αντίφαση αυτή αίρεται αν ληφθούν υπ' όψιν τα εξής:

α) Το μακεδόνικο σεληνο-ηλιακό ημερολόγιο περιλάμβανε εναλλάξ μήνες «πλήρεις» των 30 ημερών και «ελλιπείς» των 29 ημερών. Η τελευταία (29η) ημέρα των ελλιπών μηνών αριθμείτο ως 30ή- επειδή δε ο Δαίσιος ήταν ελλιπής, η επομένη της 28ης ήταν η 30ή Δαισίου.

β) Στην αρχαιότητα, άλλοι λαοί μετρούσαν την έναρξη του ημερονυκτίου, και επομένως της ημερομηνίας, από την ανατολή του ηλίου, οπότε πρώτο ήμισυ της ημερομηνίας ήταν η ημέρα και δεύτερο ήμισυ η νύκτα· άλλοι πάλι λαοί μετρούσαν από τη δύση του ηλίου, οπότε πρώτο ήμισυ της ημερομηνίας ήταν η νύκτα και δεύτερο η ημέρα. Επομένως, ο υπολογισμός της ημέρας του θανάτου ως 28 Δαισίου πρέπει να αντιστοιχεί σε μέτρηση με έναρξη το πρωί, ενώ η 30 Δαισίου να αντιστοιχεί σε μέτρηση από το εσπέρας και μάλιστα ελλιπούς μηνός, δηλαδή με 29 ημέρες, οπότε από την 28η πάμε κατ' ευθείαν στην 30ή του μηνός.

Δεύτερον, κατά τους Σελευκίδες ο θάνατος του Μ. Αλεξάνδρου συνέβη στις 29 του σεληνιακού μηνός Αιαρού των Βαβυλωνίων. Τούτο επιβεβαιώθηκε από την ανακάλυψη μιας βαβυλωνιακής πινακίδος με αστρονομικό ημερολόγιο, στην οποία για το έτος 323 π.Χ. γράφεται: «μήνας Π, Βαβυλωνιακή ημέρα 29, ο βασιλεύς απέθανε». Τούτο πιθανότατα σημαίνει ότι ήδη πριν από τον θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου οι μακεδόνικοι μήνες συνέπιπταν πλέον με τους βαβυλωνιακούς. Επειδή δε οι πηγές αναφέρουν ότι ο Αλέξανδρος πέθανε περί το εσπέρας, τούτο συνέβη καθώς τελείωνε η 10η και άρχιζε η 11η Ιουνίου 323 π.Χ.

ΠΗΓΗ:

ΕΠΤΑ ΗΜΕΡΕΣ - Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ - ΤΟΜΟΣ ΜΘ -   ΟΙ 12 ΜΗΝΕΣ – ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ -ΙΟΥΝΙΟΣ

 

Η ιστορία του «Ήλιου της Βεργίνας»

 

Η ιστορία του «Ήλιου της Βεργίνας»

 

Ο Ήλιος της Βεργίνας (αλλιώς Άστρο της Βεργίνας) είναι ένα αρχαίο ελληνικό σύμβολο που απεικονίζεται σε διάφορα αρχαιολογικά ευρήματα, όπως αγγεία και νομίσματα, αλλά έγινε ευρέως γνωστό λόγω της απεικόνισης του στην χρυσή λάρνακα που βρέθηκε το 1977 σε Βασιλικό τάφο ο οποίος αποδίδεται στην Μακεδονική Βασιλική Δυναστεία του Φιλίππου Β΄ και του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Ο Ηρόδοτος, ο αρχαίος Έλληνας ιστορικός του 5ου αιώνα π.Χ. που εξιστόρησε τους Περσικούς Πολέμους και έγινε γνωστός ως ο «πατέρας της ιστορίας» ήταν αυτός που με το έργο του, διέσωσε και την παράδοση με βάση την οποία καθιερώθηκε ο «ήλιος της Βεργίνας» ως σύμβολο της βασιλικής δυναστείας των Μακεδόνων.  Αναφέρει λοιπόν ότι ο ήλιος της Βεργίνας σχεδιάστηκε για πρώτη φορά πάνω στο... χώμα και μάλιστα τον σχεδίασε ένας μικρός «ξεχωριστός» βοσκός, ο Περδίκκας, που αργότερα έγινε τρανός βασιλιάς της Μακεδονίας.

