Αμερικανικό υφολογικό επίτευγμα

Cormac McCarthy

• Του Γιωργου Bεη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Tρίτη, 13 Aπριλίου 2010

• Κόρμακ Μακ Κάρθι: «Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους». Μετάφραση: Αύγουστος Κορτώ. Εκδόσεις «Καστανιώτη», 2008, σελ. 273.

MYΘIΣTOPHMA. Στη μεθόριο των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής και του Μεξικού, στην γκρίζα ζώνη των φυγάδων -κατ’ ανάγκην νομάδων- απονενοημένων μετοίκων, εκεί που ο νόμος αγωνίζεται να διακρίνει κατά προσέγγιση έστω το θύμα από τον θύτη, εκεί που η ηθική είναι θανάσιμα υπονομευμένη και οι καθιερωμένες αξίες του κοινώς αποδεκτού ανθρωπισμού διακυβεύονται από τη μια στιγμή στην άλλη, έρχονται στη ζωή, μοχθούν, αλληλοϋποβλέπονται, λυγίζουν από τις συγκυρίες και εν τέλει δολοφονούνται επί ματαίω οι ήρωες και οι αντι-ήρωες του γεννημένου στο Τενεσί, το 1933, Κόρμακ Μακ Κάρθι. Η συλλογιστική του θανάτου είναι απαλλαγμένη, περιττό να το τονίσω, από οποιαδήποτε μεταφυσική. Η προοπτική του εγκλήματος συνιστά απλώς τη γνησιότερη όψη της πραγματικότητας. Δεν μπορούμε κατά κανόνα να ξέρουμε μετά βεβαιότητος πότε ομιλεί ένας ολοζώντανος ανθρωποκυνηγός και πότε μας απευθύνει τον λόγο ο προ ημερών νεκρός: η Αχερουσία Λίμνη βρίσκεται άλλωστε σε απόσταση αναπνοής από το γραφείο του σερίφη. Στις όχθες της συρρικνώνεται ανενδοίαστα το οικοδόμημα του πολιτισμού. Η ρευστότητα του πράττειν σημαίνει ότι όλα τελούνται μάλλον εν εγκύρω ονείρω.

• Ολα ανοιχτά

Η συμπεριφορά των χαρακτήρων προαναγγέλλεται με σαφήνεια. Η μοίρα έχει ανοίξει όλα τα χαρτιά της από τις πρώτες κιόλας σελίδες αυτού του εμπύρετου μυθιστορήματος: το αίμα πρέπει να χυθεί, λες και οι θυσίες των προκολομβιανών Αμερικανών οφείλουν πάση θυσία να διαιωνισθούν στο διηνεκές. Ολα τείνουν να εξυπηρετήσουν το Κακό. Η αναπόφευκτη ομολογία πίστεως στο δαιμονικό στοιχείο, το οποίο συνέχει εξ ορισμού τον κόσμο, δεν έχει, από πλευράς πιστότητας, τίποτε να ζηλέψει από τις συναφείς, περιώνυμες καταδηλώσεις του Φάουστ. Ητοι: «Ακόμα κι ένας άπιστος καλό είναι να παίρνει τον Θεό για παράδειγμα. Είναι πολύ χρήσιμο». (Ιδέτε σελ. 227). Το παν εδώ επείγεται δηλαδή να μας υποβάλει την ιδέα ότι ζούμε τον εφιάλτη ενός παρατεταμένου ρόχθου.

Ο λόγος παρίσταται διά των βραχυτάτων πληρεξουσίων του. Ετσι εξοικονομούνται ανάσες. Ο τριαντάρης τυχοδιώκτης και ο απηνής διώκτης του είναι κατ’ εξοχήν φειδωλοί: αποταμιεύουν δυνάμεις, έτοιμοι ανά πάσα στιγμή για μια πάλη σώμα με σώμα και μάλιστα μέχρις εσχάτων. Η δε λατρεία της σημαίνουσας λεπτομέρειας, σε συνδυασμό με την εμβριθή μελέτη της συγκεκριμένης τοπιογραφίας και τη βαθιά γνώση των ρεαλιστικών πτυχών του αντικειμένου ανάπτυξης, φρονώ ότι οφείλονται στη μακρόχρονη και άλλο τόσο ευδόκιμη θητεία του συγγραφέα στην άριστα συγκερασμένη λεκτική ενδοχώρα του επίσης νομπελίστα Ουίλιαμ Φώκνερ. Η πολιορκία του κειμενικά ζητούμενου είναι καθόλα υποδειγματική: τα αφηγηματικά υποκείμενα έχουν το σθένος, παρά τα αιμορραγούντα τραύματά τους, να αφηγηθούν τρόμο, πανικό, ελπίδα, ακόμα και κάποια αμυδρή προσδοκία αυθυπέρβασης.

