Η Σαρλότ Ράμπλινγκ στο σπίτι του Καβάφη

Η Σαρλότ Ράμπλινγκ, που βρέθηκε στην Αλεξάνδρεια για να πάρει μέρος σε εκδήλωση του Γαλλικού Ινστιτούτου αφιερωμένη στον Καβάφη, επισκέφτηκε χθες το πρωί το σπίτι - μουσείο του ποιητή. Επί μιάμιση ώρα είδε τους χώρους, τα προσωπικά αντικείμενα του ποιητή και τη βιβλιογραφία. Βγήκε στο μπαλκόνι και ψιθύρισε τους στίχους, μεταφρασμένους από τη Γιουρσενάρ: «Και βγήκα στο μπαλκόνι μελαγχολικά... βλέποντας τουλάχιστον ολίγη αγαπημένη πολιτεία...». Ενθύμιο για τη διάσημη ηθοποιό ήταν μια λιθογραφία της Ασπασίας Παπαδοπεράκη με τη μορφή του Καβάφη, που της χάρισε ο διευθυντής του Παραρτήματος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, Μ. Μαραγκούλης.

Καβάφη απαγγέλλει στις 11 Νοεμβρίου η Σαρλότ Ράμπλινγκ στο ΜΜΑ

Η Βρετανίδα ηθοποιός Σαρλότ Ράμπλινγκ  

---

Επιστρέφει στην Αθήνα η Βρετανίδα ηθοποιός Σαρλότ Ράμπλινγκ, για να απαγγείλει Καβάφη στο Μέγαρο Μουσικής στις 11 Νοεμβρίου. Μαζί της ο ηθοποιός Πολύδωρος Βογιατζής, ενώ την απαγγελία θα συνοδεύει η Βαρβάρα Γύρα με την κιθάρα της.

Η παράσταση «Παραλλαγές στον Κωνσταντίνο Καβάφη και στην Μαργκερίτ Γιουρσενάρ» παρουσιάστηκε πέρυσι στο Γαλλικό Ινστιτούτο και στη συνέχεια περιόδευσε σε πολλές πόλεις μέχρι να επιστρέψει στην Ελλάδα.

Συνδυάζει τα πιο γνωστά ποιήματα του Αλεξανδρινού ποιητή -τα οποία πρώτη μετέφρασε στα γαλλικά η Μαργκερίτ Γιουρσενάρ-, με κείμενα της Γαλλίδας μυθιστοριογράφου και ποιήτριας γύρω από την φθορά του χρόνου, την πολιτική, τον έρωτα και τη μοναξιά.

Τα θέματα των έργων των δύο ποιητών παρουσιάζονται επί σκηνής και στις δύο γλώσσες -ελληνικά και γαλλικά. Οι ενότητες είναι: «Ηλικία και Γηρατειά», «Έρωτας», «Ιστορία, Πολιτική και Κοινωνία», «Νοσταλγία και Θάνατος».

Ξέρει «απ' έξω» το καβαφικό αίσθημα

• Η Σαρλότ Ράμπλινγκ απήγγειλε χθες ποιήματα του Αλεξανδρινού

• Η Σαρλότ Ράμπλινγκ δεν γνώριζε την ποίηση του Κωνσταντίνου Καβάφη.

Πριν από λίγους μήνες όμως της ζήτησαν να απαγγείλει ποιήματα του Αλεξανδρινού και έτσι γνώρισε τον κόσμο του. Βοήθησε, όπως μας εξήγησε χθες, και η εξαιρετική μετάφραση της Γαλλίδας συγγραφέως Μαργκερίτ Γιουρσενάρ. «Ορισμένοι ηθοποιοί ανταποκρίνονται όταν τους καλούν να ερμηνεύσουν έναν ρόλο. Εμένα πρέπει να με καλούν τα πράγματα. Ενας ορισμένος κόσμος, κάποιες λέξεις. Αυτή την ενδόμυχη αντιστοιχία τη βρήκα στον Καβάφη. Τα ποιήματά του είναι εξαίσια. Το γεγονός ότι δεν είχε εκδώσει ποτέ τα έργα του, ούτε αναζήτησε την αναγνώριση, κάτι μου είπε...», ομολόγησε.

Ετσι, μετά τις Βρυξέλλες και τη Μανόσκ (νότια Γαλλία), η Ράμπλινγκ βρέθηκε χθες στην Αθήνα και απήγγειλε μαζί με τον ηθοποιό Πολύδωρο Βογιατζή ποιήματα του Καβάφη και κείμενα της Γιουρσενάρ, σε μια εκδήλωση που οργάνωσε το Γαλλικό Ινστιτούτο προωθώντας τον πολιτισμικό διάλογο μεταξύ των δύο χωρών. Τους συνόδευε με τη μουσική και την κιθάρα της η Βαρβάρα Γύρα, που τα τελευταία 12 χρόνια ζει στο Παρίσι. Καθαρόαιμη ελληνογαλλική συνύπαρξη σε όλα τα επίπεδα...

«Οι δύο γλώσσες παίζουν σημαντικό ρόλο. Το σχεδιάσαμε έτσι ώστε να "ακουστεί η αληθινή φωνή των συγγραφέων"», εξήγησε η σπουδαία ηθοποιός, που σε όλη της τη ζωή μοιράστηκε διαφορετικές ευρωπαϊκές κουλτούρες. Είναι Αγγλίδα, που ζει μόνιμα στη Γαλλία, αλλά έγινε διάσημη στην Ιταλία παίζοντας στις ταινίες του Βισκόντι.

Ο Πολύδωρος Βογιατζής, που ζει κι αυτός ανάμεσα στην Αθήνα και το Παρίσι, επέλεξε τα ποιήματα του Καβάφη χωρίζοντας τη βραδιά σε τέσσερις θεματικούς κύκλους: «Η ηλικία και τα γηρατειά», «Ο έρωτας», «Ιστορία, πολιτική και κοινωνία» και «Η νοσταλγία, ο θάνατος».

Η Ράμπλινγκ ξεχωρίζει τα ερωτικά ποιήματα του Καβάφη («Στου καφενείου την είσοδο», «Εν τη οδώ», «Ομνύει», «Επέστρεφε», «Ετσι πολύ ατένισα», κ.ά.) γιατί είναι «πολύ απλά». «Ακόμη και οι ομοφυλοφιλικοί υπαινιγμοί;», τη ρώτησαν. «Οταν έχεις την τύχη να νιώθεις το συναίσθημα του έρωτα δεν έχει καμιά σημασία τι είσαι...», απάντησε αφοπλιστικά.

Δεν είναι η πρώτη φορά που απαγγέλλει ποίηση. Στο παρελθόν είχε απαγγείλει Ρίλκε, καθώς θεωρεί πολύ σημαντική κάθε προσπάθεια να έρθει το κοινό -και κυρίως οι νέοι- σε επαφή με τη λογοτεχνία. «Μετά το σινεμά, που είναι το πιο προσιτό μέσο να γνωρίσεις τον κόσμο των άλλων, ακολουθεί η λογοτεχνία».

Οσο για το πώς προσεγγίζει μια ηθοποιός σαν τη Ράμπλινγκ την τέχνη της απαγγελίας, απάντησε το ίδιο απλά αλλά ουσιαστικά: «Αν στο θέατρο πρέπει ο ηθοποιός να ξέρει απ' έξω τα λόγια, εδώ πρέπει να ξέρει απ' έξω τα συναισθήματα, αυτό που νιώθει...».

• ΦΩΤΕΙΝΗ ΜΠΑΡΚΑ, Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2009