Ο Περδίκας ζούσε με τα αδέλφια του στο Άργος και κατάγονταν από την γενιά του Τήμενου. Κάποια στιγμή όμως ο Περδίκκας, (ο μακρινός πρόγονος του Μεγάλου Αλέξανδρου), μαζί με τα δύο μεγαλύτερα αδέλφια του,  τον Γαυάνη και τον Αέροπο διώχθηκαν από το Άργος και κατέφυγαν στο πλούσιο παλάτι του βασιλιά της πόλης Λεβαίας της Ιλλυρίας  όπου ανέλαβαν και έβοσκαν τα κοπάδια του στους απέραντους καταπράσινους κάμπους.

Η βασίλισσα που -όπως όλες οι βασίλισσες τα χρόνια εκείνα- ζύμωνε ψωμί για όσους είχε στη δούλεψη της, παρατήρησε ότι το καρβέλι που ετοίμαζε για τον Περδίκκα φούσκωνε πάντα περισσότερο από τα άλλα!

Τρομαγμένη το λέει στον άνδρα της τον βασιλιά, ο οποίος, πιστεύοντας ότι είναι κακός οιωνός και κινδυνεύει η ζωή του από αυτό τον «παράξενο» βοσκό, προστάζει τα τρία αδέλφια να φύγουν αμέσως από τη χώρα του.

Εκείνοι ζητούν την αμοιβή για τη δουλειά τους και ο βασιλιάς, δείχνοντας τον ήλιο που έπεφτε μέσα από το άνοιγμα της σκεπής του παλατιού (το οποίο άνοιγμα λειτουργούσε και ως... καπνοδόχος), τους λέει θυμωμένος: «Αυτή είναι η πληρωμή σας!!». 

 

 

Τα δύο μεγαλύτερα αδέλφια φοβισμένα σώπασαν. Τότε ο νεαρός Περδίκκας χαράζει στο χώμα έναν κύκλο με το μαχαίρι του κλείνοντας μέσα τις ακτίνες του ήλιου. Μετά τον προσκυνά τρεις φορές, παίρνει στα χέρια του τις φωτεινές ακτίνες και τις αποθέτει στον κόρφο του...

Ύστερα από αυτό, τα τρία αδέλφια πήραν τον δρόμο της εξορίας περνώντας πέρα από το ποτάμι, όταν ο βασιλιάς, τρομαγμένος και ξαφνιασμένος από αυτό που είδε, μετανιώνει που τους χάρισε τη ζωή και στέλνει τους στρατιώτες του να τους σκοτώσουν! Όμως δεν τα καταφέρνουν γιατί το ποτάμι φουσκώνει, γίνεται αδιάβατο, και έτσι σώζονται οι φυγάδες...

Πολλά χρόνια αργότερα, ο Περδίκκας γίνεται βασιλιάς της Μακεδονίας. Είναι ο γενάρχης της μεγάλης δυναστείας, σύμβολο της οποίας ήταν ο ήλιος που ο ίδιος είχε χαράξει το περίγραμμα του στο χώμα... Είναι ο θρυλικός δεκαεξάκτινος ήλιος της Βεργίνας που πέρασε στην αιωνιότητα μαζί με τον μακρινό του δοξασμένο απόγονο, τον Μέγα Αλέξανδρο…..

 

 

Θα πρέπει να πούμε όμως ότι  η σημασία του συμβόλου δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως. Διάφορες εκδοχές των αρχαιολόγων είναι ότι ήταν ηλιακό σύμβολο, σύμβολο της Μακεδονίας, έμβλημα της Ἀργεαδικής δυναστείας του Φιλίππου, ένα θρησκευτικό σύμβολο που αναπαριστά τους 12 Θεούς του Ολύμπου ( Ελληνική εθνική θρησκεία ), ή ένα διακοσμητικό σχέδιο.

