"ΠΡΟΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΝ" ΜΕ ΤΟΝ ΔΡ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΕΣΤΡΟ ΑΝΤΩΝΗ ΒΑΣΙΛΑΚΗ (ΒΙΝΤΕΟ)

Η ενορία του Ι. Ναού Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού παρουσιάζει την διαδικτυακή εκπομπή «Προς Εκκλησιασμόν», όπου φιλοξενούνται εργάτες του πνεύματος και της τέχνης. 

Στην 85η εκπομπή προσκεκλημένος ο Αντώνης Δ. Βασιλάκης, Δρ Φιλοσοφίας, μαέστρος και συνθέτης. 

Επιμελείται και παρουσιάζει ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος. 

Κάμερα - επεξεργασία βίντεο: Κατερίνα Λεονάρδου. 

Ο Αντώνης Δ. Βασιλάκης (γενν. 1949, Κέρκυρα) είναι φιλόσοφος, μουσικός και πανεπιστημιακός. Σπούδασε στη Ριζάρειο Σχολή και στη Θεολογική και Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου έλαβε και το διδακτορικό του στη Φιλοσοφία. Παράλληλα, πραγματοποίησε ανώτερες σπουδές μουσικής (σύνθεση, ανώτερα θεωρητικά, βυζαντινή μουσική) και με υποτροφία του ελβετικού κράτους συνέχισε σπουδές στη Βέρνη και στη Schola Cantorum Basiliensis. Δίδαξε ως φιλόλογος και μουσικός, ενώ ανέπτυξε σημαντική καλλιτεχνική δραστηριότητα ως διευθυντής χορωδιών και ορχηστρών στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Διετέλεσε διευθυντής του Μουσικού Τμήματος της Πανεπιστημιακής Λέσχης του Πανεπιστημίου Αθηνών, πραγματοποιώντας πλήθος συναυλιών σε Ελλάδα και Ευρώπη. Συμμετείχε σε συνέδρια, δίδαξε σεμινάρια και υπήρξε ομιλητής σε φιλοσοφικούς κύκλους. Έχει διδάξει σε ωδεία, έχει διατελέσει μέλος κριτικών επιτροπών διεθνών φεστιβάλ και έχει συνθέσει έργα για χορωδία, ορχήστρα και αρχαίο δράμα.

 

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΤΗΣ "ΡΟΔΙΑΣ" ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΝΕΟΥ ΨΥΧΙΚΟΥ (ΒΙΝΤΕΟ)

Την Κυριακή 21 Δεκεμβρίου 2025 το βράδυ, στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Ν. Ψυχικού πραγματοποιήθηκε μια ξεχωριστή Χριστουγεννιάτικη Συναυλία της Παραδοσιακής Χορωδίας "Ροδιά" και των τμημάτων της, σε διδασκαλία και διεύθυνση της διακεκριμένης μουσικού Μάρθας Μαυροειδή. 

Την "Μικρή Ροδιά" διευθύνει η Διονυσία Παππούλη. 

Συμμετείχε και η ορχήστρα Παραδοσιακής Μουσικής "Δεντρί" σε διδασκαλία και διεύθυνση Τάσου Πούλιου. 

Όλα αυτά τα τμήματα πραγματοποιούν τις πρόβες τους στο Πνευματικό Κέντρο της Ενορίας του Αγίου Γεωργίου Ν. Ψυχικού, κατόπιν ευγενικής παραχώρησης του προϊσταμένου του Ναού, Αρχιμ. Μιχαήλ Σταθάκη, ο οποίος και προλόγισε την εκδήλωση. 

ΜΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗ ΣΥΝΟΔΟΣ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΝΕΟΥ ΨΥΧΙΚΟΥ (ΒΙΝΤΕΟ)

Η Χορωδία Παραδοσιακής Μουσικής Ροδιά και το Πολυφωνικό Εργαστήρι Ροδιάς, υπό τη διεύθυνση της Μάρθας Μαυροειδή, η Μικρή Ροδιά, υπό τη διεύθυνση της Διονυσίας Παππούλη και η Ορχήστρα Παραδοσιακής Μουσικής Δεντρί, υπό την διεύθυνση του Τάσου Πούλιου, έδωσαν μια μεγάλη συναυλία την Κυριακή 25 Μαΐου 2025 το βράδυ, στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού, όπου τα μουσικά αυτά σχήματα πραγματοποιούν και τις πρόβες τους (στο Πνευματικό Κέντρο του Ναού). 

