Ο ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ, Ο ΦΕΛΙΝΙ ΚΑΙ ΤΟ ΑΥΓΟΥΣΤΙΑΤΙΚΟ ΦΕΓΓΑΡΙ 28 ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ...

Κυριακή 8 Αυγούστου 1993 

"Ο Μάνος Χατζιδάκις στην εντατική στο «Ιπποκράτειο» με μερική κόπωση της καρδίας αλλά τους θεράποντες γιατρούς του, ευτυχώς, αισιόδοξους. Ο Φεντερίκο Φελίνι στο νοσοκομείο του Ρίμινι, με εγκεφαλικό και παράλυτη την αριστερή του πλευρά, να μπορεί να αστειεύεται, «είμαι μόνος με τρεις νοσοκόμες». Είναι όμως κοντά του και η Τζουλιέτα Μασίνα. Όπως είναι κοντά στον Μάνο οι δικοί του άνθρωποι. Αγρυπνά και για τους δυο το αυγουστιάτικο φεγγάρι. Σελήνη 20 ημερών. Ο μόνος προβολέας που τους ταιριάζει... " (Εφημερίδα Καθημερινή). 

Ο Χατζιδάκις και ο Φελίνι εξακολουθούν να υπάρχουν ανάμεσά μας, μέσα από τις μουσικές και τις ταινίες τους που ύμνησαν το φεγγάρι. Όχι συναισθηματικά, μα μ' ένα τρόπο ολοδικό τους, μαγικό...

Και οι δύο υπήρξαν "η φωνή του φεγγαριού", όπως ήταν το τίτλος της ταινίας του Φελίνι στα 1990. 

Νομίζω πως και οι δύο ήσαν σαν τον Ιβο, τον πρωταγωνιστή αυτής της ταινίας του Φελίνι, που ήταν και το κύκνειο άσμα του. Ένας ονειροπαρμένος άνθρωπος που ζει στο δικό του κόσμο και πιστεύει ότι σε κάθε πανσέληνο ακούει ερωτικά κελεύσματα από τη σελήνη. 

Ούτε ο Χατζιδάκις, βέβαια, ούτε ο Φελίνι υπήρξαν ονειροπαρμένοι ή αλαφροϊσκιωτοι. 

Υπήρξαν, όμως, εραστές του φεγγαριού, δηλαδή ενός κόσμου ονειρικού, όπου θα μπορούσαν να ζήσουν την ύπαρξη στην πληρότητά της. 

Ο Φελίνι απέδρασε στ' άστρα δυόμισι μήνες από την Αυγουστιάτικη πανσέληνο του 1993, στις 31 Οκτωβρίου. Ο Χατζιδάκις άντεξε μέχρι τον Ιούνιο του 1994. 

Η αποψινή πανσέληνος αφιερωμένη σ' αυτούς που έζησαν ως "η φωνή του φεγγαριού". 

Π.Α.Α.

Ο NINO ROTA ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Στο περιοδικό ήχος, τεύχος 197, του έτους 1989 – πέρασαν κιόλας 30 χρόνια! – δημοσιεύθηκε μια πολύ ενδιαφέρουσα συνέντευξη του Μάνου Χατζιδάκι, του οποίου γιορτάζουμε σήμερα, 23 Οκτωβρίου 2019, τα 94χρονα.

Πρόκειται για μια εκτενή και πολύ ενδιαφέρουσα συνομιλία του Χατζιδάκι με τη Χριστίνα Τσεκούρα και τον Θάνο Φουργιώτη, που είχε ως κύριο θέμα τη σχέση του Μάνου Χατζιδάκι με τον γνωστό και αγαπητό Ιταλό συνθέτη Νίνο Ρότα.

Όπως ήταν φυσικό η συζήτηση δεν περιορίστηκε σ’ αυτή την ελκυστική σχέση, αλλά απλώθηκε στον κινηματογράφο, στον άλλο συγγενή συνθέτη, τον Νικόλα Πιοβάνι, στο ραδιόφωνο και στα τότε σχέδια του Χατζιδάκι που έμειναν στο συρτάρι…

Στην ερώτηση «Τι άλλο ετοιμάζετε τώρα;», ο συνθέτης απαντά:

«Ένα έργο για τον Γιώργο Μαρίνο. Λέγεται «Ελληνική Περιπέτεια». Δεν έχει καμιά σχέση με το ύφος που τραγουδάει ο Γιώργος Μαρίνος. Τον μεταχειρίζομαι με πολύ λίγες φωνητικές δυνατότητες και με περισσότερο «διανοουμενίστικο» χαρακτήρα. Είναι σοφιστικέ τραγούδια. Και με πολύ ωραίους στίχους του Γκάτσου.»

Η «Ελληνική Περιπέτεια» μας είναι τελείως άγνωστη. Κάπου θα ‘χει παραπέσει στο αρχείο του συνθέτη…

Αλλά ας γυρίσουμε στον Νίνο Ρότα, ο οποίος πέθανε το 1979, πριν 40 χρόνια.

