Πολιτική και βιβλιοφιλία

• Οχι ότι στις ομιλίες των επισήμων ακούγονται βαρύγδουπες αναγγελίες. Αλλά να, περιμέναμε την ομιλία του νέου υπουργού Πολιτισμού, Αντώνη Σαμαρά, στην τελετή απονομής των κρατικών βραβείων, γιατί ήταν μια ευκαιρία να τοποθετηθεί εφ’ όλης της ύλης για όσα συμβαίνουν στον χώρο του βιβλίου. Περιμέναμε ν’ ακούσουμε, αν μη τι άλλο, κάποιες επισημάνσεις και διαπιστώσεις για όσα χρειάζονται λύση στην πολιτική βιβλίου, για μια καλύτερη διάρθρωση των φορέων του, για μια πιο ορθολογική και αποτελεσματική παρέμβαση της πολιτείας, σ’ έναν τομέα που και παράδοση έχουμε και δυνατότητες και δυναμικό.

• Αντ’ αυτών ακούσαμε μια εμπεριστατωμένη ομιλία για τη βιβλιοφιλία και τους κινδύνους της ανάγνωσης από την εξάπλωση των ηλεκτρονικών μέσων. Και κάποιες θέσεις αόριστες και γι’ αυτό προβληματικές. Οπως: «Σημασία δεν έχει μόνο πόσα δίνουμε ως πολιτεία για την πολιτική βιβλίου. Σημασία έχει πώς αξιοποιούνται οι επιδοτήσεις αυτές, πόσο πιάνουν τόπο τα χρήματα των φορολογουμένων». Στο δεύτερο σκέλος της φράσης δεν πιστεύω να έχει κανείς αντιρρήσεις. Το πρώτο όμως μπάζει νερά... Γιατί έχουν σημασία και τα ποσά. Αφού δεν μπορούν να λειτουργήσουν φορείς που η πολιτεία ίδρυσε, όπως το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, χωρίς επαρκή προϋπολογισμό. Στην αντίθετη περίπτωση, περικόπτει δραστηριότητες, μαραζώνει σε γραφειοκρατικές επιλογές, χάνει σε κύρος, δημιουργώντας, προοπτικά, έναν ακόμη δημόσιο φορέα χωρίς δυνατότητες δημιουργίας και παρέμβασης.

• Πρόσεξα ότι στην ομιλία του ο υπουργός δεν ανέφερε ούτε μια φορά το ΕΚΕΒΙ. Γνωρίζω ότι ακόμα δεν έχει δει τους επικεφαλής του φορέα. Ο υπουργός με την ομιλία του έμοιαζε να διευρύνει τον ήδη υπάρχοντα -άρρητο- ανταγωνισμό μεταξύ ΕΚΕΒΙ και Διεύθυνσης Γραμμάτων. Δεν γνωρίζω τι έχει στο μυαλό του, αλλά σίγουρα ένας δημόσιος φορέας που ασκεί πολιτική κρίνεται για τις πράξεις του. Ενώ οι επιλογές μιας διεύθυνσης υπουργείου χάνονται στα δημοσιοϋπαλληλικά γρανάζια... [Tης Ολγας Σελλα, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Tετάρτη, 25 Mαρτίου 2009]
  

Το ΥΠΠΟ απαντάει για τα παλαιά βιβλία

Τοποθετήθηκε χθες το υπουργείο Πολιτισμού στο θέμα που έχει προκύψει με τις διώξεις κατόχων και εμπόρων παλαιών βιβλίων. Οι κατασχέσεις αρχαιοτήτων, λέει η ανακοίνωση του ΥΠΠΟ, «αφορούν τα βιβλία τα οποία χρονολογούνται από το 1453 ώς το 1830 και μόνον τα λειτουργικά, τα οποία κατατάσσοναι από τον Ν. 3028/02 στα κινητά μνημεία.

Τι λέει ο νόμος

Σύμφωνα με τον ανωτέρω νόμο, άρθρο 20, παρ. β στα κινητά μνημεία περιλαμβάνονται “τα μεταγενέστερα του 1453, που χρονολογούνται ώς και το 1830 και αποτελούν ευρήματα ανασκαφών ή άλλης αρχαιολογικής έρευνας ή που αποσπάστηκαν από ακίνητα μνημεία, καθώς και οι θρησκευτικές εικόνες και λειτουργικά αντικείμενα της ίδιας περιόδου”». Μέχρις εδώ καλά.

Τα πράγματα είναι ξεκάθαρα και δεν διαφέρουν από τις τοποθετήσεις της προχθεσινής συνέντευξης Τύπου των διωκομένων. Στο τέλος της ανακοίνωσης γίνεται σαφές ότι «οι διατάξεις αυτές τόσο στο Εθνικό όσο και στο Κοινοτικό Δίκαιο, κατ’ ουδένα τρόπο περιορίζουν τη δυνατότητα διακίνησης παρόμοιων εκκλησιαστικών και θρησκευτικών έργων εντός του κοινοτικού χώρου, αποτελούν όμως περιορισμό για την καταστροφή ή εξαγωγή τους, περίπτωση βέβαια που δεν αφορά τους βιβλιόφιλους», οι οποίοι απλώς πρέπει να δηλώσουν την ιδιοκτησία τους.

Προσπάθεια αναδίπλωσης

Η «Κ» επικοινώνησε με τους συνηγόρους της υπόθεσης Νίκο και Ζωή Κωνσταντοπούλου, οι οποίοι σχολίασαν την ανακοίνωση του ΥΠΠΟ ως εξής: «Στην προσπάθειά του να αναδιπλωθεί το υπουργείο, αντί να αναλάβει τις ευθύνες του, τα ρίχνει στην αστυνομία και αναμειγνύει άσχετα θέματα μεταξύ τους.

Πουθενά σε καμία χώρα της Ευρώπης δεν νομιμοποιούνται αυτά που γίνονται στην Ελλάδα και προκαλεί έκπληξη ο υπερβάλλων ζήλος του Βυζαντινού Μουσείου να νομιμοποιεί αντισυνταγματικές ενέργειες και να κρατάει ως κατασχεθέντα βιβλία τα οποία δεν εμπίπτουν σε καμιά περίπτωση στα κριτήρια του νόμου περί προστασίας αρχαιοτήτων.

Ξέρουν τις εκθέσεις κατασχέσεως και οφείλουν να μη λένε πράγματα αντιεπιστημονικά και αντισυνταγματικά».

Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Πέμπτη, 16 Oκτωβρίου 2008

Είσαι συλλέκτης, συλλαμβάνεσαι...

Κατασχέσεις και συλλήψεις παλαιοπωλών και συλλεκτών, με βάση «παρερμηνεία του ισχύοντος αρχαιολογικού νόμου», καταγγέλλουν ΕΛΙΑ και έμποροι έργων τέχνης

Υπό διωγμό τα παλιά βιβλία, η ίδια η βιβλιοφιλία, με αντιδημοκρατικές και αντιπολιτιστικές μεθόδους, που θυμίζουν άλλες εποχές. Αυτό κυριάρχησε χθες στην πρώτη συνέντευξη Τύπου που έδωσαν ο Μάνος Χαριτάτος, πρόεδρος του ΕΛΙΑ και ο Πέτρος Βέργος, πρόεδρος του Σωματείου Παλαιοπωλών και Εμπόρων Εργων Τέχνης, μαζί με τους δικηγόρους Νίκο Κωνσταντόπουλο και Ζωή Κωνσταντοπούλου.

Μάνος Χαριτάτος

Το θέμα της δίωξης των παλιών βιβλίων, με βάση τον ισχύοντα αρχαιολογικό νόμο -μάλλον την παρερμηνεία του- έχει πάρει διαστάσεις μετά τις κατασχέσεις βιβλίων και τις συλλήψεις παλαιοπωλών και συλλεκτών βιβλίου ως αρχαιοκαπήλων, ύστερα από αστυνομικές επιδρομές που έχουν ξεκινήσει εδώ κι έναν χρόνο.

Πέτρος Βέργος

Η αρμόδια Εφορεία Ιδιωτικών Αρχαιολογικών Συλλογών και Αρχαιοπωλών έχει αποφανθεί ότι τα βιβλία δεν εμπίπτουν στη επίμαχη διάταξη του αρχαιολογικού νόμου περί «λειτουργικών αντικειμένων».

Ο Δημήτρης Παπαπετρόπουλος, επίτιμος αντιπρόεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους και μέλος και 13 προπαρασκευαστικών επιτροπών του αρχαιολογικού νόμου, ήταν χθες ξεκάθαρος: Αρχαία είναι όλα τα δημιουργήματα μέχρι το 1453, άρα και τα βιβλία.

Από το 1453 έως το 1830 προστατεύονται, εκτός από τις εικόνες, όλα τα λειτουργικά αντικείμενα. Εδώ περιλαμβάνονται μόνο τα βιβλία, όπως ευαγγέλια, που συνδέθηκαν με λατρευτικές εκδηλώσεις (Θεία Λειτουργία). «Αν ήθελε ο νομοθέτης να προστατεύει όλα τα θρησκευτικού περιεχομένου βιβλία θα το όριζε, όπως έκανε για τις εικόνες.

Τα βιβλία μετά το 1453 είναι ελεύθερα, εκτός από εκείνα που συνδέονται με λατρευτικές εκδηλώσεις», είπε εν κατακλείδι ο κ. Παπαπετρόπουλος. «Δεν υπάρχει κανένα κενό στον νόμο, όλα είναι σαφή», τόνισε ο Νίκος Κωνσταντόπουλος, ο οποίος μίλησε για αντιπνευματική και καταχρηστική στάση της Πολιτείας, έχοντας τη συνδρομή σε ανάλογους χαρακτηρισμούς κι άλλων παρευρισκομένων (Αγγελος Δεληβορριάς, Τηλέμαχος Χυτήρης, Μαρία Δαμανάκη κ.ά.).

Ο Νίκος Κωνσταντόπουλος πήγε παραπέρα, στο ποιοι είναι εκείνοι που στοχοποιούν κατόχους παλιών βιβλίων.

Ο ίδιος, όπως και ο κ. Βέργος, αλλά και ένας παθών συλλέκτης, ο υπάλληλος του ΥΠΠΟ, κ. Κάσης, έριξαν ευθύνες στον κ. Κωνστάντιο, διευθυντή του Βυζαντινού Μουσείου, όπου πηγαίνουν τα κατασχεθέντα βιβλία.

Ο κ. Κωνστάντιος αποφαίνεται αν το κάθε βιβλίο εμπίπτει στις διατάξεις του νόμου. Ο κ. Βέργος μίλησε για «αυθαιρεσία του διευθυντή του Βυζαντινού, που νομιμοποιεί την αυθαιρεσία της Αστυνομίας».

Ο κ. Κωνστάντιος δήλωσε στο «Εθνος» ότι έχει αποφανθεί θετικά μόνο για βιβλία προ του 1830, που έχουν χρησιμοποιηθεί σε κάθε είδους λειτουργία και για κανένα άλλο. «Αν ορισμένοι θεωρούν ότι κάποιο απ αυτά δεν είναι συνδεδεμένο με κάθε είδους λειτουργία, τότε θα το αποφασίσει η επιστήμη».

Τα κατασχεθέντα, κάποιες δεκάδες, όπως μας είπε, «μένουν ως παρακαταθήκη στο Μουσείο και αν η δίκη αθωώσει τους κατόχους, τότε θα επιστραφούν.

Τι είναι το μουσείο να παίρνει από τους πολίτες βιβλία για να πλουτίσει τις συλλογές του;».

Πάντως, ο κ. Κωνστάντιος, ύστερα από όλα αυτά, προτίθεται να ζητήσει από το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους να εκδοθεί διευκρινιστικός κατάλογος για το ποια ακριβώς βιβλία εντάσσονται στα «λειτουργικά αντικείμενα».

Δήμητρα Ρουμπούλα, ΕΘΝΟΣ, 15/10/2008

«Δηλώστε και σώστε»...

Ανακοίνωση για το νομικό καθεστώς που διέπει τα παλιά βιβλία εξέδωσε το υπουργείο Πολιτισμού, μετά το σάλο που έχει ξεσπάσει από τις εφόδους της αστυνομίας σε βιβλιοθήκες ιδιωτών και τις συλλήψεις.