Δεκαεξάκτινοι, δωδεκάκτινοι και οκτάκτινοι Ήλιοι παρουσιάζονται συχνά σε Μακεδονικά και Ελληνιστικά νομίσματα και ασπίδες της περιόδου αλλά και σε ευρήματα από τον ευρύτερο ελληνικό κόσμο (Μεγάλη Ελλάδα και Μικρά Ασία), ήδη από τον 6ο αιώνα π.Χ., καθώς και σε απεικονίσεις Αθηναίων οπλιτών αλλά και σε νομίσματα, από τη νησιωτική μέχρι την ηπειρωτική Ελλάδα, όπως στη Κέρκυρα, 5ος αιώνας π.Χ., Λοκρίδα, 4ο αιώνας π.Χ. Πριν το 1977 το σύμβολο θεωρείτο απλά διακοσμητικό στοιχείο. Έπειτα όμως από την ανακάλυψη του Ανδρόνικου το σύμβολο άρχισε να συσχετίζεται με τους Αρχαίους Μακεδόνες, παρ' όλη τη προηγούμενη διακοσμητική του χρήση στην Ελληνική τέχνη.

Πηγές

https://www.in.gr/2021/04/22/plus/features/vergina-pos-dimiourgithike-maxairi-o-ilios-symvolo-ton-makedonon/

https://www.mixanitouxronou.gr/pos-dimiourgithike-me-macheri-o-ilios-tis-verginas-to-simvolo-ton-makedonon-itan-apogoni-tou-mithikou-ellina-ke-archika-katikisan-tin-fokida-pos-metakinithikan-pros-vorra/

https://el.wikipedia.org/wiki/Ήλιος_της_Βεργίνας

https://www.dinfo.gr/η-ιστορία-του-ήλιου-της-βεργίνας-που-όλ/

https://choratouaxoritou.gr/?p=59216&cn-reloaded=1

 

Εξαιρετικό εύρημα στην Μαυροπηγή Κοζάνης

 

Εξαιρετικό εύρημα στην Μαυροπηγή Κοζάνης

Μοναδική κλίνη 2.100 ετών στην Κοζάνη με μια πλούσια νεκρή με χρυσές δάφνες

H Μαυροπηγή είναι ένα χωριό που βρίσκεται 11 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Πτολεμαΐδας, στο νομό Κοζάνης, στη Μακεδονία. Βρίσκεται σε υψόμετρο 740 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Κατά την απογραφή του 2011, ο πληθυσμός της ήταν 456 κάτοικοι. Το Σεπτέμβρη του 2011 έγινε αναγκαστική απαλλοτρίωση του οικισμού για την επέκταση της εξώρυξης λιγνίτη από τη ΔΕΗ. Η μετεγκατάσταση του οικισμού, που πλέον είναι ακατοίκητος, δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί, ενώ παράλληλα η περιοχή παρουσιάζει και αρχαιολογικό ενδιαφέρον.

Η δοκιμαστική τομή που έκαναν οι αρχαιολόγοι κάτω από τα χαλάσματα ενός σύγχρονου σπιτιού που κατεδαφίστηκε πρόσφατα από την ΔΕΗ για να προχωρήσει η διάνοιξη του ορυχείου στην Μαυροπηγή Κοζάνης, έκρυβε μια πολύ μεγάλη έκπληξη. Μόλις άρχισαν να απομακρύνουν τσιμέντα και άλλα μπάζα από τα θεμέλια του σπιτιού, αποκαλύφθηκε ένας λακκοειδής τάφος, των υστεροελληνιστικών χρόνων (τέλη 1ου αιώνα π.Χ.), με πλούσια κτερίσματα.