Την συναυλία προλόγισε προϊστάμενος του Ναού, Αρχιμ. Μιχαήλ Σταθάκης, ο οποίος σημείωσε ότι η μεγάλη αυτή συναυλία είναι αφιερωμένη στην επέτειο των 1700 χρόνων από την σύγκληση της Α’ Οικουμενικής Συνόδου (Νίκαια της Βιθυνίας, 325μ. Χ.). 

Την συναυλία – Μουσική Σύνοδο - παρακολούθησε πλήθος κόσμου που κατέκλυσε τον Ναό του Αγίου Γεωργίου και χειροκρότησε τους συντελεστές. 

Ακολουθούν χαρακτηριστικά στιγμιότυπα από την συναυλία σε επιμέλεια π. Μιχαήλ Σταθάκη.

 

ΥΜΝΟΙ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΧΟΡΩΔΙΑ ΤΩΝ ΑΝΑΚΤΟΡΩΝ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Η Παιδική Χορωδία του Παρεκκλησίου των Βασιλικών Ανακτόρων ιδρύθηκε το 1950, σύμφωνα με επιθυμία της Αυτού Μεγαλειότητος του Βασιλέως Παύλου. Την οργάνωση και διεύθυνσή της ανέλαβε ο νεαρός τότε – μόλις 21 ετών! – Μιχάλης Αδάμης (1929-2013), ο μετέπειτα σπουδαίος έλληνας συνθέτης. 

Επρόκειτο για ένα μεικτό χορωδιακό σύνολο από παιδιά 8-14 ετών πλαισιούμενα από ανδρικές φωνές. Η χορωδία είχε στο ρεπερτόριό της τρεις Θείες Λειτουργίες (διαφορετικών συνθετών), πολλά Απολυτίκια και τροπάρια Εορτών, Ακολουθίες της Μ. Σαρακοστής και της Μεγάλης Εβδομάδας, καθώς και πλήθος άλλων εκκλησιαστικών συνθέσεων της Ορθοδόξου Λατρείας. Ταυτόχρονα, ερμήνευε απαιτητικές συνθέσεις ελλήνων συνθετών και είχε ηχογραφήσει ύμνους και άσματα που είχαν κυκλοφορήσει σε δισκάκια της εποχής. Εκδόθηκαν τρεις δίσκοι 45 στροφών στα τέλη της δεκαετίας του ’50 και τις αρχές του ’60 (στις εταιρείες Fidelity και Philips) με κάλαντα, τροπάρια και ψαλμούς, ενώ η χορωδία συμμετείχε και στην ηχογράφηση με τη μουσική του Μάνου Χατζιδάκι για τους «Όρνιθες» του Αριστοφάνη (για την θρυλική παράσταση του Θεάτρου Τέχνης). Η όλη δράση της ήταν πλούσια και σημαντική, αλλά δεν έχει έρθει ακόμα στο φως. 

Το 1962 ο Μιχάλης Αδάμης τιμήθηκε από τον Βασιλέα Παύλο με τον Χρυσό Σταυρό του Φοίνικα για την προσφορά του στην Παιδική Χορωδία των Ανακτόρων, καθώς όχι μόνο την προετοίμαζε και την διηύθυνε, αλλά συνέθετε ή διασκεύαζε μελωδίες ειδικά γι’ αυτήν. 

Παραθέτουμε εδώ μια ξεχωριστή ηχογράφηση της Παιδικής Χορωδίας των Ανακτόρων, που προέρχεται από το Αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας. 

Στο συγκεκριμένο ηχητικό ντοκουμέντο ακούμε τους εξής ύμνους της Μ. Εβδομάδος, όπως τους εκφωνεί η εκφωνήτρια της Ελληνικής Ραδιοφωνίας. 

