Maria Callas Centennial Marked at Megaron Athens Concert Hall

Panagiotis Andriopoulos, theologian, musician, and director of the Agency for Ecclesiastical News ‘Fos Fanariou’, speaks about ‘Maria Callas in Istanbul’. On the screen he is seen with the late Patriarch Athenagoras.

September 29, 2023 

By The National Herald 

ATHENS – The year 2023 is dedicated worldwide to Maria Callas, marking the 100th anniversary of her birth (December 2, 1923). 

The Artistic Ensemble ‘Polytropon’, led by Panagiotis Ant. Andriopoulos, presented an original production titled ‘Maria Callas in Istanbul’ on Monday, September 18, 2023, at the Education Hall of the Music Library of the Association ‘Friends of Music’ in the Megaron Athens Concert Hall. 

Panagiotis Ant. Andriopoulos spoke about Maria Callas’s presence in Constantinople in 1959, on the occasion of the cruise organized by Aristotle Onassis, her visit to the Ecumenical Patriarchate during the time of Patriarch Athenagoras, and the lasting impact of that visit on the city. Furthermore, the speaker mentioned the history of Maria Callas’s piano, which is currently in the Museum of Pera, and her passage through Constantinople in 1969 on her way to Cappadocia for the filming of Pier Paolo Pasolini’s film ‘Medea’. 

From the event ‘Maria Callas in Istanbul’, at the Education Hall of the Music Library of the Association “Friends of Music” in the Megaron Athens Concert Hall.

Andriopoulos emphasized that “the myth of Callas remains alive, as her high art continues to influence opera in the 21st century, while aspects of her personality and private life continue to be subjects of research by journalists, writers, and artists.” 

Soprano Daphne Panourgiá sang arias from operas and other works that Maria Callas uniquely interpreted, including: ‘Ave Maria’ (Bach/Gounod), Cavatina ‘Quel guardo il cavaliere’ (Don Pasquale – Gaetano Donizetti) ‘Ombra Leggera’ (Dinorah – Giacomo Meyerbeer), ‘O mio babbino caro’ (Gianni Schicchi – Giacomo Puccini), and ‘Una voce poco fa’ (Il barbiere de Siviglia – Gioachino Rossini). 

Admission was free. 

The contributors to the event ‘Maria Callas in Istanbul’: Panagiotis Andriopoulos, Marios Kazas, and Daphne Panourgiá.

The contributors to the event ‘Maria Callas in Istanbul’ were: Panagiotis Andriopoulos, Marios Kazas, and Daphne Panourgiá. Marios Kazas performed on the piano. 

In addition to the music, letters from Maria Callas to important figures were read. 

Artwork, video, and photos were by Ioannis-Porfirios Kapodistrias – Production by the Artistic Ensemble ‘Polytropon’. 

About the Artistic Ensemble ‘Polytropon’: 

Founded in 2004 by theologian and musician Panagiotis Ant. Andriopoulos, it presents original productions in Greece and abroad, mainly based on Greek poetry and music. Some of their productions include works inspired by the youth anthology of Ecumenical Patriarch Bartholomew, the poems of C.P. Cavafy, sacred poetry, the musical work of Eva Palmer-Sikelianou, Gustav Mahler, Manos Hadjidakis, and more. They have performed their productions in various cities in Greece, Cyprus, Germany, Constantinople and around the world. 

It’s worth noting that Panagiotis Andriopoulos is the head of the ‘Fos Fanariou’ Agency for Ecclesiastical News.

Η ΜΑΡΙΑ ΚΑΛΛΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Το 2023, στο οποίο μόλις εισήλθαμε, είναι αφιερωμένο, παγκοσμίως, στην μέγιστη και οικουμενική Μαρία Κάλλας, με αφορμή την συμπλήρωση 100 χρόνων από τη γέννησή της (2 Δεκεμβρίου 1923). 

Η μύθος της Κάλλας παραμένει ολοζώντανος, καθώς η υψηλή τέχνη της εξακολουθεί να σφραγίζει την όπερα και τον 21ο αιώνα, ενώ οι πτυχές της προσωπικότητάς της και του ιδιωτικού βίου της, συνεχίζουν να αποτελούν αντικείμενο έρευνας από δημοσιογράφους, συγγραφείς και καλλιτέχνες. Εμείς θα εστιάσουμε στη σχέση της Μαρίας Κάλλας με την Κωνσταντινούπολη, η οποία παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. 

Καταγόταν η μητέρα της Ευαγγελία Δημητριάδη από την Πόλη; Γιατί αναφέρεται και ως τόπος καταγωγής της μητέρας της η Στυλίδα Φθιώτιδος; 

Γιατί άφησε εποχή αυτή κρουαζιέρα του Ωνάση στην Πόλη, το 1959, στην οποία συμμετείχε και η Κάλλας; Η Κάλλας στην Αγία Σοφία. 

Ποια η απήχηση της μεγάλης ντίβας στη σημερινή Κωνσταντινούπολη;

Είναι γνωστό πως ο Αριστοτέλης Ωνάσης και η Μαρία Κάλλας γνωρίστηκαν το 1957, σε μια δεξίωση που διοργάνωσε η διάσημη κοσμικογράφος της εποχής, Έλσα Μάξγουελ. 

Ο Σμυρνιός μεγιστάνας έβαλε αμέσως στο στόχαστρο την Ελληνίδα ντίβα της όπερας, αλλά το ειδύλλιο μεταξύ τους αναπτύχθηκε δύο χρόνια μετά, όταν ο Ωνάσης προσκάλεσε την Κάλλας και τον σύζυγό της, Μενεγκίνι, σε κρουαζιέρα, με την πολυτελή θαλαμηγό του, την περίφημη «Χριστίνα». Ο ερωτισμός ανάμεσά τους ήταν πλέον ορατός. Τόσο, που όταν κατά τη διάρκεια μιας στάσης στην Κωνσταντινούπολη ανέβηκε στη θαλαμηγό ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας, ευλόγησε την Κάλλας και τον Ωνάση, νομίζοντας ότι είναι σύζυγοι. Όταν αποκαλύφθηκε η αλήθεια, επικράτησε αμηχανία. Όλοι είχαν καταλάβει ότι η ευλογία του Πατριάρχη ήταν προφητική... 

Γράφει ο δημοσιογράφος Δημήτρης Λυμπερόπουλος, βιογράφος του Ωνάση: 

"Όταν η θαλαμηγός άραξε στη Βασιλίδα των πόλεων, όλοι ήσαν μια ευχάριστη και αξιοπρεπής παρέα, με τους φωτογράφους να στρέφουν τα φλας πάνω στον θρυλικό πατέρα της νίκης και να αγνοούν τους υπόλοιπους, ακόμη και την ντίβα της όπερας. Οι τουρκικές εφημερίδες εκείνης της εποχής γράφουν πως όταν οι προσκεκλημένοι του Ωνάση στη θαλαμηγό του, επισκεφθήκανε το ιστορικό ανάκτορο Τοπ Καπί, η Μαρία Κόλλας συγκινήθηκε. Και σε μια στιγμή άρχισε να τραγουδάει μια άρια από την «Αρπαγή από το Σεράι». Αυτό έγινε όταν ο διευθυντής του μουσείου ξεναγούσε τους διάσημους επισκέπτες στις μεγαλοπρεπείς αίθουσες του χαρεμιού. Ο Άρης τής έδωσε το μαντήλι του να σκουπίσει τα μάτια της. 

