ΘΕΟΦΑΝΕΙΑ ΣΤΟΝ ΙΕΡΟ ΝΑΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΡΣΕΝΙΟΥ ΤΟΥ ΚΑΠΠΑΔΟΚΗ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΩΣΙΑ

ΘΕΟΦΑΝΕΙΑ ΣΤΟΝ ΙΕΡΟ ΝΑΟ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΡΣΕΝΙΟΥ ΤΟΥ ΚΑΠΠΑΔΟΚΗ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΩΣΙΑ

Του Παναγιώτη Τελεβάντου

=====

Θεοφάνεια στο παρεκκλήσι του Οσίου Αρσενίου του Καππαδόκη που βρίσκεται δίπλα στο Ίδρυμα “Αροδαφνούσα” που περιθάλπει καρκινοπαθείς.

Πολύ ωραίο οικοδόμημα βυζαντινού ρυθμού. 

Κατάγραφη εκκλησία με ωραίες τοιχογραφίες. 

Πολύ κατανυκτικό εκκλησάκι.

Εφημέριος του ναού ένας πολύ καλός κληρικός, ο π. Ευστάθιος Σαββίδης.

Σεμνός, ταπεινός, μειλίχιος, πραύς, ήρεμος, συνετός. 

Λευίτης με φόβο Θεού. 

Παραδοσιακός κληρικός που μυρίζει λιβάνι από μακρυά.

Ο π. Ευστάθιος κερδίζει το σεβασμό σου και μπαίνει στην καρδιά σου μόλις τον γνωρίσεις.

Λειτουργεί πολύ κατανυκτικά. 

Διαβάζει, δυστυχώς, όπως όλοι σχεδόν οι κληρικοί που συνάντησα τους τελευταίους μήνες στην Λευκωσία, τις ευχές εκφώνως.

Οι ψάλτες του ναού είναι πολύ καλοί και ψάλλουν με το ίδιο κατανυκτικό τρόπο που ψάλλει ο π. Ευστάθιος.

Ψάλλουν γοργά, ζωηρά, αλλά και κατανυκτικά. Χωρίς λαρυγγισμούς, χωρίς ρερουμέμ, νάνι-νάνι, χαζουρέμ και άλλες ασέβειες.

Επιβεβλημένο είναι να φέρουν ράσα όταν ψάλλουν. Το ίδιο και ο νεωκόρος του παρεκκλησίου.

Είναι σημαντικό όσοι διακονούν στον ναό να ρασοφορούν.

Εξαίρεση στο κατανυκτικό κλίμα της ψαλμωδίας είναι ο βοηθός του δεξιού ψάλτη, ο οποίος έψαλλε μεγάλα τμήματα της Θείας Λειτουργίας.

Η ψαλμωδία του φυγάδευε την κατάνυξη που οικοδομούσαν ο ιερέας και οι άλλοι ψάλτες. 

Ούτε αργά μέλη χρειάζονται, ούτε λαρυγγισμοί, ούτε επίδειξη φωνητικών ικανοτήτων στην Θεία Λειτουργία.

Πληροφορούμαι ότι πρόκειται για αξιόλογο επιστήμονα, ευλαβή και ανιδιοτελή άνθρωπο και πατέρα πολύτεκνης οικογένειας. 

Αφού, λοιπόν, πρόκειται για ευσεβή ψυχή, ας μην αποτελεί εξαίρεση στο κλίμα της κατάνυξης που οικοδομούν ο ιερέας και οι άλλοι ψάλτες.

Πυκνό το εκκλησίασμα. 

Δεν ξέρω αν εκκλησιάζονται τόσοι πολλοί κάθε Κυριακή, αλλά τα Θεοφάνεια ο ναός ήταν υπερπλήρης. 

Σχεδόν όλοι κοινώνησαν. Μιλάμε για εκατοντάδες πιστούς κάθε ηλικίας. Ανάμεσά τους και πολλά παιδάκια.

Είναι πολύ παρήγορο ότι υπάρχουν τόσο πολλοί και τόσο καλοί ιερείς στην Λευκωσία, ότι οι ναοί είναι υπερπλήρεις πιστών, ότι οι ψάλτες -στην συντριπτική τους πλειοψηφία- ψάλλουν με ορθόδοξο λειτουργικό ήθος, και ότι πλήθος πιστών προσέρχεται τακτικά στο μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας.

Δόξα σοι ο Θεός!