Στο σφυρί έπειτα από 5 εκατομμύρια λέξεις

• Ο αμερικανός συγγραφέας Κόρμαν Μακ Κάρθι δημοπρατεί τη γραφομηχανή του για 20.000 δολάρια
  

• ΤΟ ΒΗΜΑ, Πέμπτη 3 Δεκεμβρίου 2009

Η γραφομηχανή του γνωστού αμερικανού συγγραφέα Κόρμακ Μακ Κάρθι, γνωστού μεταξύ άλλων για τα βιβλία του «Καμία πατρίδα για τους μελλοθανάτους» και «Ο δρόμος», βγαίνει αύριο στο «σφυρί». Πρόκειται για μια Οlivetti Lettera 32, χάρη στην οποία γεννήθηκαν 12 μυθιστορήματα, δύο θεατρικά έργα και αρκετά σενάρια. «Εχω δακτυλογραφήσει σε αυτή [τη γραφομηχανή] κάθε βιβλίο που έχω γράψει ποτέ, ακόμη και τρία που δεν έχουν εκδοθεί. Αν συμπεριλάβουμε στον υπολογισμό όλα τα σχεδιάσματα και όλη την αλληλογραφία μου, θα έλεγα ότι το σύνολο ανέρχεται σε 5 εκατομμύρια λέξεις σε περίοδο 50 χρόνων» αναφέρει ο ίδιος ο 76χρονος συγγραφέας σε σημείωμα που συνοδεύει την Οlivetti για τη δημοπρασία την οποία διοργανώνει ο οίκος Christie΄s στη Νέα Υόρκη.

Η δημοπράτηση της γραφομηχανής αναμένεται να αποφέρει 20.000 δολάρια- καθόλου άσχημα, αν αναλογιστεί κανείς ότι η αγορά της σε ένα ενεχυροδανειστήριο το 1963 τού είχε κοστίσει μόλις 50. «Οταν αντιλήφθηκα ότι ένα μέρος της πιο σύνθετης, σχεδόν εξωπραγματικής λογοτεχνίας της μεταπολεμικής περιόδουδημιουργήθηκε σε ένα τόσο απλό, λειτουργικό και ευάλωτο εμφανισιακά μηχάνημα, άρχισα να βλέπω τη γραφομηχανή του Κόρμακ σαν ένα μαγικό φυλακτό » είπε στους «Τimes» o Γκλεν Χόροβιτς, έμπορος σπάνιων βιβλίων, ο οποίος διοργάνωσε τη δημοπρασία εκ μέρους του Μακ Κάρθι. « Θα έλεγε κανείς πως είναι σαν να φιλοτεχνήθηκε το όρος Ράσμορ με ελβετικό σουγιά».

Τ α έσοδα από τη δημοπρασία θα διατεθούν στο Ινστιτούτο Σάντα Φε στο Νέο Μεξικό, έναν φιλανθρωπικό οργανισμό επιστημονικής έρευνας έξω από τη Σάντα Φε όπου ο Μακ Κάρθι περνάει πλέον το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου του.

Δεν γνωρίζουμε αν ο νέος ιδιοκτήτης της γραφομηχανής θα θελήσει να τη χρησιμοποιήσει ή απλώς να τη θαυμάζει στο ράφι του σπιτιού του. Αν πάντως αποφασίσει το πρώτο, σύμφωνα με τον «Ιndependent», δεν θα είναι καθόλου ανέφικτο: ταινίες για αυτό το συγκεκριμένο μοντέλο της Οlivetti κυκλοφορούν ακόμη στο εμπόριο και κοστίζουν περίπου 10 δολάρια το καρούλι. Οσον αφορά τον ίδιο τον συγγραφέα, τίθεται το ερώτημα αν αποφάσισε να αποχωριστεί το ταλαιπωρημένο εργαλείο του για χάρη της τεχνολογίας και των υπολογιστών. «Οχι» απαντά η εφημερίδα. Ενας φίλος του τού έχει ήδη βρει μια άλλη φορητή Οlivetti. Αυτή τη φορά κόστισε μόνο 11 δολάρια.