Η σειρά του μεγαλοεφοπλιστή να συγκινηθεί κι΄αυτός, ήρθε όταν επισκεφθήκανε τον Πατριάρχη Αθηναγόρα στο παλιό κτίριο του Οικουμενικού μεγάρου, όπου στεγάζεται η Κεφαλή της Ορθοδοξίας. Του ασπάστηκε το χέρι συγκινημένος. Δοκίμασαν όλοι γλυκό του κουταλιού, εκτός από τον Ωνάση που ήπιε καφέ. Ο Έλληνας κροίσος θέλησε να δώσει μια επιταγή, λέγοντας: «Για την ανακαίνιση των Πατριαρχείων, Παναγιώτατε...», αλλά η πανύψηλη βιβλική κολόνα κούνησε το κεφάλι: «Οι Τούρκοι δε μας επιτρέπουν παρά μικρές επιδιορθώσεις, όσες αρκούν για να μην καταρρεύσει το κτίριο». «Τότε για τους πτωχούς σας, Παναγιώτατε», είπε ο Αριστοτέλης που παιδί τον φώναζαν Αρίστο και τώρα η σκέψη του γύριζε πίσω στα σχολικά του χρόνια, σε μια 25η Μαρτίου, που ο πατέρας του τού μιλούσε για την εθνική παλιγγενεσία.

Όταν προσκάλεσε τον Πατριάρχη στη «Χριστίνα» για δείπνο, παρακάλεσε τους κυρίους να ντυθούν σοβαρά και τις κυρίες σεμνά. Δεν ήταν θρησκόληπτος ο Ωνάσης, σαν άλλους πλούσιους Έλληνες, όπως τους αδελφούς Σκούρα και Πάππας, που φιλούσαν στη σειρά τις εικόνες και σταυροκοπιόντουσαν συνεχώς. Έτρεφε όμως βαθιά μέσα του πίστη για όσα τον είχε διδάξει η γιαγιά του Γεσθημανή. Και ο Πατριάρχης ήταν το μπροστοκρίαρο ενός ελληνορθόδοξου ποιμνίου."

Στην βιογραφία του Ωνάση από τον Φρανσουά Φορεστιέ (δημοσιογράφος στο Nouvel Observateur, μυθιστοριογράφος και βιογράφος), διαβάζουμε για την επίσκεψη Κάλλας και Ωνάση στο Φανάρι:
«…Ραντεβού σε δύο ώρες για την επίσκεψη στον Πατριάρχη Αθηναγόρα. Η Μαρία, πολύ θρήσκα, επιδοκιμάζει. Προσεύχεται καθημερινά και είναι πεπεισμένη πως ό,τι συμβαίνει είναι θέλημα Θεού. Ο αιώνιος Πατέρας, σκέφτεται, έχει το βλέμμα Του πάνω της και εισακούει τις επιθυμίες της.
Έτσι, καρδιοχτυπώντας, μπαίνει στον περίβολο του Πατριαρχείου, ένα τεράστιο αυστηρό οίκημα όπου κεριά φωτίζουν τις ιερές εικόνες και πολύχρωμα ξύλινα αγάλματα μοιάζουν να πρεσβεύουν υπέρ ημών, των φτωχών αμαρτωλών. Με επιβλητική γενειάδα, τυλιγμένος σ’ ένα φαιλόνιο διάστικτο με πολύτιμους λίθους και φορώντας τη μίτρα του, ο Αθηναγόρας προχωρά.
Ο Μενεγκίνι, που δέχτηκε να πάει μαζί τους, είναι κάπως σαστισμένος από τη μεγαλοπρέπεια του προσώπου, από την ησυχία του χώρου. Ο πατριάρχης απλώνει τα χέρια, αφού εμπιστεύεται την ποιμαντορική του ράβδο σ’ έναν διάκονο. Ζητάει από την Κάλλας να προχωρήσει κι ύστερα από τον Ωνάση να κάνει το ίδιο. Γονατίζουν. Ο Αθηναγόρας ζητά από τον Παντοδύναμο να ευλογήσει τον «διασημότερο ναυτικό της σύγχρονης εποχής» και τη «μεγαλύτερη καλλιτέχνιδα του αιώνα». Ακουμπάει τις παλάμες του στα δύο κεφάλια και επικαλείται τον αιώνιο Πατέρα. Η Μαρία Κάλλας είναι συγκλονισμένη.

Το γεύμα, πάνω στο πλοίο [στην θαλαμηγό του Ωνάση «Χριστίνα»], είναι χαρούμενο. Ο πατριάρχης, ντυμένος στα μαύρα, συνοδεύεται από τους ιεράρχες του. Ο Τσόρτσιλ, καλοσυνάτος, δέχεται γαλήνια άλλη μία ευλογία που θα του χρησιμεύσει στο πολύ κοντινό ταξίδι του στο υπερπέραν. Όταν ο Αθηναγόρας φιλάει τον ηλικιωμένο άντρα, εκείνος χάνεται μέσα στην πλούσια γενειάδα του κληρικού. Περνούν στο τραπέζι. Το κρασί ρέει άφθονο, τα ανέκδοτα πέφτουν βροχή, οι πιατέλες πηγαινοέρχονται ασταμάτητα. Η Άρτεμις, η αδελφή του Αριστοτέλη, ζαλισμένη από το ποτό, απομακρύνεται διακριτικά. Ύστερα, ο Αθηναγόρας φεύγει, σουρουπώνει. Αφού φιλάει το πατριαρχικό δαχτυλίδι, ο Ωνάσης προστάζει …γλέντι!»
Είναι προφανές ότι κάποιες λεπτομέρειες που παραθέτει ο Φορεστιέ δεν είναι ακριβείς (π.χ. δεν υπάρχει «πατριαρχικό δαχτυλίδι»), αλλά ο συγγραφέας δίνει ένα κλίμα που επιβεβαιώνεται από τις συναφείς μαρτυρίες.

Το θέμα "Η Μαρία Κάλλας στην Κωνσταντινούπολη" θα παρουσιάσουμε σε ειδική εκδήλωση, με το Καλλιτεχνικό Σύνολο ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ και με τον κατάλληλο μουσικό υπομνηματισμό. 

"ΠΡΟΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΝ" ΜΕ ΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ ΣΑΡΙΟΓΛΟΥ (ΒΙΝΤΕΟ)

Η ενορία του Ι. Ναού Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού παρουσιάζει την διαδικτυακή εκπομπή «Προς Εκκλησιασμόν», όπου φιλοξενούνται εργάτες του πνεύματος και της τέχνης. 

Στην πέμπτη εκπομπή προσκεκλημένη η Ειρήνη Σαρίογλου, Ερευνήτρια - Ιστορικός, Επίκουρη Καθηγήτρια του Τμήματος Νεοελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινουπόλεως και συν-ιδρύτρια του Ελληνικού Ιδρύματος Ιστορικών Μελετών (ΙΔ.ΙΣ.ΜΕ.). 

Επιμελείται και παρουσιάζει ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος. 