Ο ΑΓΙΟΣ ΠΑΙΣΙΟΣ, ΤΑ ΙΕΡΑ ΛΕΙΨΑΝΑ, Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ, Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΗΣ ΚΑΙ Ο ΠΑΣΤΟΡΑΣ ΠΟΥ ΕΓΙΝΕ ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ

Ο ΑΓΙΟΣ ΠΑΙΣΙΟΣ, ΤΑ ΙΕΡΑ ΛΕΙΨΑΝΑ, Η ΘΕΟΤΟΚΟΣ, Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΗΣ ΚΑΙ Ο ΠΑΣΤΟΡΑΣ ΠΟΥ ΕΓΙΝΕ ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ

Του Ιερομονάχου Χριστόδουλου Αγιορείτη

=====

Ένας ιερέας, που υπηρετεί χρόνια την Εκκλησία του Χριστού μας στην Αμερική, αποφάσισε κάποτε να επισκεφτεί το Άγιον Όρος και συγκεκριμένα τον γέροντα Παΐσιο. Μαζί του είχε έκδηλώσει την επιθυμία να ‘ρθει και ένας προτεστάντης πάστορας.

Ο Γέροντας τους υποδέχτηκε γεμάτος καλοσύνη. Τους κέρασε λουκούμι και κρύο νερό και κάθισε κοντά τους. Πέρασαν μερικά λεπτά κι ο προτεστάντης πάστορας άνοιξε συζήτηση για τα άγια λείψανα. Ισχυριζόταν ότι όλα τα οστά των ανθρώπων είναι ίδια και ότι δεν πρέπει κάποια να τα ξεχωρίζουμε και να τα προσκυνούμε. Τότε ο Γέροντας με πάρα πολύ καλό τρόπο του λέει:

– Δεν είναι έτσι όπως τα λες, γιατί, να, χτες είχε έρθει εδώ ένας πατέρας κι είχε φέρει μαζί του το γιο του, που είχε κωφό και άλαλο δαιμόνιο και δεν μιλούσε ποτέ, καθόλου. Εγώ κάποια στιγμή μπήκα μέσα στο κελί μου, για να φέρω ένα μικρό λείψανο, δάχτυλο, του Αγίου Αρσενίου, που έχω.

Όταν το πήρα στα χέρια μου, μέσα στο κελί, χωρίς να με βλέπει κανείς, τότε έξω στην αυλή το δαιμονισμένο άλαλο παιδί άρχισε να κραυγάζει:

– Μη, θα με κάψει!

Όταν, λοιπόν, βγήκα και το σταύρωσα με το λείψανο του Αγίου, το παιδί έγινε καλά, κι από ‘κείνη την στιγμή και μετά μιλά και είναι μια χαρά!

Βλέπεις, δεν σου μιλάω θεωρητικά, αλλά έχω και μεγάλη πείρα από πάρα πολλές τέτοιες περιπτώσεις. Κοιτάζει ο Γέροντας τον προτεστάντη πάστορα με ‘κείνο το εξαγνισμένο, το πλημμυρισμένο από καλοσύνη βλέμμα του και συνεχίζει:

– Θα σου πω κάτι, δεν θέλω όμως να με παρεξηγήσεις, επειδή δεν το λέω από υπερηφάνεια, αλλά από ταπείνωση κι αγάπη. Εμείς έχουμε την Παναγία ως μητέρα μας, ενώ εσείς είστε σαν ορφανά, δίχως μητέρα, γιατί δεν Την δέχεστε.

Όταν επέστρεψαν στην Αμερική και πέρασαν έξι μήνες από την επίσκεψή τους στον Γέροντα, ο πάστορας ομολόγησε ότι είχε έντονα αισθανθεί αυτήν την πνευματική ορφάνια και με τις ευχές του Γέροντα βαπτίστηκε ορθόδοξος.

ΠΗΓΗ:

Από το βιβλίο του Ιερομονάχου Χριστόδουλου Αγιορείτη «Σκεύος εκλογής»,

Πεμπτουσία

ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΗΣ, ΤΗΝ ΨΥΧΗ ΝΑ ΦΡΟΝΤΙΖΕΤΕ

ΕΞΑΙΡΕΤΟ ΑΡΘΡΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΑΚΩΒΟ ΤΣΑΛΙΚΗ

ΕΞΑΙΡΕΤΟ ΑΡΘΡΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΑΚΩΒΟ ΤΣΑΛΙΚΗ

Του Παναγιώτη Τελεβάντου

=====

Κομίζω γλαύκα εις Αθήνας αν πω ότι ο Σεβ. Μητροπολίτης Φθιώτιδος Νικόλαος είναι δεινός χειριστής του λόγου. Ποιος δεν γνωρίζει ότι έγραψε το πιο εύστοχο κείμενο για τον μακαριστό π. Γεώργιο Καψάνη, Προηγούμενο της Ιεράς Μονής Οσίου Γρηγορίου του Αγίου Όρους; 

Τώρα έγραψε το -μέχρι στιγμής τουλάχιστον- πιο ουσιαστικό κείμενο για τον Όσιο Ιάκωβο Τσαλίκη.