Αναφέρεται, ότι ο αρχαιολογικός νόμος (3028/02) προστατεύει «μόνον τα Λειτουργικά» βιβλία από το 1453 - 1830. Ωστόσο, βρίσκεται ακόμη σε ισχύ υπουργική απόφαση του 1991 που κηρύσσει «ως καλλιτεχνικά και ιστορικά διατηρητέα όλα τα εκκλησιαστικά κειμήλια και εν γένει θρησκευτικά έργα», συμπεριλαμβανομένων χειρογράφων και βιβλίων, επίσης κατά το παραπάνω χρονικό διάστημα. Επιπλέον, χειρόγραφα, χάρτες, παρτιτούρες και βιβλία, παλαιότερα των 100 ετών, προστατεύονται από το κοινοτικό δίκαιο.

Όλα αυτά όμως, λέει το ΥΠΠΟ, «κατ' ουδένα τρόπο περιορίζουν τη δυνατότητα διακίνησης παρόμοιων εκκλησιαστικών και θρησκευτικών έργων εντός του Κοινοτικού Χώρου, αποτελούν όμως περιορισμό για την καταστροφή ή την εξαγωγή τους, περίπτωση βέβαια που δεν αφορά στους βιβλιόφιλους, οι οποίοι με μία απλή δήλωσή τους στην αρμόδια Εφορεία Αρχαιοπωλείων και Ιδιωτικών Αρχαιολογικών Συλλογών κατοχυρώνουν την ιδιοκτησία τους, αλλά και εξασφαλίζονται έναντι κλοπής τους».

«Τα βιβλία δεν είναι σκεύη, ούτε οι κάτοχοί τους αρχαιοκάπηλοι»

ΔΙΩΞΕΙΣ ΒΙΒΛΙΟΦΙΛΩΝ

Μ.Π., ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 15 Οκτωβρίου 2008

«Έχω βιβλία παλαιότερα της ημερομηνίας που αναφέρει ο νόμος και το δηλώνω δημοσίως. Μπορούν να ζητήσουν άρση της ασυλίας μου, είμαι στη διάθεσή τους. Εδώ δεν αφήσαμε τη δικτατορία να μπει στο κεφάλι μας, θα μας κυνηγά το 2008 η Νέα Δημοκρατία επειδή αγοράζουμε βιβλία στο εξωτερικό;», είπε με αγανάκτηση ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Τηλέμαχος Χυτήρης, παρεμβαίνοντας στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου με θέμα τις «αντιεπιστημονικές και αστυνομικές επιδρομές κατάσχεσης παλαιών βιβλίων, συλλήψεων παλαιοπωλών και διώξεων».

Εδώ και μερικούς μήνες η εισαγγελία έχει εγκαινιάσει πολιτική διώξεων όσων έχουν στην κατοχή τους παλιά βιβλία. Σε ερώτηση δέκα βουλευτών του ΠΑΣΟΚ το υπουργείο Πολιτισμού απάντησε ότι «σύμφωνα με την ισχύουσα αρχαιολογική νομοθεσία, τα παλαιά βιβλία που χρονολογούνται έως και το 1453 προστατεύονται από τον νόμο», ενώ το ίδιο ισχύει και «για τα λειτουργικά (εκκλησιαστικά) βιβλία που χρονολογούνται από το 1453 μέχρι το 1830. Τα μη λειτουργικά βιβλία που χρονολογούνται μετά το 1453 δεν εμπίπτουν στις διατάξεις του νόμου για την προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, επειδή δεν έχουν κηρυχθεί από το ΥΠΠΟ ως μνημεία».

Νομικοί όπως ο Νίκος Κωνσταντόπουλος αλλά και ο επίτιμος αντιπρόεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους Δημήτρης Παπαπετρόπουλος, πρόεδρος της νομοπαρασκευαστικής επιτροπής που κατήρτισε τον νόμο το 2002 (επί υπουργίας Ευάγγελου Βενιζέλου), είπαν χαρακτηριστικά ότι ο νόμος δεν μιλά για βιβλία αλλά για «λατρευτικά αντικείμενα» και «λειτουργικά σκεύη». «Ακόμη και οι εικόνες, για να υπαχθούν στον νόμο, πρέπει αποδεδειγμένα να έχουν συνδεθεί στο παρελθόν με θρησκευτική λατρεία», τόνισε ο Δημήτρης Παπαπετρόπουλος, ενώ ο Νίκος Κωνσταντόπουλος μίλησε για προσβολή προσωπικότητας και παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. «Δεν είναι απλά τα πράγματα. Αν μπει η αστυνομία στο σπίτι σου, θα κάνει κατασχέσεις, θα σε βάλει στην κλούβα, θα σε κρατήσει, θα σε δακτυλοσκοπήσει, θα σε παραπέμψει στο Αυτόφωρο ό,τι έγγραφα και αν επιδείξεις», επισήμανε.

«Δεν τέθηκε ποτέ θέμα εντάξεως των βιβλίων στον αρχαιολογικό νόμο, το βιβλίο δεν είναι σκεύος», εξήγησε ο Βαγγέλης Βενιζέλος στον Μάνο Χαριτάτο, πρόεδρο του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου, σε χθεσινή τηλεφωνική τους συνομιλία, όπως τη μετέφερε ο τελευταίος. Όμως εδώ και ένα χρόνο έγιναν αρκετές συλλήψεις, ανάμεσα στις οποίες ενός εφοπλιστή, αλλά και των ιδιοκτητών των εκδόσεων Κουλτούρα και Βιβλιοφιλία- συχνά η σύλληψη συνοδευόταν από χαρακτηρισμό των κατόχων παλιών βιβλίων ως «αρχαιοκαπήλων». «Οι διωκόμενοι διώκονται σε βαθμό κακουργήματος με μία ερμηνεία του νόμου που είναι παράνομη και καταχρηστική», κατήγγειλε η νομικός Ζωή Κωνσταντοπούλου, ενώ και ο παλαιοβιβλιοπώλης- δημοπράτης Πέτρος Βέργος (την εκδήλωση συντόνισε ο καθηγητής Ηλίας Νικολακόπουλος) μίλησε για βιασμό του ιδιωτικού χώρου. Μάλιστα, προέβλεψε ότι μόλις τυπώσει τον νέο κατάλογο της επόμενης δημοπρασίας θα συλληφθεί ενώ αναφέρθηκε σε «κίνητρα συγκεκριμένων προσώπων που προτρέπουν σε αυτές τις συμπεριφορές», στρέφοντας τα βέλη του και προς το Βυζαντινό Μουσείο- εκεί καταλήγουν τα κατασχεμένα βιβλία.