 

 

Ο τάφος προς έκπληξη των αρχαιολόγων εντοπίστηκε ασύλητος και αδιατάρακτος από τη σύγχρονη δόμηση. Αυτό που εντυπωσίασε ιδιαίτερα την ανασκαφική ομάδα δεν είναι τόσο ο τάφος, όσο το περιεχόμενο του.Μία κλίνη του 1ου αιώνα π.Χ. πάνω στην οποία είχε ταφεί μία πλούσια γυναίκα. Ένα κρεβάτι διαστάσεων 2Χ90 μ., με ύψος 40 εκατοστά, «σαν ένα δικό μας σημερινό ντιβάνι», εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η αρχαιολόγος, υπεύθυνη της ανασκαφής και προϊστάμενη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης Αρετή Χονδρογιάννη-Μετόκη, η οποία στο πλαίσιο του 33ου Αρχαιολογικού Συνέδριου για τις ανασκαφές στη Μακεδονία και τη Θράκη- που ξεκίνησε την Πέμπτη και ολοκληρώνεται σήμερα, Σάββατο 24 Απριλίου 2021- παρουσιάζει τα αποτελέσματα της ανασκαφικής έρευνάς της, στα λιγνιτωρυχεία της ΔΕΗ την περίοδο 2018-2020».

Ενώ υπήρχε στα αρχαία χρόνια η συνήθεια να τοποθετούνται νεκροί σε κλίνες, μέχρι στιγμής δεν είχε βρεθεί καμία σε όλο τον ελλαδικό χώρο και στην ευρύτερη περιοχή. «Έχουν βρεθεί πόδια ή εξαρτήματα κλινών, χάλκινα και είναι τα μόνα που έχουν διατηρηθεί στο χρόνο, αλλά διάσπαρτα. Μέχρι τώρα δεν είχε βρεθεί μία κλίνη στη θέση της», υπογραμμίζει η κ. Χονδρογιάννη. Αυτό είναι το μοναδικό που έχει αυτό το εύρημα. Βρέθηκε in situ και είναι ακέραιη, χωρίς τα ξύλινα τμήματά της που έχουν διαλυθεί. Μέσα στο 2020 έγινε μια προσπάθεια συντήρησης ενός μέρους της, μια προκαταρκτική μελέτη των στοιχείων της, η σχεδίαση και όλες οι εργασίες που απαιτούνται για τη μελέτη του ευρήματος.

 

Από τη θέση που βρέθηκαν τα χάλκινα τμήματα της κλίνης και με βάση τη σχεδίαση που έγινε στο μουσείο, η κ. Χονδρογιάννη και οι συνεργάτες της προσπάθησαν να προσεγγίσουν τον τρόπο που δένονταν αυτά τα κομμάτια μεταξύ τους και προχώρησαν σε αναπαράσταση μιας μικρογραφίας, η οποία παρουσιάζεται στο συνέδριο. Πρόκειται ουσιαστικά, όπως είπε, για μία πρόταση αναπαράστασης, «κατά την εκτίμησή μας πολύ κοντά στο πρωτότυπο, καθώς μας λείπουν τα ξύλινα στοιχεία, η οποία έγινε με βάση την προκαταρκτική μελέτη του υλικού (ανασκαφικά στοιχεία, βιβλιογραφικά δεδομένα, συντήρηση ενός μέρους – του απαιτούμενου για την κατανόησή της κλίνης, σχεδίαση όλων των τμημάτων, καθώς και την ακτινογραφία και αξονική τομογραφία των ποδιών).