- «Ακατάληπτον εστίν», εναρμόνισις Παπαδημητρίου 

- Αλληλουιάριο Νυμφίου, Μιχάλη Αδάμη 

- «Ιδού ο Νυμφίος» Μιχάλη Αδάμη 

- «Τον νυμφώνα σου βλέπω», εναρμόνισις Τάκη Γεωργίου 

- «Πόρνη προσήλθε σοι» 

- Τροπάριο Κασσιανής, Μιχάλη Αδάμη, σολίστ ο κύριος Στέφανος Βασιλειάδης. 

Το κομμάτι «Ακατάληπτον εστίν», είναι τρία τροπάρια από τα κατ’ αλφάβητον Εγκώμια εις τον θάνατον και την ταφήν του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, ψαλλόμενα εις ήχον Γ’, κατά την Θ’ Ωδήν της εορτής της Υπαπαντής. 

Η χορωδία ψάλλει τα ακόλουθα τροπάρια από αυτά τα 24 Εγκώμια: 

Ἡ Θεοτόκος: Ἀκατάληπτόν ἐστί καὶ ἀγγέλοις καὶ βροτοῖς τὸ μυστήριον Υἱὲ τῆς ἀρρήτου Σου ταφῆς.

Μαρία ἡ Μαγδαληνή: Βουληθείς, ὦ πλαστουργέ, ἵνα σώσῃς τὴν ζωήν, ἑκὼν θνήσκεις, Ἰησοῦ, ἡ ἀθάνατος ζωή. 

Ἰωάννης ὁ ἐπιστήθιος: Ἴδε φίλον μαθητήν, καὶ μητέρα, Ἰησοῦ, ἔτι λόγον δὸς ἡμῖν, ἐκ στόματος τοῦ Σοῦ. 

Πρόκειται για Ιεροσολυμιτική παράδοση, καθώς αυτά τα Εγκώμια δεν εντάσσονται μέσα στην Ακολουθία του Επιταφίου, όπως καταγράφεται στο "Τριώδιον". 

Ποιος, όμως, είναι αυτός ο Παπαδημητρίου που έκανε την εναρμόνιση; 

Με το επώνυμο «Παπαδημητρίου» έχουμε αρκετούς λόγιους έλληνες συνθέτες. Πιστεύουμε ότι ο συγκεκριμένος είναι ο Κωνσταντίνος Παπαδημητρίου (Δαρδανέλια 1889-Αθήνα 1947), ο οποίος υπήρξε διακεκριμένος καθηγητής μουσικής, θεολόγος και νομικός, ψάλτης και θεωρητικός της βυζαντινής μουσικής και μουσικολόγος. Βυζαντινή μουσική μουσική σπούδασε στη Χάλκη – λογικό αφού καταγόταν από τα Δαρδανέλια – θεολογία στα Ιεροσόλυμα και ευρωπαϊκή μουσική στο Ωδείο Αθηνών και στην Ακαδημία της Βιέννης. Λόγω, λοιπόν, της ζωής του και στα Ιεροσόλυμα, επέλεξε να εναρμονίσει – ως γνώστης που ήταν – τα Εγκώμια προς το «Ακατάληπτον εστίν». Και ο Μιχάλης Αδάμης ενέταξε στο ρεπερτόριο της Χορωδίας του Παρεκκλησίου των Βασιλικών Ανακτόρων μερικά τροπάρια. 

Το γνωστό εξαποστειλάριο των Νυμφίων «Τον νυμφώνα σου βλέπω» ακούγεται στην εναρμόνιση Τάκη Γεωργίου. Ο Παναγιώτης ή Τάκης Γεωργίου (1915-1984) αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους συνθέτες εκκλησιαστικής πολυφωνικής μουσικής, ο οποίος σχεδόν μέχρι το τέλος της ζωής του υπηρέτησε ως Καθηγητής Βυζαντινής Μουσικής στο Εθνικό Ωδείο. 

Στο τροπάριο της Κασσιανής του Μιχάλη Αδάμη σολίστ είναι ο συνθέτης και μουσικοπαιδαγωγός Στέφανος Βασιλειάδης (1933-2004), στενός συνεργάτης και φίλος του Μιχάλη Αδάμη και συνδιευθυντής της Παιδικής Χορωδίας των Ανακτόρων κάποιο διάστημα. Πρέπει να είναι από τις σπάνιες ηχογραφήσεις με την φωνή του Στέφανου Βασιλειάδη, και μάλιστα νέου. 