Ιερά βιβλία, «ένοχοι» ιδιοκτήτες

Της Ν. ΚΟΝΤΡΑΡΟΥ-ΡΑΣΣΙΑ

Μια ασάφεια του νέου αρχαιολογικού νόμου, που προστατεύει όλα τα θρησκευτικά «λειτουργικά» αντικείμενα από το 1453 ώς το 1830, ξεσηκώνει οργή συλλεκτών παλαιών βιβλίων. Ανάμεσά τους τέως υπουργοί και νυν βουλευτές

Ενα από τα κατασχεθέντα θρησκευτικά βιβλία. Χρονολογείται από το 1760 και το είχε γράψει ο Κύριλλος, αρχιεπίσκοπος Ιεροσολύμων

«Αντισυνταγματική ενέργεια» ο περιορισμός διακίνησης του τυπωμένου παλαιού βιβλίου. «Απαλλοτρίωση ιδιοκτησίας» η κατάσχεσή του. «Παράνομη πράξη» η δίωξη των κατόχων του. «Οι πολίτες οφείλουν να στραφούν εναντίον εκείνων που κατά παράβαση των αρχών νομιμότητας επιδίδονται σε καταχρηστική άσκηση εξουσίας».

Με τις φράσεις αυτές καταγγέλθηκαν χθες από μερικούς έγκριτους νομικούς σε συνέντευξη Τύπου οι αστυνομικές επιδρομές κατάσχεσης παλαιών βιβλίων και οι συλλήψεις βιβλιοπωλών που γίνονται τελευταία με πρόσχημα την εφαρμογή του νέου αρχαιολογικού νόμου 3028. Σύμφωνα με αυτόν χαρακτηρίζονται ως αρχαία όλα ανεξαιρέτως τα αντικείμενα που χρονολογούνται ώς το 1453. Ως τότε υπήρχαν μόνο χειρόγραφα βιβλία, καθώς η περίφημη Βίβλος του Γουτεμβέργιου τυπώθηκε το 1455. Ο νόμος, όμως, προστατεύει και όλα τα θρησκευτικά «λειτουργικά» αντικείμενα από το 1453 ώς και το 1830, ανάμεσά τους και τα βιβλία. Ετσι οι κάτοχοί τους διώκονται.

«Το θέμα είναι πολύ σοβαρό γιατί συμπολίτες μας δέχονται επιδρομές αστυνομικών δυνάμεων, δακτυλοσκοπούνται, φωτογραφίζονται και διασύρονται ως κοινοί αρχαιοκάπηλοι», τόνισε ο Νίκος Κωνσταντόπουλος που ως συνήγορος υπεράσπισης των διωκομένων μαζί με τη Ζωή Ν. Κωνσταντοπούλου σκοπεύει να υποβάλει αγωγές κατά της πολιτείας στα Ευρωπαϊκά Δικαστήρια.

Ο τέως υπουργός Δικαιοσύνης Μιχάλης Σταθόπουλος, βιβλιόφιλος και συλλέκτης παλαιών βιβλίων, χαρακτηρίζει «αρνητική διεθνή πρωτοτυπία τον περιορισμό αγοράς και κατοχής παλαιών βιβλίων»

**Ενας από τους πρώτους που δήλωσε «παρών» με την ιδιότητα του βιβλιόφιλου και συλλέκτη παλαιών εκδόσεων ήταν ο τ. υπουργός Δικαιοσύνης Μιχάλης Σταθόπουλος. «Πρόκειται για μια αρνητική διεθνή πρωτοτυπία ο περιορισμός της αγοράς και κατοχής παλαιών βιβλίων και δεν μιλώ βεβαίως για χειρόγραφα, αλλά για τυπωμένα βιβλία», είπε. Χαρακτήρισε «αντισυνταγματική ενέργεια» αυτό που συμβαίνει και συντάχθηκε με την άποψη του Ν. Κωνσταντόπουλου ότι «οι διώξεις των βιβλιο-συλλεκτών και βιβλιοπωλών αποτελούν προσβολή της προσωπικότητας και αντιπνευματική και καταχρηστική στάση της Πολιτείας απέναντι στη βιβλιοφιλία και τις πνευματικές ελευθερίες».

* «Εγώ είμαι βουλευτής και τυχαίνει να είμαι βιβλιόφιλος», είπε στη συνέχεια ο Τηλέμαχος Χυτήρης. «Ε, λοιπόν, δηλώνω ότι έχω στην κατοχή μου παλαιές εκδόσεις και ζητώ να αρθεί η ασυλία μου και να διωχθώ γι' αυτό».

* «Ξέρετε πόσες πολύτιμες εκδόσεις έχουμε στο παρελθόν προμηθευθεί για την Εθνική Βιβλιοθήκη από τις δημοπρασίες των παλαιοβιβλιοπωλείων;», ανέφερε ο πρώην διευθυντής της Εθνικής Βιβλιοθήκης Π. Νικολόπουλος.

**Ο πρόεδρος του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ) Μάνος Χαριτάτος και ο πρόεδρος του Σωματείου Παλαιοπωλών και Εμπόρων Τέχνης Πέτρος Βέργος εξήγησαν πως τόσο η Εφορεία Αρχαιοπωλείων και Ιδιωτικών Συλλογών όσο και η Γεν. Διεύθυνση Αρχαιοτήτων του ΥΠΠΟ έχουν διαφορετική άποψη από τις διωκτικές αρχές για το γράμμα του νόμου, αλλά δεν ερωτώνται ούτε ζητάται η γνωμάτευσή τους για τα κατασχεθέντα.

**«Ο νόμος (άρθρο 20 παρ. 1β 3028/02) είναι σαφής και δεν επιδέχεται αυθαίρετες ερμηνείες οποιουδήποτε και κατά το δοκούν», είχε να πει η Μαρία Δαμανάκη, εκφράζοντας το ΠΑΣΟΚ. «Αν κάποια παλιά βιβλία χρειάζονται ειδικό καθεστώς προστασίας, οφείλει το ΥΠΠΟ να τα κηρύξει προστατευόμενα με υπουργικές αποφάσεις κατά κατηγορίες, όπως προβλέπει και ο νόμος».