Η Ειρήνη Σαρίογλου γεννήθηκε το 1972 στην Πόλη. Απόφοιτη του Ζαππείου Λυκείου, σπούδασε αρχικά Γαλλική Γλώσσα και Λογοτεχνία στα Πανεπιστήμια Μαρμαρά και Grenoble. Ολοκλήρωσε τις μεταπτυχιακές της σπουδές με υποτροφία του Ιδρύματος Ωνάση και του ΙΚΥ στο Πανεπιστήμιο του Birmingham της Μεγάλης Βρετανίας - Τμήμα Βυζαντινών, Οθωμανικών και Νεοελληνικών Σπουδών. Το 2004 εκδόθηκε από το ΕΛΙΑ, στα αγγλικά, μέρος της διδακτορικής της διατριβής, με θέμα την «Επιρροή της τουρκικής πολιτικής στην ελληνική εκπαίδευση της Πόλης 1923-1974» και το 2011 από το Ελληνικό Ίδρυμα Ιστορικών Μελετών (ΙΔ.ΙΣ.ΜΕ.) στα ελληνικά. Έχει δημοσιεύσει επιστημονικές μελέτες και άρθρα και έχει επιμεληθεί ιστορικά ντοκιμαντέρ τα οποία και έχουν διακριθεί στην Ελλάδα και το εξωτερικό (Ζάππειο Παρθεναγωγείο Κωνσταντινουπόλεως, Γράμματα Χωρίς Παραλήπτη – Αϊβαλί 1922, Στην Εξορία – Ερζουρούμ Άσκαλε 1942, Η Σιωπηλή Σχολή – Μια αναδρομή στην ιστορία της Ι.Θ. Σχολής της Χάλκης, Ίμβρος – Τένεδος: Της Μνήμης και της Λήθης κ.α.). Έχει διδάξει οθωμανική και τουρκική ιστορία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και στο Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης.

Την επιμέλεια της εικόνας και του ήχου της εκπομπής είχαν η Κατερίνα Λεονάρδου και η Μαργαρίτα Στασινού.

ΝΥΧΤΕΡΙΝΟΣ ΑΓΓΕΛΟΣ: "Κάθε πρωί μέσ’ στην Αγιά Σοφιά..."

Ο δίσκος «Για τη Ελένη» του Μάνου Χατζιδάκι κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1978, με ερμηνευτή το Στέλιο Μαρκετάκη.
Ένας ανεπιτήδευτα λαϊκός ερμηνευτής που μετά απ' αυτόν τον γνησίως λαϊκό δίσκο του Χατζιδάκι εξαφανίστηκε! Δε νομίζω ότι είχε και καμιά άλλη παρουσία στον χώρο του τραγουδιού. Άλλωστε αυτή ήταν αρκετή, θαρρώ. 

Η δεύτερη παρουσίαση αυτού του κύκλου τραγουδιών έγινε το 1986, με νέα ενορχήστρωση και με ερμηνεύτρια τη Μαρία Δημητριάδη. «Η καινούργια φωνή της με βοήθησε πολύ να ξαναβρώ την τραγικότητα που επιζητούσα να διαπερνάει τα απλοϊκά από μια πρώτη όψη τραγούδια μου», είχε πει τότε ο Μάνος Χατζιδάκις. 

Κάποια από τα τραγούδια «Για την Ελένη» τραγουδήθηκαν και από την Αλεξάνδρα στους δίσκους της «Η Αλεξάνδρα στα λαϊκά του Μάνου Χατζιδάκι» και «Η Αλεξάνδρα τραγουδά Μ. Χατζιδάκι - Β. Τσιτσάνη». 

Για σήμερα επιλέγουμε ένα από τα δώδεκα τραγούδια του δίσκου. "Νυχτερινός άγγελος", σε στίχους Μιχάλη Μπουρμπούλη.
Παραθέτουμε τις ερμηνείες του Στ. Μαρκετάκη, της Αλεξάνδρας και της Μαρίας Δημητριάδη. 

Κάθε πρωί μέσ’ στην Αγιά Σοφιά 

όταν κοιμούνται όλοι 

βγαίνει ένας άγγελος να δει 

βγαίνει να δει  

τη χαλασμένη Πόλη. 

Ψάχνει για φως μες στα σκοτεινά 

κι όπως γυρίζει μοναχός 

είν’ ένας άγγελος αϊτός 

που μας κοιτάζει απ’ τα βουνά. 

Ένας καπνός το βράδυ θ’ απλωθεί 

τον κόσμο να σκεπάσει 

κι όσα έχουν τώρα ξεχαστεί 

σε μια γραφή 

θα σκύψει να διαβάσει. 

Νύχτα βαθιά πάνω απ’ τα νερά 

φυσάει ο αγέρας δυνατός 

είν’ ένας άγγελος αετός 

που μες στον κόσμο προχωρά.

Ο ΠΟΝΤΙΑΚΟΣ ΘΡΗΝΟΣ "ΠΑΡΘΕΝ Η ΡΩΜΑΝΙΑ" ΣΕ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΗΜΗΤΡΗ ΜΗΝΑΚΑΚΗ

Από την συναυλία μνήμης στον Μυστρά

Ο Δημήτρης Μηνακάκης είναι ένας σημαντικός σύγχρονος συνθέτης, εκτελεστής, παιδαγωγός και συγγραφέας. 

Η συνθετική του πορεία αντικατοπτρίζει έντονες επιρροές από τη Βυζαντινή μουσική, τη λόγια ελληνική παράδοση, και τον ύστερο ευρωπαϊκό μοντερνισμό. Οι συνισταμένες αυτές αφομοιώνονται και εξελίσσονται διαρκώς στο προσωπικό του ύφος. 

Με αφορμή την σημερινή επέτειο της Αλώσεως της Κωνσταντινουπόλεως παραθέτουμε στη συνέχεια το γνωστό Ποντιακό τραγούδι - θρήνο «Πάρθεν η Ρωμανία», σε μια ευφάνταστη, δημιουργική επεξεργασία από τον Δημήτρη Μηνακάκη. 

Είναι ένα βίντεο από συναυλία μνήμης που πργαματοποιήθηκε την Δευτέρα 28 Μαΐου 2018 στον Μυστρά. 

Ερμηνεύουν: 

Ορχήστρα SIΝFONIETTA Αθηνών 

Μαέστρος, Γιώργος Αραβίδης 

Διδασκαλία Χορωδίας, πατήρ Νικόλαος Τσάκος 

Σόλο: Σοφία Παλόγλου, Σοφία Σωτηροπούλου 

Ισοκρατούν: Κωνσταντίνος Κονδύλης, Μιχαήλ Χανός, Σπυρίδων Κλείσσας

ΕΠΤΑ ΦΩΤΟΣΤΙΓΜΕΣ ΤΗΣ ΕΠΤΑΛΟΦΟΥ

Επτά θαυμάσιες Πολίτικες στιγμές που αποτύπωσε εξαίσια με τον φωτογραφικό φακό του ο συνοδίτης Ιωάννης - Πορφύριος Καποδίστριας, ειδικά για την Ιδιωτική Οδό. 

Τον ευχαριστούμε από καρδιάς και του ευχόμαστε πάντα να επιστρέφει την Πόλη, προσπαθώντας να αγγίξει κάθε φορά την μαγεία της... Που είναι ατελεύτητη!

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΓΙΑ ΤΟΝ ΥΠΟΓΕΙΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ ΘΑ ΠΡΟΒΛΗΘΕΙ ΣΤΙΣ Η.Π.Α.