Γιατί το άρθρο του Σεβασμιώτατου είναι σημαντικό;

Επειδή δεν γνώρισε τον Άγιο Ιάκωβο από τα βιβλία και τις μαρτυρίες ανθρώπων που τον γνώρισαν προσωπικά, αλλά είχε ο ίδιος άμεση προσωπική εμπειρία της αγιότητας και της ποιμαντικής διακονίας του Αγίου Ιακώβου Τσαλίκη του οποίου υπήρξε πνευματικό τέκνο.

Διαφορετική είναι η μαρτυρία του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου και του Αγίου Γρηγορίου Νύσσης για τον Μέγα Βασίλειο και άλλη είναι η μαρτυρία των πολυάριθμων συγγραφέων του βίου του Μεγάλου Βασιλείου όσων έζησαν αιώνες μετά την κοίμηση του Αγίου.

Βεβαίως η προσωπική γνωριμία με ένα Άγιο από μόνη της δεν λέγει πολλά πράγματα. Θέλετε απόδειξη; Πώς ωφέλησε τον Ιούδα η τριετής μαθητεία του κοντά στο Χριστό ή τον Δημά η μαθητεία του στον Απόστολο Παύλο; Ποιος δεν γνωρίζει ότι πολλοί που γνώρισαν τον Άγιο Παίσιο εστιάζουν την προσοχή τους στις προφητείες του ή για να ακριβολογούμε στις μη επαρκώς μαρτυρημένες προφητείες του;

Παρόλα αυτά η γνωριμία με ένα Άγιο είναι πολύ σημαντική επειδή σε βοηθά να αποκτήσεις κριτήρια του τι είναι στην πράξη η αγιότητα.

Αυτή η δυνατότητα, όμως, δεν είναι αιτία καύχησης, αλλά ανάγκη συνειδητοποίησης της ευθύνης απέναντι στο Θεό. Γι’ αυτό ακριβώς, στο άρθρο μου για την αγιοκατάταξη του Αγίου Ιακώβου, ευχήθηκα οι πέντε Άγιοι που γνώρισα εν ζωή να σταθούν μεσίτες και όχι κατήγοροί μου εν Ημέρα Κρίσεως.

Είναι προπαντός σημαντικό το άρθρο του Σεβ. Φθιώτιδος επειδή περιγράφει με ακρίβεια τις σχέσεις του Οσίου Ιακώβου Τσαλίκη με ένα άγιο επίσκοπο -τον μακαριστό Χαλκίδος Νικόλαο Σελέντη. Έτσι έχουμε αναφορά στις σχέσεις δύο Αγίων κληρικών.

Όπως πολύ ορθά έχει επισημανθεί από πολλούς πρέπει να έχεις αγιότητα για να κατανοήσεις ένα Άγιο. Δεν αρκεί η απλή γνωριμία. Πάρτε για παράδειγμα το βίο του Οσίου Αρσενίου του Καππαδόκη που συνέγραψε ο Άγιος Παίσιος. Πολλοί θα μπορούσαν να συντάξουν τον βίο ενός Αγίου. Σε καμία, όμως, περίπτωση δεν θα είχαν την διεισδυτική ματιά του Αγίου Παισίου και την ικανότητά του για να αναδείξουν την αγιότητα του Καππαδόκη Αγίου.

Δεν ισχυρίζομαι, βεβαίως, ότι ο Σεβ. Φθιώτιδος είναι άγιος και γι’ αυτό μπόρεσε να περιγράψει τόσο αριστοτεχνικά την αγιότητα του π. Γεώργιου Καψάνη και του Οσίου Ιάκωβου Τσαλίκη. Η προσωπική γνωριμία του Σεβασμιώτατου, όμως, με τους ανθρώπους του Θεού του έδωσε τη δυνατότητα να διακρίνει και να προβάλει πράγματα που για τους πολλούς είναι απρόσιτα.

*****

Ιδού το εξαίρετο άρθρο του Σεβ. Φθιώτιδος, που διαβάσαμε στη “Ρομφαία”, που μας έδωσε την αφορμή για τη σύνταξη του πιο πάνω σχολίου.