«Λειτουργικά» βιβλία είναι τα Ευαγγέλια, τα μηναία, τα πεντηκοστάρια, διευκρινίζει ο «πιστοποιών» αυτά διευθυντής του Βυζαντινού Μουσείου, Δημήτρης Κωνστάντιος

Κι επειδή πολλοί από τους παρισταμένους τα «έβαλαν» με το Βυζαντινό Μουσείο, το οποίο αποφαίνεται αν ένα βιβλίο εμπίπτει στις διατάξεις του νόμου για να κατασχεθεί, επικοινωνήσαμε με τον διευθυντή του Δημήτρη Κωνστάντιο για να μας διευκρινίσει πότε θεωρείται ένα βιβλίο τυπωμένο προ του 1830 ως «λειτουργικό».

«Πρόκειται για τα Ευαγγέλια, τα μηναία, τα πεντηκοστάρια, όσα βιβλία χρησιμοποιούνται στις λειτουργίες», είπε. Ωστόσο, επειδή πολλά βιβλία μπορεί να χαρακτηριστούν «λειτουργικά» και ενδεχομένως να μην είναι, σκοπεύει να ζητήσει σχετική γνωμοδότηση από τη νομική υπηρεσία του ΥΠΠΟ και τη σαφή περιγραφή τους από τη Θεολογική Σχολή. Πάντως, ξεκαθάρισε πως δεν δεσμεύει σε καμία περίπτωση ένα βιβλίο π.χ. με Νόμους του Πλάτωνα.

«Και τι θα πει λειτουργικά αντικείμενα, γενικά; Δηλαδή, η εικόνα που έχει στο εικονοστάσι της η γιαγιά μου είναι λειτουργικό αντικείμενο;», αναρωτήθηκε ο διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη, Αγγελος Δεληβορριάς. *

ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 15/10/2008

Βιβλιοσυλλέκτες έτοιμοι για όλα

Επώνυμες διαμαρτυρίες για την ποινικοποίηση των συλλογών

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΔΑΦΕΡΜΟΥ, ΤΟ ΒΗΜΑ, Τετάρτη, 15 Οκτωβρίου 2008

«Ελάτε να με συλλάβετε » ήταν και η παρότρυνση του πολιτικού και ποιητή Τηλέμαχου Χυτήρη, ο οποίος πήρε τον λόγο στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου με θέμα την ποινικοποίηση της συλλογής παλαιών βιβλίων- πριν από το 1830- που διοργάνωσαν ο πρόεδρος του Ελληνικού και Ιστορικού Αρχείου κ. Μάνος Χαριτάτος και ο πρόεδρος του Σωματείου Παλαιοπωλών και Εμπόρων Εργων Τέχνης κ. Πέτρος Βέργος. Η συνέντευξη Τύπου, την οποία συντόνιζε ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ηλίας Νικολακόπουλος , συγκέντρωσε προσωπικότητες από τον χώρο των γραμμάτων, της επιστήμης και της πολιτικής, τις οποίες ενώνει η βιβλιοφιλία.Αποτέλεσε μια δημόσια, ζωντανή διαμαρτυρία για τις εδώ και έναν χρόνο κατασχέσεις παλαιών βιβλίων αλλά και συλλήψεις. Πρόκειται για βιβλία προ του 1830, κυρίως θεολογικού και φιλοσοφικού περιεχομένου. Πολλές φορές θύματα είναι πρόσωπα γνωστά στον χώρο και υπεράνω υποψίας, όπως ο κ. Κυριάκος Κάσσης, υπάλληλος του υπουργείου Πολιτισμού (τώρα έχει τεθεί σε αργία), αγιογράφος και συγγραφέας ο οποίος περιέγραψε χθες τα της συλλήψεώς του και ανέφερε το τραγελαφικό γεγονός της κατάσχεσης (ως εγκληματικό πειστήριο) μιας εικόνας την οποία είχε ο ίδιος ζωγραφίσει.

Ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης κ. Μιχάλης Σταθόπουλος δήλωσε ανοιχτά (όπως και ο κ. Χυτήρης) ότι είναι συλλέκτης βιβλίων από το εξωτερικό. Υπογράμμισε ότι δεν είναι στο πνεύμα του Ν. 3028/2002 να υπαχθούν τα παλαιά βιβλία στις προστατευτικές διατάξεις του αρχαιολογικού νόμου και οποιαδήποτε τέτοια διάταξη έχει τυχόν παρεισφρήσει πρέπει να καταργηθεί. Τέλος, παρατήρησε ότι τέτοιου είδους ποινικοποιήσεις είναι έξω από κάθε ευρωπαϊκή λογική. Γενικότερα τέθηκε με μεγαλύτερη ένταση το θέμα των δικαιωμάτων του πολίτη. Ο διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη κ. Αγγελος Δεληβορριάς, επίσης ένθερμος βιβλιοσυλλέκτης, εξέφρασε την ντροπή του για την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί.

Δικηγόροι των υποθέσεων ποινικοποίησης είναι ο κ. Νίκος Α.Κωνσταντόπουλος και η κυρία Ζωή Ν. Κωνσταντοπούλου.

Καταγγέλλουν «διωγμό» της βιβλιοφιλίας

«Διωγμό» της βιβλιοφιλίας, «κατάχρηση εξουσίας» από την αστυνομία και αυθαίρετη ερμηνεία του νομοθετικού πλαισίου, καταγγέλλουν παλαιοβιβλιοπώλες, συλλέκτες, φορείς διακίνησης παλαιών βιβλίων, καθώς και αναγνώστες και κάτοχοι παλιών βιβλίων, με αφορμή πρόσφατες εφόδους της αστυνομίας σε σπίτια και συλλήψεις.

Σε χτεσινή συνέντευξη Τύπου του Ελληνικού Λογοτεχνικού - Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ) και του Σωματείου Παλαιοπωλών - Εμπόρων Εργων Τέχνης, με τη συμμετοχή των προέδρων τους, Μάνου Χαριτάτου και Πέτρου Βέργου αντίστοιχα, νομικών κ.ά., σημειώθηκε ότι ο ισχύων αρχαιολογικός νόμος, στον οποίο στηρίζονται οι συλλήψεις, είναι σαφής και δε συμπεριλαμβάνει τα βιβλία στα κινητά αντικείμενα προστασίας του, τουλάχιστον μετά το 1453, εκτός από όσα είχαν λατρευτικό χαρακτήρα (όχι γενικά τα θρησκειολογικά βιβλία).