Η συγκεκριμένη ταφή χρονολογείται στα ελληνιστικά χρόνια, στην ύστερη ελληνιστική περίοδο, στον 1ο αιώνα π.Χ., ίσως και στα τέλη του 2ου αιώνα π.Χ. «Σε αυτήν την εποχή είναι συνηθισμένο να τοποθετούν νεκρούς πάνω σε κλίνες στην ευρύτερη περιοχή και στην Πέλλα και στην Πιερία. Επειδή όμως ήταν ξύλινες έχουν καταστραφεί και η ύπαρξή τους συμπεραίνεται συνήθως μόνο από τις θέσεις των καρφιών, που είναι τα μόνα που έχουν μείνει, καθώς το ξύλο διαλύεται. Υπάρχουν και πέτρινες, όπως και πλίνθινες κλίνες και στους μακεδονικούς τάφους», εξηγεί η αρχαιολόγος, χαρακτηρίζοντας το εύρημα «σπουδαίο και μοναδικό», το οποίο δίνει και πολλές πληροφορίες για τις μορφές των αρχαίων κλινών στην περιοχή. «Αυτή η κλίνη ανήκει στον ελληνιστικό τύπο. Όλα τα στοιχεία παραπέμπουν σε τοπικό εργαστήρι», σημειώνει η κ. Χονδρογιάννη. Ωστόσο, πουθενά στην ευρύτερη περιοχή της Μαυροπηγής και γενικότερα του νομού Κοζάνης δεν έχουν βρεθεί ούτε καν ενδείξεις ύπαρξης παρόμοιων κλινών, παρ’ όλο που έχουν ανασκαφεί εκατοντάδες τάφοι. Μία εξήγηση γιατί ενώ φαίνεται να υπήρχε τοπικό εργαστήρι κλινών, δεν έχουν βρεθεί άλλες κλίνες, είναι οι συλήσεις τάφων, αλλά και η δυνατότητα ανακύκλωσης του υλικού. «Πολλά χάλκινα και σιδερένια μέρη επειδή είναι ανακυκλώσιμα υλικά τα έπαιρναν οι νεότεροι και τα έλιωναν».

 

Η ταυτότητα της νεκρής: Από βασιλική οικογένεια ή με θρησκευτική εξουσία;

 

 

 

Το σπάνιο εύρημα επιβεβαιώνει ότι υπήρχαν πολυτελή αντικείμενα, δηλαδή πλούτος και ευμάρεια στον αρχαίο οικισμό που είχε αναπτυχθεί στην περιοχή της Μαυροπηγής, ίσως και κάποια βασιλική οικογένεια, όπως συμβαίνει σε όλη τη Δυτική Μακεδονία την εποχή αυτή, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Αιανή, όπου μαρτυρούνται και ονόματα βασιλέων της αρχαίας πόλης. Η νεκρή γυναίκα, υψηλής, καθώς φαίνεται, οικονομικής και κοινωνικής τάξης, μέσης ηλικίας, μπορεί να άνηκε σε κάποια βασιλική οικογένεια -χρυσά φύλλα δάφνης βρέθηκαν στο κεφάλι της που ίσως ήταν ραμμένα σε κάποιο στεφάνι από άλλο υλικό-, μπορεί όμως να κατείχε και κάποια θρησκευτική εξουσία. Εξετάζονται και και τα δύο σενάρια.

Από τη μελέτη που έχει κάνει η κ. Χονδρογιάννη προκύπτει ότι αυτή η κλίνη ήταν πολυτελούς κατασκευής. «Ήταν ό,τι πολυτελές και πιο ακριβό μπορούσε να έχει ένας άνθρωπος της εποχής, που μας παραπέμπει σε κάποιο άτομο με υψηλή οικονομική και κοινωνική θέση». Ο οικισμός στον οποίο ανήκει η ταφή τοποθετείται στην αρχαία Εορδαία η οποία ήταν ένα από τα τέσσερα βασίλεια της Άνω Μακεδονίας, της σημερινής Δυτικής Μακεδονίας. Η πρωτεύουσα αυτού του βασιλείου δεν έχει βρεθεί. Τα δύο φούλκρα της κλίνης είναι διακοσμημένα με γοργόνειο, -το κεφάλι της Γοργούς- ενώ και το πάνω μέρος του φούλκρου έφερε υδρόβιο πουλί που κρατάει στο στόμα του ένα φίδι. Το φίδι – συνδέεται με το Θεό Απόλλωνα, που σύμφωνα με τη μυθολογία σκότωσε το φίδι στους Δελφούς και έσωσε τον κόσμο.