«Στα άδυτα της Αγιάς Σοφιάς» 

ΣΤΟ ΛΟΣ ΑΝΤΖΕΛΕΣ Η ΠΡΩΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΠΡΟΒΟΛΗ 

ΤΗΝ ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΓΡΑΨΕ Ο ΚΥΠΡΙΟΣ ΣΥΝΘΕΤΗΣ Γ. ΚΑΛΛΗΣ 

Του ΑΡΙΣΤΕΙΔΗ ΒΙΚΕΤΟΥ  

Στο Los Angeles County Museum of Art - LACMA (Μουσείο Τέχνης της Κομητείας του Λος Άντζελες, το δεύτερο μεγαλύτερο μουσείο στις ΗΠΑ, θα προβληθεί αύριο, 23 Σεπτεμβρίου 2018, σε παγκόσμια πρεμιέρα το ντοκιμαντέρ, με τίτλο: «Στα άδυτα της Αγιάς Σοφιάς». Η έρευνα και σκηνοθεσία ανήκει στον Göksel Gülensoy, που γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη. Την μουσική έγραψε ο Κύπριος συνθέτης Γιώργος Καλλής και το σενάριο είναι του Kutsi Akilli. 

Tο ντοκιμαντέρ, για το οποίο ο «Φιλελεύθερος» είχε γράψει το 2014, είναι παραγωγή της Kinostanbul. Στο ρεπορτάζ του 2014 ο Göksel Gülensoy (Γκοκσέλ Γκιουλενσόϊ) είχε δηλώσει: «Έμεινα άφωνος, δεν πίστευα στα μάτια μου. Ήταν ως να βρέθηκα στον 5ο με 6ο μ.Χ αιώνα». Το ερέθισμα για να ξεκινήσει το ντοκιμαντέρ ήταν οι συζητήσεις του Göksel Gülensoy με τον αναπληρωτή καθηγητή , δρα İhsan Tunay. «Ανέκαθεν είχα έρωτα για την Αγία Σοφία. Ήξερα ότι θα ήταν μια μακροχρόνια σχέση. Πρώτα έπρεπε να την δω με τα ίδια μου τα μάτια, να την γνωρίσω και το πιο σημαντικό να την ανακαλύψω. Κι αυτό έκανα. Με το πέρασμα του χρόνου, η αγάπη μετατράπηκε σε πάθος που με κυριαρχεί εδώ και χρόνια», δηλώνει ο Göksel. 

Με την ευκαιρία της αυριανής πρεμιέρας του ντοκιμαντέρ ο Göksel Gülensoy (Γκοκσέλ Γκιουλενσόϊ) σε αποκλειστικές δηλώσεις στον «Φ» αναφέρει ότι είναι ο πρώτος σκηνοθέτης, που είχε την ευκαιρία να κινηματογραφήσει το κάτω μέρος μιας δομής (της Αγίας Σοφίας) 1500 χρόνων.

O Göksel Gülensoy και μέλη της ομάδας του μέσα στην Αγιά Σοφιά (ΦΩΤΟ: Kinostanbul)

Ο Τούρκος σκηνοθέτης μας είπε ότι έχει αποκομίσει πολλές εμπειρίες. Οι σημαντικότερες, συνεχίζει, ήταν ότι έμαθα για την ύπαρξη πολλών δωματίων της Ρωμαϊκής – Βυζαντινής Αυτοκρατορίας στο υπόγειο (κάτω από τον ναό) και τις λειτουργίες του. «Είδα ότι υπήρχε μια άλλη πόλη κάτω από την σημερινή Κωνσταντινούπολη», τόνισε. "Οι θόλοι και οι μιναρέδες της Αγιάς Σοφιάς αποτελούν σύμβολα της Κωνσταντινούπολης που σου κόβουν την ανάσα», λέει ο σκηνοθέτης. «Αποκαλύψαμε ένα κόσμο τόσο εντυπωσιακό, όσο και αυτός που βρίσκεται στον ναό. Για τον λόγο αυτό είμαστε αφάνταστα ενθουσιασμένοι και συγκινημένοι», επισημαίνει ο Gülensoy. 

Το κινηματογραφικό ντοκιμαντέρ, αναφέρει, είναι 90 λεπτά. Το μήκος της τηλεοπτικής σειράς είναι 6x52 λεπτά. Μόνο 52 λεπτά από αυτό θα προβληθεί στην αποψινή πρεμιέρα στο LACMA. 

Υπήρξε, αναφέρει, μια προσφορά από το LACMA για την παγκόσμια πρεμιέρα της ταινίας. «Σκέφτηκα ότι θα ήταν σωστή η απόφαση για ένα τέτοιο ντοκιμαντέρ να προβληθεί σε ένα από τα σημαντικά μουσεία των ΗΠΑ και δέχτηκα. Το πρόγραμμά μας για την Τουρκία δεν είναι ακόμα βέβαιο», δηλώνει ο Τούρκος σκηνοθέτης. 

Ο Göksel Gülensoy αποκαλύπτει ότι θέλει να συνεχίσει το ερευνητικό πρόγραμμά του, «γιατί στην περιοχή του Σουλτάναχμετ, όπου βρίσκεται η Αγιά Σοφιά, υπάρχουν πολλά ανεξερεύνητα μέρη». Προσθέτει ότι αναζητεί συμπαραγωγό για να μπορέσει να υλοποιήσω τους στόχους του. 

Τέλος, δηλώνει στον «Φ» ότι, αν υπάρξει ενδιαφέρον, θα προβάλει στην Κύπρο το ντοκιμαντέρ, που θα παρουσιαστεί απόψε στο LACMA. 

Ο συνθέτης Γιώργος Καλλής απάντησε στις ερωτήσεις του «Φ»: 

- Πως έγινε η γνωριμία με τον Göksel Gülensoy; 

- Η γνωριμία μας ήταν αρχικά διαδικτυακή... Ο Göksel παρακολουθούσε τη δουλειά μου από καιρό και έτσι πριν από μερικούς μήνες μου έστειλε ένα ηλεκτρονικό μήνυμα και περιέγραφε την ταινία. Με ρώτησε, εάν θα με ενδιέφερε να την επενδύσω μουσικά. Βρεθήκαμε στην Λευκωσία για πρόγευμα το καλοκαίρι και συμφωνήσαμε να προχωρήσουμε με την συνεργασία μας. 

- Γιατί αποφάσισες να γράψεις την μουσική στο συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ και τι σημαίνει για την μέχρι σήμερα δουλειά σου; 

-Το θέμα με ενδιέφερε, γιατί πρώτον πρόκειται για ένα Βυζαντινό Ναό ασύγκριτης αρχιτεκτονικής και ιστορικής αξίας. Εξ άλλου μετά από τη γνωριμία μου με τον Göksel διαπίστωσα ότι πρόκειται για ένα πολύ εργατικό σκηνοθέτη, αλλά και εξαιρετικό άνθρωπο. Μου περιέγραψε το ντοκιμαντέρ με περηφάνια κι ένα μεγάλο χαμόγελο και με κέρδισε αμέσως η αυθεντικότητα του. 

- Μπορείς να μας πεις δυο λόγια για τα βασικά χαρακτηριστικά της μουσικής του ντοκιμαντέρ; 

- Το θέμα του ντοκιμαντέρ μου δίνει τη δυνατότητα να συνδυάσω τις βυζαντινές ρίζες μας με συμφωνική κινηματογραφική μουσική, που πιστεύω θα δημιουργήσει ένα πολύ ενδιαφέρον μουσικό ακρόαμα. Εξάλλου, η γενική ιδέα της μουσικής υπόκρουσης είναι να μας πάρει πίσω στον χρόνο. 