Ερμήνευσαν το «κύμα» συλλήψεων ως απόπειρα του κράτους να κρύψει την ανυπαρξία πολιτικής έναντι του βιβλίου, σημειώνοντας χαρακτηριστικά (Π. Βέργος), ότι ενώ οι κάτοχοι παλιών βιβλίων εκλαμβάνονται ως δυνάμει «αρχαιοκάπηλοι», δίνονται ετησίως «ψίχουλα» στα Γενικά Αρχεία του Κράτους για την αγορά αρχείων.

Από νομικής πλευράς σημειώθηκε ότι αν ο νομοθέτης ήθελε να συμπεριλάβει το σύνολο των βιβλίων στα υπό προστασία αντικείμενα, δε θα ξεχώριζε εκείνα που έχουν λειτουργικό χαρακτήρα, αλλά θα χαρακτήριζε, συνολικά, ως «μνημεία» και όλα τα κινητά αντικείμενα, όπως συμβαίνει με τα αντικείμενα προ του 1453. Επίσης επισημάνθηκε ότι ο Κανονισμός των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (3911/1992) απαιτεί άδεια εισαγωγής - εξαγωγής μόνο για βιβλία που ανάγονται σε χρόνο προγενέστερο των τελευταίων 100 ετών και η αξία τους αποτιμάται πάνω από 50.000 ευρώ. Ποσά που, όπως σημειώθηκε, δεν αφορούν στην ελληνική πραγματικότητα.

Βιβλιοφιλίας διωγμοί

KAΘE MEPA. Tου Aντωνη Kαρκαγιαννη, Η Καθημερινή, Tρίτη, 14 Oκτωβρίου 2008

Γνωρίζω πολλούς βιβλιόφιλους και πάντοτε αναφέρω το όνομά τους από εκτίμηση και θαυμασμό και για να τους επαινέσω γιατί αφιέρωσαν τη ζωή τους, πολλοί και την περιουσία τους, σε αυτή την ευγενή ενασχόληση. Τώρα διστάζω να αναφέρω το όνομά τους. Φοβάμαι μήπως το πληροφορηθεί η Αστυνομία, αρχίσει τις έρευνες, τις κατασχέσεις, τις ανακρίσεις και φτάσει ώς τη σύλληψη του βιβλιοφίλου. Είναι πρόσφατη η περιπέτεια του Κώστα Καρρά. Και όλα αυτά ενώπιον των καμερών της τηλεόρασης, η οποία ως συνήθως «τυχαία» είναι παρούσα.

Πράγματι, εδώ και αρκετό καιρό, ασκείται πραγματικός διωγμός της βιβλιοφιλίας και των βιβλιοφίλων με πρόσχημα την προστασία αντικειμένων ιστορικής και πολιτισμικής σημασίας. Ο αρχαιολογικός νόμος του 2002, γνωστός και ως νόμος Βενιζέλου (του νεότερου φυσικά), δεν αναφέρεται σε προστασία τέτοιας και τόσης έκτασης. Αναφέρεται σε «λειτουργικά αντικείμενα», π. χ. ένα χρυσοποίκιλτο Ευαγγέλιο που επί αιώνες χρησιμοποιείται στις ακολουθίες μιας εκκλησίας ή μονής, ασφαλώς είναι «αρχαιολογικό αντικείμενο», άξιο προστασίας. Ενα «Ψαλτήρι» όμως που τυπώθηκε στη Βενετία ή τη Βιέννη τον 18ο αιώνα σε εκατοντάδες αντίτυπα και αποσκοπούσε σε ιδιωτική χρήση από τον πιστό ή μια «Σύνοψις» δεν είναι «λειτουργικό αντικείμενο» ούτε αρχαιολογικό.

Το υπουργείο Πολιτισμού σε μια άκρως διασταλτική ερμηνεία του νόμου (τη σκοπιμότητα της οποίας ομολογώ ότι δεν καταλαβαίνω), ορίζει ότι τα μέχρι το 1453 «βιβλία» υπόκεινται αυστηρώς στις διατάξεις του αρχαιολογικού νόμου και στην προστασία που αυτές προβλέπουν. Κατανοητό. Αλλά τι εννοούν «βιβλία» πριν από το 1453; Και γιατί αυτή η αποφράς χρονολογία; Πριν από το 1453 δεν είχαμε, παγκοσμίως, ούτε ένα βιβλίο για να το προστατεύσει ο νόμος. Το πρώτο βιβλίο, τη Βίβλο στη λατινική, το τύπωσε ο Γουτεμβέργιος το 1455 στη Μαγεντία. Είχαμε συλλογές χειρογράφων, άξιες προστασίας οπωσδήποτε, αλλά δεν ήταν βιβλία όπως τα εννοούμε σήμερα.

Τα βιβλία από το 1453 ώς το 1830, υπάγονται κατά το υπουργείο Πολιτισμού και την ερμηνεία του, σε ειδικό καθεστώς προστασίας: Δηλώνονται, καταγράφονται, καταγράφεται η προέλευση και κάθε μεταβίβαση, ουσιαστικά απαγορεύεται η εμπορία τους. Είναι ακριβώς οι αιώνες, ιδιαίτερα ο 17ος και 18ος και 19ος, όπου σημειώνεται η μεγάλη εκδοτική έκρηξη και είναι φυσικό να τους ερευνούν, με υπομονή και γνώση, οι βιβλιόφιλοι προκειμένου να ανακαλύψουν το βιβλίο που θα συμπληρώσει τη συλλογή τους. Θέλω να σημειώσω ότι η έρευνα αυτή είναι συνυφασμένη με την εμπορία παλαιών βιβλίων και γενικά την ανταλλαγή. Δεν ψάχνουν για το βιβλίο που αναζητούν... στη χωματερή των Λιοσίων. Ψάχνουν σε ειδικά παλαιοβιβλιοπωλεία που διακινούν τις σπάνιες εκδόσεις. Ο ίδιος ο βιβλιόφιλος πολύ συχνά πουλάει ένα αντίτυπο όταν στη συλλογή του έχει και ένα δεύτερο για να αγοράσει ένα άλλο που του λείπει. Για να καταλάβετε για ποια μεγέθη μιλάμε μόνο τα περιηγητικά βιβλία που αφορούν την Ελλάδα υπερβαίνουν τα χίλια και το καθένα εκδόθηκε σε πολλές εκατοντάδες αντίτυπα.