 

 

Η νεκρή γυναίκα έφερε στο στόμα της χρυσό έλασμα – πιθανόν επιστόμιο και δέκα διπλά χρυσά φύλλα δάφνης και ήταν ραμμένα – φέρουν και τις οπές -σε κάποιο υλικό είτε σε δέρμα είτε σε ύφασμα -ίσως κάποιο πέπλο-, είτε σε κάποιο στεφάνι που είχε στο κεφάλι. Στο δεξί της χέρι βρέθηκαν χρυσές κλωστές, σαν να είχε κάτι κεντημένο πάνω στο χέρι της. «Όλα αυτά φαίνονται να ήταν κάπου ραμμένα, ίσως στο ρούχο που φορούσε η νεκρή ή σε κάποιο ύφασμα με το οποίο την κάλυψαν», σημειώνει η κ. Χονδρογιάννη. Η γυναίκα είχε επίσης μια οστέινη βελόνη και μια λίθινη χάντρα και ήταν κτερισμένη με τέσσερα πήλινα μυροδοχεία, έναν πήλινο αμφορέα, ένα γυάλινο μυροδοχείο.

Τα φύλλα δάφνης παραπέμπουν πάλι στον Απόλλωνα γιατί είναι το ιερό φυτό, το έμβλημά του, ενώ στη Μαυροπηγή έχει βρεθεί διαλυμένο ιερό του Απόλλωνα και αναθηματική στήλη, που βεβαιώνει την ύπαρξη ιερού. «Η αρχαιολόγος Μαρία Ακαμάτη που μελέτησε κάποια φούλκρα από την Πέλλα όπου υπήρχαν φύλλα δάφνης, απομακρύνεται από τη σύνδεση της εικονιζόμενης μορφής με το θεό Απόλλωνα, βάσει των υπόλοιπων χαρακτηριστικών της, και τη συνδέει με καταγωγή από βασιλική γενιά», σημειώνει η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης, προσθέτοντας ότι «με τα στοιχεία που έχουμε μέχρι στιγμής, δεν έχουμε καταλήξει για το αν πρόκειται για κάποια γυναίκα βασιλικής οικογένειας ή για κάποιο άτομο με θρησκευτική εξουσία. Υπάρχουν στοιχεία και για τα δύο. Σίγουρα ήταν μια επιφανής γυναίκα που είχε εξουσία και μόνο η πολυτέλεια της κλίνης δεν αφήνει καμία αμφιβολία». Σχετικά με το ενδεχόμενο να είχε η γυναίκα θρησκευτική εξουσία, η κ. Χονδρογιάννη επισημαίνει ότι «ήταν σύνηθες στην αρχαία Ελλάδα να ανατίθενται πολυτελείς κλίνες στα ιερά. Οι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποιούσαν πιο απλές, ταπεινές κλίνες, ξύλινες κατά κύριο λόγο. Αυτή «μυρίζει» πολυτέλεια. Η πολυτέλεια παραπέμπει είτε σε βασιλική καταγωγή είτε σε ιερό και επειδή υπάρχουν και ενδείξεις για ιερό στη Μαυροπηγή δεν μπορεί να αποκλειστεί κανένα από τα δύο σενάρια».

Τα οστά της γυναίκας έχουν μεταφερθεί στα εργαστήρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Αιανής και μέσω της ανθρωπολογικής μελέτης θα οριστικοποιηθεί εκτός από το φύλο, η ηλικία ακόμη και η αιτία θανάτου. Στόχος της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης είναι να κάνουν μια πραγματική αναπαράσταση της κλίνης, να εκτεθεί στο Αρχαιολογικό Μουσείο Αιανής για «να το δει όλος ο κόσμος», τονίζει η κ. Χονδρογιάννη.