- Ποιά η γνώμη σου για το ντοκιμαντέρ; 

- Δεν έχει ξαναγίνει τέτοιου είδους μελέτη για την Αγία Σοφία, πριν από αυτή τη πρωτοβουλία του Göksel. Για μένα είναι ένα θέμα ιδιαίτερα ενδιαφέρον, επηρεασμένος βεβαίως πάντοτε και από την ιστορία μας. Καταδυόμενος στα υπόγεια της Αγιάς Σοφιάς ο Göksel βρήκε και κατάλοιπα του παρελθόντος μέχρι και το 1200 μ.χ. Είναι σίγουρα μία αξιόλογη προσπάθεια επιστημονικής και όχι μόνον έρευνας, που αξίζει να την δει ο καθένας από εμάς. 

Το ντοκιμαντέρ "Στα άδυτα της Αγιάς Σοφιάς» είναι βασισμένο σε πολύχρονες εξερευνήσεις των υπόγειων στοών και υδροφόρων διόδων του εμβληματικού ναού. Πριν την προβολή του ντοκιμαντέρ θα μιλήσει η αρχαιολόγος, δρ. Χαλούκ Τσιετίνκαγια (Haluk Cetinkaya) . Ο διάσημος συγγραφέας Dan Brown έχει χαρακτηρίσει «υπέροχο» το ντοκιμαντέρ. Για την παραγωγή του, της οποίας εκτελεστικός διευθυντής είναι ο Σενά Ντεκτάς (Sena Denktas), δούλεψαν περίπου 45 άτομα διαφόρων ειδικοτήτων. 

Ο Τούρκος ντοκιμαντερίστας δηλώνει κατηγορηματικά ότι η επικοινωνία των στοών της Αγίας Σοφίας με τον Βόσπορο και τα Πριγκηπόννησα είναι ένας θρύλος.

Ο Göksel Gülensoy στα άδυτα της Αγιάς Σοφιάς

Τα υποβρύχια γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν στο βυθό των τριών μεγάλων ιστορικών δεξαμενών της Αγίας Σοφίας από τέσσερις επαγγελματίες δύτες, με εξοπλισμό τελευταίας τεχνολογίας. Τα γυρίσματα στις σήραγγες και τις πλωτές διόδους κάτω από την Αγιά Σοφιά έγιναν από ειδικούς του Διεθνούς Σπηλαιολογικού Κέντρου Boğaziçi. Το γεγονός ότι δεν βρέθηκε ένα έγγραφο ή ντοκουμέντο σχετικά με τον υπόγειο χώρο της Αγιάς Σοφιάς είχε ως αποτέλεσμα οι εργασίες να πάρουν περισσότερο χρόνο. Τώρα, με βάση τα γυρίσματα , η περιοχή έχει χαρτογραφηθεί. Οι δεξαμενές της Αγιάς Σοφιάς, οι οποίες έχουν βυθιστεί, εξετάστηκαν και μετρήθηκαν για πρώτη φορά. 

Όλα όσα καταγράφηκαν από την κάμερα εξετάστηκαν από επιστημονική επιτροπή και αποφασίστηκε ότι χρειάζονται και άλλες έρευνες για τον υπόγειο χώρο της Αγιάς Σοφιάς. 

Με τη βοήθεια των καθηγητών της Βυζαντινής Αρχαιολογίας Ihsan Tunay και HaluK Cetinkaya, αλλά και των υπευθύνων του Μουσείου της Αγίας Σοφίας εντοπίστηκαν δύο πιθανές είσοδοι για τις σήραγγες του ναού . Η πρώτη είσοδος βρέθηκε στο τμήμα του πρόναου και λίγα μέτρα πιο μακριά εντοπίστηκε η δεύτερη. Στα υπόγεια της Αγιάς Σοφιάς υπάρχουν πολλοί κίονες, εξαιρετικού κάλλους, παρεκκλήσια με σπαράγματα νωπογραφιών και δωμάτια. 

Ο Göksel Gülensoy και η ομάδα του βρήκαν ένα τάφο, αλλά δεν είχαν αντιληφθεί τι είχαν ανακαλύψει. Αυτό το διαπίστωσε η αρχαιολόγος HaluK Cetinkaya, όταν είδε τις εικόνες. Ήταν ο τάφος του Αγίου Αντιγόνου! Τελευταία αναφορά στον τάφο του Αγίου είχε γίνει τον 13ο αιώνα από έναν Ρώσο περιηγητή. Επίσης, βρέθηκε ακόμη ένας τάφος, που εικάζεται πως ανήκει σε Πατριάρχη. Σύμφωνα με τον Göksel ο σεναριογράφος του Kutsi Akilli ελπίζει ότι μπορεί να βρεθεί δωμάτιο της Αγιάς Σοφιάς Σοφίας, από όπου διέφυγε ο ιερέας στη Λειτουργία της 29ης Μαΐου 1453, όταν ο Μωάμεθ ο Πορθητής εισέβαλε στον ναό, αλλά και το δισκοπότηρο που χάθηκε κατά την Άλωση της Πόλης και η παράδοση το θέλει να βρίσκεται κάπου στα βάθη του ναού. Στα ευρήματα συγκαταλέγεται και ένα στρατιωτικό παγούρι με ημερομηνία 1917.

Ψηφιδωτή τοιχογραφία στην Αγιά Σοφιά (ΦΩΤΟ: Α. Βικέτος)

Η Αγιά Σοφιά, την οποία επισκέπτονται κάθε χρόνο κατά μέσο όρο τρία εκ. τουρίστες, ήταν ο καθεδρικός ναός της Κωνσταντινούπολης, στο κέντρο της κωνσταντίνειας πόλης, στον Πρώτο λόφο της Κωνσταντινούπολης. Ο ναός, που σώζεται σήμερα και αποτελεί μουσείο, οικοδομήθηκε από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό Α΄ κατά το πρώτο μισό του 6ου αιώνα μ.Χ. Το έργο ανέλαβαν ο Ανθέμιος από τις Τράλλεις και ο Ισίδωρος από τη Μίλητο. Η κατασκευή προχώρησε γρήγορα και ο ναός, μια κολοσσιαία τρουλαία βασιλική με μια αψίδα στα ανατολικά και συνολικό μήκος περί τα 135 μ., εγκαινιάστηκε στις 27 Δεκεμβρίου 537. Ο τρούλος της Αγίας Σοφίας είναι ελαφρώς μικρότερος από εκείνον του Πάνθεου στη Ρώμη. Η διάμετρός του φτάνει τα 31,87 μ. και βρίσκεται σε ύψος 55,6 μ. από το επίπεδο του δαπέδου. 

Όσον αφορά το εσωτερικό του ναού οι επιφάνειες των τοίχων καλύπτονταν με πολύχρωμη ορθομαρμάρωση (όπως παραμένουν και σήμερα) και αρχικά είχαν διακοσμηθεί με πολυάριθμους ψηφιδωτούς σταυρούς και διακοσμητικά σχέδια σε χρυσό βάθος. Ο άμβωνας από μάρμαρο και ελεφαντοστό είχε δύο κλίμακες. 

Τα παλιότερα σωζόμενα ψηφιδωτά με εικόνες του Χριστού της Παναγίας, του Ιωάννη του Προδρόμου, των Αρχαγγέλων, αυτοκρατόρων κλπ. χρονολογούνται το 843 μ.Χ. στην περίοδο μετά την Εικονομαχία. Ο τρούλος του ναού πιθανώς διακοσμήθηκε επίσης τον 9ο αιώνα με μια μεγάλη παράσταση του Παντοκράτορα, ο οποίος καταστράφηκε εντελώς, αλλά στις αρχές της Οθωμανικής περιόδου, ήταν ακόμη ορατός.
ΠΗΓΗ: Εφημερίδα Κύπρου «Ο Φιλελεύθερος», 22.9.2018 

Υπόγεια σήραγγα 

ΝΥΧΤΕΡΙΝΟΣ ΑΓΓΕΛΟΣ: "Κάθε πρωί μέσ’ στην Αγιά Σοφιά..."