Σήμερα, στη 1 το μεσημέρι και στην αίθουσα Ανταποκριτών Ξένου Τύπου ο πρόεδρος του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ), ο Μάνος Χαριτάτος και ο πρόεδρος του Σωματείου Παλαιοπωλών και Εμπόρων Εργων Τέχνης, ο Πέτρος Βέργος, δίνουν συνέντευξη Τύπου ακριβώς για να αναδείξουν τα προβλήματα που προκαλούν, όχι τόσο οι ασάφειες του αρχαιολογικού νόμου όσο οι ερμηνείες του υπουργείου Πολιτισμού.

Η κοινή παρουσία και εμφάνιση ενός φανατικού ερευνητή και συλλέκτη και ενός εκπροσώπου των Παλαιοπωλών και Εμπόρων επιβεβαιώνει αυτό που γράψαμε ήδη. Δεν νοείται βιβλιοφιλία χωρίς την εμπορία παλαιών βιβλίων...

Στην παγίδα του νόμου τα παλαιά βιβλία

Συλλέκτες και βιβλιόφιλοι ετοιμάζουν αγωγές για την ποινικοποίηση της συλλογής συγγραμμάτων

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΔΑΦΕΡΜΟΥ, ΤΟ ΒΗΜΑ, Τρίτη, 14 Οκτωβρίου 2008

Παλαιά βιβλία στα ράφια (αριστερά) και στη... Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής (επάνω). Η κατοχή τους έχει επιφέρει συλλήψεις προσφάτως, γεγονός στο οποίο αντιδρούν βιβλιοσυλλέκτες και βιβλιόφιλοι. ΕURΟΚΙΝΙSSΙ/ΓΑΔΑ- ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ

Κορυφαία ονόματα από τον χώρο των γραμμάτων, της επιστήμης και της πολιτικής, βιβλιοσυλλέκτες και βιβλιόφιλοι, έχουν σχηματίσει ισχυρό λόμπι το οποίο θα αντιμετωπίσει πλέον δικαστικά τις, όπως τις χαρακτηρίζουν, «αντιεπιστημονικές και αστυνομικές επιδρομές κατάσχεσης παλαιών βιβλίων, συλλήψεων παλαιοπωλών και διώξεων που αποτελούν προσβολή της προσωπικότητας και συγχρόνως αντιπνευματική και καταχρηστική στάση της πολιτείας απέναντι στη βιβλιοφιλία και στις πνευματικές ελευθερίες». Πρόκειται για βιβλία προ του 1830, φιλοσοφικού, θεολογικού περιεχομένου, που περιήλθαν στην ιδιοκτησία πολιτών από κληρονομιές ή δημοπρασίες.

Όχι, δεν συνελήφθησαν ποτέ για κατοχή παλαιών βιβλίων ο πρόεδρος του Ελληνικού και Ιστορικού Αρχείου κ. Μάνος Χαριτάτος και ο πρόεδρος του Σωματείου Παλαιοπωλών και Εμπόρων Έργων Τέχνης κ. Πέτρος Βέργος, όπως γράφτηκε. Όμως, μετά τη συνέντευξη Τύπου που οργάνωσαν για σήμερα, το επόμενο βήμα θα είναι να προχωρήσουν σε μηνύσεις κατά προσώπων που υποκίνησαν διαδικασίες ποινικοποίησης της συλλογής παλαιών βιβλίων. Δικηγόροι τους είναι ο κ. Νίκος Α. Κωνσταντόπουλος και η κυρία Ζωή Ν. Κωνσταντοπούλου. Η υπόθεση θα φτάσει ως την Ευρωπαϊκή Ένωση εφόσον θα γίνει αγωγή κατά της πολιτείας στα Ευρωπαϊκά Δικαστήρια.

Τον περασμένο Μάιο, 65 προσωπικότητες, μεταξύ των οποίων ο καθηγητής της Νομικής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Νίκος Αλιβιζάτος, η πρόεδρος του Μουσείου Μπενάκη κυρία Αιμιλία Γερουλάνου, η βουλευτής κυρία Μιλένα Αποστολάκη, οι ποιητές κκ. Νάνος Βαλαωρίτης και Τίτος Πατρίκιος, είχαν υπογράψει διαμαρτυρία για τη «διαφαινόμενη πρόθεση της ελληνικής πολιτείας να υπαγάγει παλαιά βιβλία στις προστατευτικές διατάξεις του αρχαιολογικού νόμου».

Συγκεκριμένα, εξέφρασαν απορία σχετικά με το «ποιοι παράγοντες του υπουργείου Πολιτισμού καθοδηγούν τέτοιες ενέργειες, τη στιγμή μάλιστα που αυτές δεν στηρίζονται στο ισχύον νομικό πλαίσιο: η αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου Πολιτισμού (Εφορεία Αρχαιοπωλείων και Ιδιωτικών Αρχαιολογικών Συλλογών) επανειλημμένα έχει διαβεβαιώσει τους ενδιαφερόμενους ότι τα παλαιά βιβλία δεν εμπίπτουν στις διατάξεις του νόμου για την προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς (Ν.3028/2002)». Η κίνηση αυτή δεν ήταν αρκετή.