Τη χρονιά του θανάτου του Ρότα ο Χατζιδάκις μιλά στην εκπομπή της ΕΡΤ «Παρασκήνιο» για την εκλεκτική του συγγένεια με τον Ιταλό συνθέτη: 

«Ο Ρότα είχε συνείδηση του λαϊκού. Απ' τη μητέρα του που λένε. Και θαυμαστά συνθέτει ολόκληρες σειρές από πρωτοφανέρωτες οικείες μελωδίες, που εξαρχής δεθήκανε με τα Φελινικά οράματα και φτιάξαν μία από τις πιο θαρραλέες και μαγικές στιγμές του κόσμου αυτού που ζούμε. Ο Φελίνι και ο Ρότα είναι η επιτυχημένη Ιταλία του Μεταπολέμου που γνωρίζει να διασκεδάζει και να βλέπει βαθιά τις ρωγμές και τους κραδασμούς του μέλλοντος, χωρίς να χάνει το αίσθημα και την μνήμη του μεταναγεννησιακού πάθους». 

Παραθέτουμε το σχετικό video.

Στο επόμενο βίντεο ο Μάνος Χατζιδάκις, στα πλαίσιο ραδιοφωνικής εκπομπής του για την καλλιτεχνική σχέση των Φελίνι-Ρότα διασκευάζει και παίζει με τον δικό του τρόπο το μουσικό θέμα: «Antonio Soffiantini» που ακούστηκε στην ταινία της Lina Vertmuller, «Film D' Amore E D' Anarchia».

Όμως ο Χατζιδάκις εκπλήρωσε στο ακέραιο – θα λέγαμε – το «χρέος» του στον Νίνο Ρότα με το μεγάλο αφιέρωμα που ετοίμασε και πραγματοποίησε στο Ηρώδειο στις 3 Αυγούστου 1992. 
Εκεί με την Ορχήστρα των Χρωμάτων μας παρουσίασε μια μαγική συναυλία με έργα Νίνο Ρότα.
Στο Α’ μέρος το εξαίσιο Κοντσέρτο για έγχορδα, στη συνέχεια η Rabelaisiana, δηλ. τρία τραγούδια για φωνή και ορχήστρα σε στίχους του Rabelais και η «Φαντασία για τον Casanova», μια μικρή καντάτα για ορχήστρα, χορωδία και σολίστ υψίφωνο, εμπνευσμένη από τραγούδια του Casanova του Fellini. Η μεταγραφή εδώ ήταν του Νίκου Πλατύραχου. Συντελεστές: Μαρίνα Κρίλοβιτς, υψίφωνος και η Χορωδία Φίλων της Μουσικής Θεσσαλονίκης υπό την διεύθυνση του Αντώνη Κοντογεωργίου.
Στο Β’ μέρος: Felliniana, δηλαδή τα κύρια μουσικά θέματα από οκτώ ταινίες του Φελίνι. Μεταγραφή για πιάνο και ορχήστρα Νίκου Μαμαγκάκη και Βασίλη Τσαμπρόπουλου, ο οποίος ήταν και ο σολίστ στο πιάνο. Και για το φινάλε της βραδιάς επτά τραγούδια από τον κινηματογράφο, σε μεταγραφή για φωνή και ορχήστρα του Νίκου Πλατύραχου, με σολίστ την μεσόφωνο Κική Μορφωνιού.

Για την καλύτερη προβολή αυτής της συναυλίας, η οποία «χάλασε κόσμο», ο Χατζιδάκις έκανε και μια ξεχωριστή παραγωγή: Felliniana. Παραγωγή ορχήστρας των χρωμάτων 1990, δίσκος LP, σε περιορισμένα αντίτυπα μόνο για τα μέσα ενημέρωσης και ορισμένους δημοσιογράφους. Στον δίσκο διευθύνει ο ίδιος ο Νίνο Ρότα, μουσικές του από ταινίες του Φελίνι, που ο Χατζιδάκις έπαιξε επίσης στην αφιερωματική συναυλία στο Ηρώδειο. 

Παραθέτω στη συνέχεια το ιδιόχειρο σημείωμα του Μάνου Χατζιδάκι στο πρόγραμμα της συναυλίας, όπου εξηγεί την ανάγκη του να αφιερώσει μια συναυλία στον φίλο του Νίνο Ρότα.

Και τώρα η ολόκληρη η συνέντευξη του Χατζιδάκι στο περιοδικό ήχος. 

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΗΧΟΣ - 1989 by Panagiotis Andriopoulos on Scribd

Ο ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ, Ο ΦΕΛΙΝΙ ΚΑΙ ΤΟ ΑΥΓΟΥΣΤΙΑΤΙΚΟ ΦΕΓΓΑΡΙ 21 ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ...

Εφημερίδα Καθημερινή 

Κυριακή 8 Αυγούστου 1993 

Ο Μάνος Χατζιδάκις στην εντατική στο «Ιπποκράτειο» με μερική κόπωση της καρδίας αλλά τους θεράποντες γιατρούς του, ευτυχώς, αισιόδοξους. Ο Φεντερίκο Φελίνι στο νοσοκομείο του Ρίμινι, με εγκεφαλικό και παράλυτη την αριστερή του πλευρά, να μπορεί να αστειεύεται, «είμαι μόνος με τρεις νοσοκόμες». Είναι όμως κοντά του και η Τζουλιέτα Μασίνα. Όπως είναι κοντά στον Μάνο οι δικοί του άνθρωποι. Αγρυπνά και για τους δυο το αυγουστιάτικο φεγγάρι. Σελήνη 20 ημερών. Ο μόνος προβολέας που τους ταιριάζει... 

Σημείωση Ιδιωτικής Οδού: 

Ευχαριστώ την ακριβή μου φίλη Ε.Π. που μου προώθησε το παραπάνω ιστορικό, πλέον, σχόλιο. 21 χρόνια πριν... Σαν σήμερα...