Η «Κασσιανή» του Αδάμη, είναι απαιτητική και καθόλου προβλέψιμη. Δεν πρόκειται για εναρμόνιση βυζαντινού μέλους ή έστω μίμησή του, αλλά για μια αυτόνομη σύνθεση, με ανάπτυξη σε πολλά επίπεδα της χορωδιακής τεχνικής. 

Αυτό το ηχητικό μεγαλοβδομαδιάτικο ντοκουμέντο της Παιδικής Χορωδίας του Παρεκκλησίου των Βασιλικών Ανακτόρων, αποδεικνύει την πολλή και ιδιαίτερη δουλειά που έγινε από αυτό το ξεχασμένο στις μέρες μας σύνολο. Ξεχασμένο ακόμα και από την μουσικολογική έρευνα...

«Ύμνοι Αγγέλων σε ρυθμούς Ανθρώπων» στον Άγιο Γεώργιο Ν. Ψυχικού (Βίντεο)

Το Σάββατο 5 Απριλίου 2025, στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού, η Χορωδία Σήμαντρου Χολαργού «Μουσικά Ηχοχρώματα», υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Δημητρίου Μουζάκη, παρουσίασε το θρησκευτικό έργο του Σταύρου Κουγιουμτζή «Ύμνοι Αγγέλων σε ρυθμούς Ανθρώπων».

Την συναυλία προλόγισαν: ο προϊστάμενος του Ι. Ναού Αρχιμανδρίτης Μιχαήλ Σταθάκης. και η κ. Αναστασία Αγγελάκη, Πρόεδρος του παραρτήματος της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρείας Φιλοθέης-Ψυχικού, που ήταν συνδιοργανωτής της εκδήλωσης. 

Κάμερα - επεξεργασία βίντεο: Κατερίνα Λεονάρδου. 

Ένα έργο ωριμότητας του συνθέτη Σταύρου Κουγιουμτζή, για το οποίο δήλωσε ο ίδιος: «Ήθελα ό,τι γράψω να είναι σε φόρμα τραγουδιού. Να εκφράζει εμένα και την εποχή μου. Είναι σε ένα ρυθμό της εποχής μας. Άλλοι ήταν οι ρυθμοί της ζωής όταν μελοποιήθηκαν αυτά τα κομμάτια από τους πατέρες της Εκκλησίας. Δεν έχει νόημα να γίνονται συγκρίσεις άμεσες που να εξουδετερώνουν τις νέες προσπάθειες. Υπάρχει μια εξέλιξη. Η παράδοση δεν είναι κάτι νεκρό. Όλα τα κομμάτια τα έγραψα για τη φωνή του Γιώργου Νταλάρα. Αυτήν είχα στα αφτιά μου όταν τα δούλευα».  

Ο συνθέτης μελοποίησε με τον δικό του τρόπο τα κείμενα εκκλησιαστικών ύμνων και ψαλμών, κυρίως της Μ. Εβδομάδας, κρατώντας τα στοιχεία της βυζαντινής παράδοσης και αξιοποιώντας στοιχεία από την κλασική μουσική, το δημοτικό αλλά και το λαϊκό τραγούδι. 

Φωτογραφίες: π. Μιχαήλ Σταθάκης 

ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΧΟΡΩΔΙΑΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΤΟΝ Ι. ΝΑΟ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Ν. ΨΥΧΙΚΟΥ (ΒΙΝΤΕΟ)

Το Σάββατο 1 Φεβρουαρίου 2025 στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού, με την ευλογία του προϊσταμένου του Ναού, Αρχιμανδρίτη Μιχαήλ Σταθάκη, πραγματοποιήθηκε μια μεγάλη συναυλία χορωδιακής μουσικής της Choremus Choir, σε συνεργασία με τη Chorus NOVA και το μουσικό της εργαστήρι.   

Η συναυλία ήταν αφιερωμένη στη μνήμη του χορωδού Κωνσταντίνου Γιώτη. 

Παραθέτουμε στη συνέχεια το πρόγραμμα και το βίντεο της συναυλίας, καθώς και φωτογραφικά στιγμιότυπα.

Κάμερα - επεξεργασία βίντεο: Κατερίνα Λεονάρδου.