Αγία Σοφία, ο Άγγελος

Ο δίσκος «Για τη Ελένη» του Μάνου Χατζιδάκι κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1978, με ερμηνευτή το Στέλιο Μαρκετάκη.
Ένας ανεπιτήδευτα λαϊκός ερμηνευτής που μετά απ' αυτόν τον γνησίως λαϊκό δίσκο του Χατζιδάκι εξαφανίστηκε! Δε νομίζω ότι είχε και καμιά άλλη παρουσία στον χώρο του τραγουδιού. Άλλωστε αυτή ήταν αρκετή, θαρρώ. 

Η δεύτερη παρουσίαση αυτού του κύκλου τραγουδιών έγινε το 1986, με νέα ενορχήστρωση και με ερμηνεύτρια τη Μαρία Δημητριάδη. «Η καινούργια φωνή της με βοήθησε πολύ να ξαναβρώ την τραγικότητα που επιζητούσα να διαπερνάει τα απλοϊκά από μια πρώτη όψη τραγούδια μου», είχε πει τότε ο Μάνος Χατζιδάκις. 

Κάποια από τα τραγούδια «Για την Ελένη» τραγουδήθηκαν και από την Αλεξάνδρα στους δίσκους της «Η Αλεξάνδρα στα λαϊκά του Μάνου Χατζιδάκι» και «Η Αλεξάνδρα τραγουδά Μ. Χατζιδάκι - Β. Τσιτσάνη». 

Για σήμερα - και επί τη μνήμη της Αλώσεως - επιλέγουμε ένα από τα δώδεκα τραγούδια του δίσκου. "Νυχτερινός άγγελος", σε στίχους Μιχάλη Μπουρμπούλη.
Παραθέτουμε τις ερμηνείες του Στ. Μαρκετάκη, της Αλεξάνδρας και της Μαρίας Δημητριάδη. 

Κάθε πρωί μέσ’ στην Αγιά Σοφιά 

όταν κοιμούνται όλοι 

βγαίνει ένας άγγελος να δει 

βγαίνει να δει  

τη χαλασμένη Πόλη. 

Ψάχνει για φως μες στα σκοτεινά 

κι όπως γυρίζει μοναχός 

είν’ ένας άγγελος αϊτός 

που μας κοιτάζει απ’ τα βουνά. 

Ένας καπνός το βράδυ θ’ απλωθεί 

τον κόσμο να σκεπάσει 

κι όσα έχουν τώρα ξεχαστεί 

σε μια γραφή 

θα σκύψει να διαβάσει. 

Νύχτα βαθιά πάνω απ’ τα νερά 

φυσάει ο αγέρας δυνατός 

είν’ ένας άγγελος αετός 

που μες στον κόσμο προχωρά.

ΑΠΟΚΡΙΑΤΙΚΟ ΓΛΕΝΤΙ ΣΤΑ ΨΩΜΑΘΕΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ (ΦΩΤΟ)

Για πρώτη φορά μετά από χρόνια ο επαναδραστηριοποιηθείς Μορφωτικός Σύνδεσμος Υψωμαθείων διοργάνωσε με μεγάλη επιτυχία την αποκριάτική του συνεστίαση, κατά την οποία τον Παναγιώτατο Πατριάρχη μας εκπροσώπησε ο Τριτεύων κ. Νήφων. 

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε μετά την τέλεση της Θείας Λειτουργίας στον Ιερό Ναό Αγίας Κυριακής Κοντοσκαλίου, προεξάρχοντος του Σεβ. Επόπτου της Περιφερείας Σηλυβρίας Μαξίμου, στην πρόσφατα ανακαινισμένη μεγάλη αίθουσα εκδηλώσεων της Κοινότητας Κοντοσκαλίου. Οι άνω των 120 συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να απολαύσουν τα πλούσια εδέσματα που ετοίμασαν οι κυρίες του Συνδέσμου, ενώ μουσικό συγκρότημα εκτέλεσε με εξαιρετική επιτυχία τραγούδια από ευρύ μουσικό ρεπερτόριο. 

Οι αδελφοί μας ομογενείς από την Πόλη και την Ελλάδα είχαν την ευκαιρία να διασκεδάζουν και να ξεφαντώσουν για ένα τετράωρο χορεύοντας και τραγουδώντας. Έκπληξη αποτέλεσε το γεγονός ότι μετά από κάποια ώρα συμπολίτες μας τραγούδησαν οι ίδιοι με μεγάλη επιτυχία λαϊκά και παραδοσιακά τραγούδια. Η όλη εκδήλωση μας ξαναζωντάνεψε μνήμες από τα φημισμένα παλιά Ψωμαθιανά γλέντια. Ακολούθησε λαχειοφόρος με πολλά και πλούσια δώρα, τα οποία εξέπληξαν ευχάριστα. Η επιτυχία της εκδήλωσης και η μεγάλη συμμετοχή μας κάνει να ανανεώσουμε το ραντεβού μας για το αντίστοιχο Πασχαλινό γλέντι. 

Για την επιτυχία της οργάνωσης εκφράζονται ευχαριστίες στον Σεβ. Επόπτη μας, για την εμπνευσμένη του καθοδήγηση, στους Κληρικούς της Περιφερείας μας για τη σταθερή τους υποστήριξη στις δράσεις μας, στα μέλη και τις κυρίες του Διοικητικού Συμβουλίου του Συνδέσμου μας, τα οποία με αυταπάρνηση πρόσφεραν τις υπηρεσίες τους και στους υπολοίπους εθελοντές, καθώς και στην έντιμη Επιτροπή και τον Πρόεδρο Αναστάσιο Χονδρόπουλο, που συνέβαλαν στη διοργάνωση της εκδήλωσης. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο Αρτακηνός καλλιτέχνης Γεώργιος Κεβρεκίδης φιλοτέχνησε έργο ειδικά για την εκδήλωση. Κατά την ημέρα αυτή θα ήταν αδύνατο να ξεχάσουμε τους ξενιτεμένους αδελφούς μας Ψωμαθιανούς, Κοντοσκαλιανούς και Βλαγκιώτες, τους οποίους και αναμένουμε κοντά μας στο επόμενο γλέντι μας.

Από το Διοικητικό Συμβούλιο του Συνδέσμου

ΑΝΑΙΜΑΚΤΟ - ΚΑΤΑ ΤΟ ΔΥΝΑΤΟΝ - 2017

Μια ορχήστρα σε ένα μεγάλο εμπορικό κέντρο της Κωνσταντινούπολης δίνει τον εορταστικό τόνο, τις τελευταίες μέρες του Δεκεμβρίου 2016.

Δυστυχώς το 2017 μπήκε αιματηρά για την Πόλη. 

H ένοπλη επίθεση που πραγματοποιήθηκε σε νυκτερινό κέντρο στην περιοχή του Μπεσίκτας, στη διάρκεια των εορτασμών για το Νέο Έτος στοίχισε τη ζωή σε 39 ανθρώπους.

Ας ευχηθούμε η νέα χρονιά να είναι λιγότερο - κατά το δυνατόν - αιματηρή για τον πλανήτη μας. 