Οι συλλήψεις (ανθρώπων που είναι γνωστοί στην κλειστή κοινωνία των συλλεκτών παλαιών βιβλίων) ξεκίνησαν τον Σεπτέμβριο του 2007 και στηρίζονται στον Ν. 3028/2002 για την προστασία των Αρχαιοτήτων και της Πολιτιστικής Κληρονομιάς, συγκεκριμένα στο άρθρο 20, παράγραφο 1Β, σύμφωνα με το οποίο από το 1453 ως το 1830 τα κινητά μνημεία που υπάγονται στις αρχαιότητες είναι οι εικόνες και τα λειτουργικά αντικείμενα. Με αυτή τη βάση, έχουν πραγματοποιηθεί αλλεπάλληλες κατασχέσεις βιβλίων τα οποία χρονολογούνται από την προ του 1830 περίοδο και έχουν συλληφθεί οι κάτοχοί τους, οι οποίοι παραπέμφθηκαν στη Δικαιοσύνη με βαρύτατες κατηγορίες. Το περιεχόμενο των κατασχόμενων βιβλίων είναι κυρίως θρησκευτικό- θεολογικό, αλλά και ιστορικό-φιλοσοφικό. Χαρακτηριστικά παραδείγματα: ένα αγγλικό θεολογικό σύγγραμμα, μια Βίβλος του Ερρίκου Στεφάνου, η «Λογική» του Ευγενίου Βουλγάρεως (που κατεσχέθη επειδή ο Βούλγαρης υπέγραφε ως Ιερεύς), η Εκκλησιαστική Ιστορία του Μελετίου... Σύμφωνα με εκτίμηση του υπουργείου Πολιτισμού, η ισχύουσα αρχαιολογική νομοθεσία προστατεύει τα παλαιά βιβλία που χρονολογούνται ως και το 1453. Ωστόσο, ανακύπτει σημαντικό πρόβλημα καθ΄ όσον το πρώτο βιβλίο που τυπώθηκε ήταν η περίφημη Βίβλος του Γουτεμβέργιου, το 1455. Επιπλέον, όπως υποστηρίζει ο κ. Βέργος, που ηγείται της «εκστρατείας» μαζί με τον κ. Χαριτάτο, «θα ήταν παραλογισμός να υποθέσουμε, σύμφωνα με τη λογική του υπουργείου Πολιτισμού, ότι όλα τα θρησκευτικά βιβλία είναι... λειτουργικά αντικείμενα! Ο νομοθέτης εννοεί τα αντικείμενα θρησκευτικής τέχνης, κυρίως ασημοχοϊκά, που χρησιμοποιήθηκαν στις ιερές ακολουθίες της Εκκλησίας. Σε αυτά, κατ΄ εξαίρεση, θα μπορούσαν να περιληφθούν τα ευαγγέλια μεγάλων διαστάσεων με αργυροχοϊκή επένδυση και διακόσμηση με παραστάσεις των Ευαγγελιστών, της Αναστάσεως, με ένθετες πέτρες κτλ. Το βιβλίο είναι εκ της φύσης του πολλαπλό, ειδικά τα λειτουργικά ή εν γένει τα θρησκευτικά βιβλία, έβγαιναν σε μεγάλο τιράζ και βρίσκονταν σε όλα τα σπίτια της βαθιά θρησκευόμενης Ελλάδας. Επιπλέον, δεν υπήρχε τυπογραφία στην Ελλάδα μέχρι το 1830 (εκτός από τα επαναστατικά). Τα βιβλία για τα οποία γίνονται οι συλλήψεις είχαν εκδοθεί στη Βενετία, στη Μόσχα, στην Κωνσταντινούπολη. Δηλαδή, ήταν εισαγόμενα».

ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΧΕΣΗ ΠΑΛΙΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ

Ο αρχαιολογικός νόμος αφήνει παράθυρο για παρερμηνείες

Τη διαμαρτυρία τους για την «ποινικοποίηση της βιβλιοφιλίας» εκφράζουν 67 προσωπικότητες της πνευματικής ζωής, με αφορμή τις κατασχέσεις παλαιών βιβλίων και συλλήψεις των κατόχων τους. Πρόκειται για μία πραγματικά περίεργη υπόθεση που ξεκίνησε από το Σεπτέμβριο του 2007 με τη σύλληψη ενός σμηνάρχου, ενώ ακολούθησαν άλλες πέντε συλλήψεις ατόμων, στην κατοχή των οποίων βρέθηκαν παλαιά βιβλία.

Οι υπογράφοντες τη διαμαρτυρία, ανάμεσα στους οποίους οι Δημήτρης Αρβανιτάκης, Βασίλης Βασιλικός, Αγγελος Δεληβοριάς, Μάνος Ελευθερίου, Μίκης Θεοδωράκης, Τίτος Πατρίκιος, Αδαμάντιος Πεπελάσης κ.ά., σημειώνουν ότι ενέργειες όπως αυτές «δεν στηρίζονται στο ισχύον νομικό πλαίσιο, διερωτώνται ποιοι παράγοντες του υπουργείου Πολιτισμού καθοδηγούν τέτοιες ενέργειες», αφού «η αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου Πολιτισμού (Εφορεία Αρχαιοπωλείων και Ιδιωτικών Αρχαιολογικών Συλλογών) επανειλημμένα έχει διαβεβαιώσει τους ενδιαφερόμενους ότι τα παλιά βιβλία δεν εμπίπτουν στις διατάξεις του νόμου για την προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς (Ν. 3028/2002).

Οι προσωπικότητες που υπογράφουν το κείμενο σημειώνουν ότι «στις χώρες του πολιτισμένου κόσμου τα παλιά βιβλία σπανίως αντιμετωπίζονται ως έργα τέχνης, κατάλληλα να κοσμήσουν τις προθήκες μουσείων. Η θέση τους είναι σε βιβλιοθήκες δημόσιες και ιδιωτικές και προορισμός τους είναι να διαβάζονται».

Το ερώτημα λοιπόν είναι: Τα παλιά βιβλία μπορεί να θεωρηθούν αρχαιότητες και να ενταχθούν στο σχετικό νόμο; Μιλώντας για το θέμα αυτό ο κ. Πέτρος Βέργος, υπεύθυνος του ομώνυμου οίκου δημοπρασιών έργων τέχνης και παλαιών βιβλίων και συνεργάτης του ΕΛΙΑ, τονίζει: «Είναι εξωφρενικό και παράλογο γεγονός.

Ο νόμος δεν αναφέρει για βιβλία και έντυπα χειρόγραφα. Ο νόμος λέει ότι από το 1453 ως το 1830 θεωρούνται αρχαιότητες οι θρησκευτικές εικόνες, τα αρχιτεκτονικά μέλη, δηλαδή αντικείμενα που έχουν αποσπασθεί από μνημεία, οι θρησκευτικές εικόνες και τα λειτουργικά αντικείμενα». Είναι ζήτημα αυθαιρεσίας κάποιων υπαλλήλων, οι οποίοι δεν έχουν καμία σχέση με το παλιό βιβλίο και έχουν άγνοια».

Σύμφωνα, ωστόσο, με αρχαιολογικές πηγές, ο νόμος με τον όρο «λειτουργικά αντικείμενα» συμπεριλαμβάνει και εκκλησιαστικά βιβλία (π.χ. ευαγγέλια). Θα έπρεπε λοιπόν να αποσαφηνιστεί η σχετική παράγραφος. Για το ίδιο θέμα άλλωστε κατέθεσαν χθες ερώτηση προς τους υπουργούς Εσωτερικών κ. Παυλόπουλο και Πολιτισμού κ. Λιάπη δέκα βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, χαρακτηρίζοντας τις ενέργειες παράνομες.

[ΠΑΣΑΜΙΧΑΛΗ ΕΛΠΙΔΑ, Ελεύθερος Τύπος, 11/07/2008]