 

Ιστορία 3500 χρόνων

 

 

Κατά το 2020, έχουν ανασκαφεί κατάλοιπα μίας ακόμη αγροικίας σε ένα αγροτεμάχιο στις παρυφές της σύγχρονης κοινότητας της Μαυροπηγής, η οποία χρονολογείται στην ελληνιστική εποχή (3ος-1ος αιώνας π.Χ.). Πρόκειται για μια πρόχειρη κατασκευή, που περιλαμβάνει και ένα υπόσκαφο τμήμα. Ανάλογο βρέθηκε και σε άλλη θέση της Μαυροπηγής το 2018 (στο αγροτεμάχιο 453, το οποίο και παρουσιάζεται στην ανακοίνωση). Φαίνεται ότι στην περιοχή, στη Μαυροπηγή, αλλά και πιο βόρεια (στον Περδίκα), υπήρχε η συνήθεια να κατασκευάζονται πρόχειρα, βοηθητικής χρήσης κτίσματα, τύπου καλύβας, με υπόγειο ή ημιυπόγειο χώρο. Στην ίδια θέση υπάρχει κι ένας λάκκος με ευρήματα της ύστερης εποχής χαλκού (1600 π.Χ.-1100 π.Χ.), των Μυκηναϊκών χρόνων δηλαδή, που δείχνει χρήση του χώρου και σε αυτή την εποχή.

Σε άλλη θέση εντοπίστηκαν ευρήματα των ελληνιστικών χρόνων και της πρώιμης εποχής σιδήρου (1100 π.Χ.-700 π.Χ.). Ανασκάφηκαν οικιστικά κατάλοιπα και νεκροταφείο αυτών των δύο περιόδων. Το νεκροταφείο περιελάμβανε 40 τάφους που χρονολογούνται από το 1100 π.Χ. μέχρι και τους ελληνικούς χρόνους, «έχει δηλαδή μια μακρά διάρκεια χρήσης, με κενό κατά τους κλασικούς χρόνους», υπογραμμίζει η κ. Χονδρογιάνη. Οι νεκροί ήταν κτερισμένοι με πήλινα αγγεία, κοσμήματα και όπλα. Οι γυναίκες φορούσαν κοσμήματα χάλκινα, και σε μία περίπτωση ένα επίχρυσο δαχτυλίδι. Οι άντρες έφεραν τα όπλα τους. Οι τάφοι είναι λακκοειδείς, εκτός από έναν κιβωτιόσχημο και δύο λιθοπερίκλειστους ενώ πολλοί από τους λακκοειδείς σηματοδοτούνταν με μία πέτρα.

 

 

Η ανασκαφή στην περιοχή της Μαυροπηγής βρίσκεται σε εξέλιξη και το συγκεκριμένο εύρημα εντοπίστηκε 1,5 μέτρο από την επιφάνεια του εδάφους, ακριβώς κάτω από το θεμέλιο της σύγχρονης κατοικίας που κατεδαφίστηκε από την ΔΕΗ. Το χωριό Μαυροπηγή απαλλοτριώθηκε από την ΔΕΗ και οι κάτοικοι του, εγκατέλειψαν τις κατοικίες τους, προκειμένου η ΔΕΗ να προχωρήσει στην διάνοιξη του νέου ορυχείου.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της αρχαιολογικής έρευνας στην Μαυροπηγή «έχουμε πυκνή και συνεχόμενη κατοίκηση που ξεκινά από την ύστερη εποχή του Χαλκού 1600 πΧ και φθάνει έως και τους ύστερους Βυζαντινούς χρόνους 1600 μ.Χ. Τα ευρήματα που έχουν έλθει στο φως όπως οικισμοί, νεκροταφεία, μεμονωμένες κατασκευές και αγροικίες, μαρτυρούν την αδιάλειπτη κατοίκηση της περιοχής τα τελευταία 3.600 χρόνια».

Τις φωτογραφίες παραχώρησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Αρετή Χονδρογιάννη

Πηγή:

ΑΠΕ-ΜΠΕ

https://el.wikipedia.org/wiki/Μαυροπηγή

https://popaganda.gr/newstrack/monadiki-klini-2-100-eton-stin-kozani-me-mia-plousia-nekri-me-chrises-dafnes/

https://www.kathimerini.gr/society/1037234/kozani-i-ploysia-nekri-tis-mayropigis-spania-ston-elladiko-choro-i-chalkini-nekriki-klini-poy-apokalypse-i-archaiologiki-skapani/

https://www.mouseioaianis.gr/