ΧΙΟΝΙΣΜΕΝΗ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

Απόψε

Χριστουγεννιάτικα στιγμιότυπα από το εμπορικό κέντρο Istinye Park στα υψώματα της Στένης του Βοσπόρου, στην Κωνσταντινούπολη που χιονίζει!

Ο ΝΕΟΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΩΣΤΑΣ ΓΑΒΡΟΓΛΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΗΣ ΧΑΛΚΗΣ (VIDEO)

Η τοποθέτηση του νέου Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Κώστα Γαβρόγλου, Κωνσταντινουπολίτη την καταγωγή, βουλευτή Επικρατείας και προέδρου της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής των Ελλήνων, Ομότιμου Καθηγητή ΕΚΠΑ, στην παρουσίαση της ιστορικής έκδοσης "Ιερά Θεολογική Σχολή της Χάλκης. Το κτίριο και η αποκατάστασή του", στις 13-10-2016 στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης.

Βίντεο: Όλγα Μούσιου

Η ΚΑΛΛΑΣ, Ο ΩΝΑΣΗΣ ΚΑΙ Ο ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΑΘΗΝΑΓΟΡΑΣ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Είναι γνωστό πως ο Αριστοτέλης Ωνάσης και η Μαρία Κάλλας γνωρίστηκαν το 1957, σε μια δεξίωση που διοργάνωσε η διάσημη κοσμικογράφος της εποχής, Έλσα Μάξγουελ. 

Ο Σμυρνιός μεγιστάνας έβαλε αμέσως στο στόχαστρο την Ελληνίδα ντίβα της όπερας, αλλά το ειδύλλιο μεταξύ τους αναπτύχθηκε δύο χρόνια μετά, όταν ο Ωνάσης προσκάλεσε την Κάλλας και τον σύζυγό της, Μενεγκίνι, σε κρουαζιέρα, με την πολυτελή θαλαμηγό του, την περίφημη «Χριστίνα». Ο ερωτισμός ανάμεσά τους ήταν πλέον ορατός. Τόσο, που όταν κατά τη διάρκεια μιας στάσης στην Κωνσταντινούπολη ανέβηκε στη θαλαμηγό ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας, ευλόγησε την Κάλλας και τον Ωνάση, νομίζοντας ότι είναι σύζυγοι. Όταν αποκαλύφθηκε η αλήθεια, επικράτησε αμηχανία. Όλοι είχαν καταλάβει ότι η ευλογία του Πατριάρχη ήταν προφητική... 

Γράφει ο δημοσιογράφος Δημήτρης Λυμπερόπουλος, βιογράφος του Ωνάση: 

"Όταν η θαλαμηγός άραξε στη Βασιλίδα των πόλεων, όλοι ήσαν μια ευχάριστη και αξιοπρεπής παρέα, με τους φωτογράφους να στρέφουν τα φλας πάνω στον θρυλικό πατέρα της νίκης και να αγνοούν τους υπόλοιπους, ακόμη και την ντίβα της όπερας. Οι τουρκικές εφημερίδες εκείνης της εποχής γράφουν πως όταν οι προσκεκλημένοι του Ωνάση στη θαλαμηγό του, επισκεφθήκανε το ιστορικό ανάκτορο Τοπ Καπί, η Μαρία Κόλλας συγκινήθηκε. Και σε μια στιγμή άρχισε να τραγουδάει μια άρια από την «Αρπαγή από το Σεράι». Αυτό έγινε όταν ο διευθυντής του μουσείου ξεναγούσε τους διάσημους επισκέπτες στις μεγαλοπρεπείς αίθουσες του χαρεμιού. Ο Άρης τής έδωσε το μαντήλι του να σκουπίσει τα μάτια της. 

Η σειρά του μεγαλοεφοπλιστή να συγκινηθεί κι΄αυτός, ήρθε όταν επισκεφθήκανε τον Πατριάρχη Αθηναγόρα στο παλιό κτίριο του Οικουμενικού μεγάρου, όπου στεγάζεται η Κεφαλή της Ορθοδοξίας. Του ασπάστηκε το χέρι συγκινημένος. Δοκίμασαν όλοι γλυκό του κουταλιού, εκτός από τον Ωνάση που ήπιε καφέ. Ο Έλληνας κροίσος θέλησε να δώσει μια επιταγή, λέγοντας: «Για την ανακαίνιση των Πατριαρχείων, Παναγιώτατε...», αλλά η πανύψηλη βιβλική κολόνα κούνησε το κεφάλι: «Οι Τούρκοι δε μας επιτρέπουν παρά μικρές επιδιορθώσεις, όσες αρκούν για να μην καταρρεύσει το κτίριο». «Τότε για τους πτωχούς σας, Παναγιώτατε», είπε ο Αριστοτέλης που παιδί τον φώναζαν Αρίστο και τώρα η σκέψη του γύριζε πίσω στα σχολικά του χρόνια, σε μια 25η Μαρτίου, που ο πατέρας του τού μιλούσε για την εθνική παλιγγενεσία.

Όταν προσκάλεσε τον Πατριάρχη στη «Χριστίνα» για δείπνο, παρακάλεσε τους κυρίους να ντυθούν σοβαρά και τις κυρίες σεμνά. Δεν ήταν θρησκόληπτος ο Ωνάσης, σαν άλλους πλούσιους Έλληνες, όπως τους αδελφούς Σκούρα και Πάππας, που φιλούσαν στη σειρά τις εικόνες και σταυροκοπιόντουσαν συνεχώς. Έτρεφε όμως βαθιά μέσα του πίστη για όσα τον είχε διδάξει η γιαγιά του Γεσθημανή. Και ο Πατριάρχης ήταν το μπροστοκρίαρο ενός ελληνορθόδοξου ποιμνίου."
Στην βιογραφία του Ωνάση από τον Φρανσουά Φορεστιέ (δημοσιογράφος στο Nouvel Observateur, μυθιστοριογράφος και βιογράφος), διαβάζουμε για την επίσκεψη Κάλλας και Ωνάση στο Φανάρι:
«…Ραντεβού σε δύο ώρες για την επίσκεψη στον Πατριάρχη Αθηναγόρα. Η Μαρία, πολύ θρήσκα, επιδοκιμάζει. Προσεύχεται καθημερινά και είναι πεπεισμένη πως ό,τι συμβαίνει είναι θέλημα Θεού. Ο αιώνιος Πατέρας, σκέφτεται, έχει το βλέμμα Του πάνω της και εισακούει τις επιθυμίες της.
Έτσι, καρδιοχτυπώντας, μπαίνει στον περίβολο του Πατριαρχείου, ένα τεράστιο αυστηρό οίκημα όπου κεριά φωτίζουν τις ιερές εικόνες και πολύχρωμα ξύλινα αγάλματα μοιάζουν να πρεσβεύουν υπέρ ημών, των φτωχών αμαρτωλών. Με επιβλητική γενειάδα, τυλιγμένος σ’ ένα φαιλόνιο διάστικτο με πολύτιμους λίθους και φορώντας τη μίτρα του, ο Αθηναγόρας προχωρά.
Ο Μενεγκίνι, που δέχτηκε να πάει μαζί τους, είναι κάπως σαστισμένος από τη μεγαλοπρέπεια του προσώπου, από την ησυχία του χώρου. Ο πατριάρχης απλώνει τα χέρια, αφού εμπιστεύεται την ποιμαντορική του ράβδο σ’ έναν διάκονο. Ζητάει από την Κάλλας να προχωρήσει κι ύστερα από τον Ωνάση να κάνει το ίδιο. Γονατίζουν. Ο Αθηναγόρας ζητά από τον Παντοδύναμο να ευλογήσει τον «διασημότερο ναυτικό της σύγχρονης εποχής» και τη «μεγαλύτερη καλλιτέχνιδα του αιώνα». Ακουμπάει τις παλάμες του στα δύο κεφάλια και επικαλείται τον αιώνιο Πατέρα. Η Μαρία Κάλλας είναι συγκλονισμένη.

Το γεύμα, πάνω στο πλοίο [στην θαλαμηγό του Ωνάση «Χριστίνα»], είναι χαρούμενο. Ο πατριάρχης, ντυμένος στα μαύρα, συνοδεύεται από τους ιεράρχες του. Ο Τσόρτσιλ, καλοσυνάτος, δέχεται γαλήνια άλλη μία ευλογία που θα του χρησιμεύσει στο πολύ κοντινό ταξίδι του στο υπερπέραν. Όταν ο Αθηναγόρας φιλάει τον ηλικιωμένο άντρα, εκείνος χάνεται μέσα στην πλούσια γενειάδα του κληρικού. Περνούν στο τραπέζι. Το κρασί ρέει άφθονο, τα ανέκδοτα πέφτουν βροχή, οι πιατέλες πηγαινοέρχονται ασταμάτητα. Η Άρτεμις, η αδελφή του Αριστοτέλη, ζαλισμένη από το ποτό, απομακρύνεται διακριτικά. Ύστερα, ο Αθηναγόρας φεύγει, σουρουπώνει. Αφού φιλάει το πατριαρχικό δαχτυλίδι, ο Ωνάσης προστάζει …γλέντι!»
Είναι προφανές ότι κάποιες λεπτομέρειες που παραθέτει ο Φορεστιέ δεν είναι ακριβείς (π.χ. δεν υπάρχει «πατριαρχικό δαχτυλίδι»), αλλά ο συγγραφέας δίνει ένα κλίμα που επιβεβαιώνεται από τις συναφείς μαρτυρίες.

ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΑΠΑ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΤΟ 1964
Τον Ιανουάριο του 1964, συναντήθηκαν - όπως είναι γνωστό - οι δύο ηγέτες της Ρωμαιοκαθολικής και της Ορθόδοξης Εκκλησίας, δηλαδή ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αθηναγόρας και ο τότε Πάπας Παύλος ο ΣΤ', στα Ιεροσόλυμα. 
Πρόκειται για την συνάντηση που άλλαξε τις σχέσεις των δύο Εκκλησιών προς την κατεύθυνση της προσέγγισης, με στόχο την ενότητα. 
Να πως περιγράφει τις λεπτομέρειες του γεγονότος ο Χρήστος Φακίνος:
"Αμέσως ο Ωνάσης (που είχε την περίφημη "Ολυμπιακή") έθεσε στη διάθεση του Πατριάρχη ένα αεροσκάφος DC6B (το πιο εξελιγμένο που είχε ο Ο.Α.) για τις μετακινήσεις του. Ταυτοχρόνως έδωσε εντολή όπως στο αεροσκάφος αυτό διαμορφωθεί ειδικός χώρος για τον Πατριάρχη δημιουργώντας ένα μικρό παρεκκλήσι μέσα στην καμπίνα επιβατών. Πονοκέφαλος για την Τεχνική Διεύθυνση διότι ναι μεν οι τεχνικοί ήταν άριστοι, αλλά δεν είχαν σχέση με τέτοιου είδους κατασκευές. Τελικά τα κατάφεραν. 

Επίσης, οι οδηγίες ανέφεραν ότι το πλήρωμα θα ήταν μόνο άντρες (χωρίς Ιπτάμενες Συνοδούς) και ότι όλη η συνοδεία θα είχε service Α' θέσεως. Η συνοδεία ήταν περίπου 50 άτομα (επίσκοποι, αρχιμανδρίτες κλπ). Το service και τα εδέσματα ήταν τα ανάλογα. Ο Μακαριστός Πατριάρχης αρκέσθηκε σε ένα τσάι και βουτήματα. Το αεροπλάνο απογειώθηκε από την Αθήνα με μια ομάδα ιερωμένων και πήγε στην Κωνσταντινούπολη όπου επιβιβάσθηκε ο μακαριστός Πατριάρχης με τους υπόλοιπους της συνοδείας του. Η μορφή του ήταν μια άγια μορφή, ψηλός, αδύνατος, με μακριά άσπρη γενειάδα με ένα ζεστό πατρικό βλέμμα που σε καθήλωνε από σεβασμό. Μπαίνοντας στο αεροπλάνο μας ευλόγησε πριν πάει στη θέση του, όπου συγκινήθηκε βλέποντας το μικρό παρεκκλήσι. 
Μόλις μπήκαμε στον εναέριο χώρο της Ιορδανίας είδαμε δεξιά και αριστερά από δύο πολεμικά αεροπλάνα. Στην αρχή ανησυχήσαμε έως ότου ο Κυβερνήτης μας ενημέρωσε ότι ήταν τιμητική συνοδεία. Φθάνοντας στο Αμμάν έγινε στον Μακαριστό Πατριάρχη υποδοχή αρχηγού κράτους, και τον υποδέχθηκε ο Βασιλιάς της Ιορδανίας Χουσεΐν. Αφού αποβιβάσαμε τον Πατριάρχη και τη συνοδεία του επιστρέψαμε στην Αθήνα. 
Στις 14 Ιανουαρίου 1964 το ίδιο αεροπλάνο με το ίδιο πλήρωμα πήγαμε στο Αμμάν για την επιστροφή του Πατριάρχη και της συνοδείας του. Στο αεροδρόμιο τον αποχαιρέτησε ο Βασιλιάς Χουσεΐν όπου και του χάρισε ένα χρυσόδετο Κοράνι. Στην Κωνσταντινούπολη αποβιβάσαμε τον Πατριάρχη με μέρος της συνοδείας και εν συνεχεία με τους υπόλοιπους φτάσαμε αργά το βράδυ στην Αθήνα. Στο αεροσκάφος αυτό τοποθετήθηκε αναμνηστική πλακέτα που αναφερόταν σ' αυτό το ταξίδι. Μετά από μερικές ημέρες μας εστάλη απ' το Οικουμενικό Πατριαρχείο ευχαριστήρια επιστολή με την οποίαν μας ενημέρωναν, ότι "ο Παναγιότατος εις ένδειξη ευχαριστιών για τις υπηρεσίες που του προσέφερε το πλήρωμα απονέμει σ' όλους τον σταυρόν της χιλιετηρίδας του Αγίου Όρους, χρυσό στον Κυβερνήτη, αργυρό στο υπόλοιπο πλήρωμα."

Δεξιά στην φωτογραφία:  Ο Παύλος Ιωαννίδης, στενός φίλος του Ωνάση, στο αεροσκάφος που μετέφερε στις 26 Οκτωβρίου 1967 τον Οικουμενικό Πατριάρχη Αθηναγόρα Α΄ στην Ρώμη. 

Ο Ωνάσης διέθεσε αεροσκάφος και γι' αυτήν την Πατριαρχική επίσκεψη στη Ρώμη, βάζοντας μάλιστα την επιγραφή: "Παύλος ΣΤ' - Αθηναγόρας Α' / ΕΙΡΗΝΟΠΟΙΟΙ".