ΠΩΣ ΕΓΝΩΡΙΣΑ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΑΚΩΒΟ ΤΣΑΛΙΚΗ

Του Σεβ. Μητροπολίτου Φθιώτιδος κ. Νικολάου

=====

Ήμουν πολύ τυχερός ή μάλλον ευλογημένος, που από τα πρώτα χρόνια της Ιερωσύνης μου, όταν υπηρετούσα ως Διάκονος εις την Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος πλησίον του μακαριστού Μητροπολίτου Χαλκίδος κυρού Νικολάου Σελέντη, εγνώρισα τον άγιο Γέροντα π. Ιάκωβο Τσαλίκη, τον οποίο προσφάτως η Αγία του Χριστού Μεγάλη Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως, με πρόταση του Παναγιωτάτου Οικουμενικού Πατριάρχου κ. Βαρθολομαίου ανεγνώρισε και κατέταξε στη χορεία των Αγίων της Ορθοδόξου Εκκλησίας.

Ενθυμούμαι, ότι ο αείμνηστος Νικόλαος αναζητούσε τους αγίους και επεδίωκε να τους συναντήσει. Έτσι πρώτα συνδέθηκε με πνευματικούς δεσμούς με τον Όσιο Παῒσιο τον Αγιορείτη, για τον οποίο μια άλλη φορά θα γράψουμε τα σχετικά τής φιλίας και επικοινωνίας τους.

Εγνώρισε από την παιδική του ηλικία τον Άγιο Γέροντα της Πάτμου, π. Φιλόθεο Ζερβάκο, τον οποίο στα παιδικά και εφηβικά του χρόνια είχε πνευματικό.

Ως Ιεροκήρυξ της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων ανεκάλυψε τον άγιο Ιερέα Δημήτριο Γκαγκαστάθη, για τον οποίο ήταν έτοιμος με πλούσιο υλικό να γράψει την βιογραφία και τα θαύματά του. Τον πρόλαβε όμως ο θάνατος και το πολύτιμο υλικό εχάθηκε.

Στο νησί τής Πάρου πήγε ως Αρχιερεύς μαζί με τον π. Θεόκλητο Φεφέ, Ηγούμενο της Ιεράς Μονής Πεντέλης για να γνωρίσει τον π. Αμφιλόχιο Μακρή. Και ακόμη επισκέφθηκε την Ιερά Μονή Αγάθωνος στη Φθιώτιδα για να πάρει την ευχή τού Αγίου Γέροντος Βησσαρίωνος, του οποίου το πλήθος των ελεημοσυνών τον είχε καταπλήξει.

Ο άγιος Ιάκωβος ήταν για τον Νικόλαο ένας θησαυρός εντός των ορίων της Μητροπόλεώς του και έτσι είχε την ευκαιρία συχνά να τον αναστρέφεται και να ωφελείται πνευματικά.

Στις ποιμαντικές του επισκέψεις στην Βόρεια Εύβοια παρέκαμπτε την πορεία του για να επισκεφθεί την Ιερά Μονή του Οσίου Δαβίδ και να συναντήσει τον π. Ιάκωβο.

Τότε το μοναστήρι είχε λίγους αδελφούς, τον γέροντα π. Ευθύμιο, τον π. Σεραφείμ, τον π. Κύριλλο και τον π. Ιάκωβο, ο οποίος σημειωτέον δεν ήταν Ηγούμενος. Ήταν ένας ταπεινός Ιερομόναχος, που είχε και ενορία, όπου εξυπηρετούσε δυο-τρία χωριά και καλύβες βοσκοποιμένων.

Ο Νικόλαος ήταν φιλομόναχος και φιλάγιος και είχε την διάκριση να αναγνωρίζει τους Αγίους. Στο μοναστήρι τού ετοίμαζαν τράπεζα καλογερική και εκεί καλούσε τους πατέρες να τους δει και να συζητήσουν τα όσα απασχολούσαν το Μοναστήρι και τον καθένα.

Ο π. Ιάκωβος, κατά παράκληση του Δεσπότη, είχε τον πρώτο λόγο. Άρχιζε να διηγείται θαύματα του Οσίου Δαβίδ και περιστατικά από την ζωή του.

Σε κάθε πρότασή του έκλινε ευλαβώς την κεφαλή του προς τον Επίσκοπο και έλεγε: «Με συγχωρείτε Σεβασμιώτατε, άνθρωπος αγράμματος είμαι».

Ο Δεσπότης με ωραίο χιούμορ τον παρακαλούσε να συνεχίσει. Δεν ετελείωνε αυτή η διδαχή πριν δύο ώρες. Ήταν όντως ευλογία Θεού η ωραία αφήγηση των θαυμαστών γεγονότων από τον Γέροντα και επί πλέον η Μικρασιάτικη ηχηρή και μεγαλοπρεπής φωνή του.

Κατά την ώρα που ο π. Ιάκωβος ήταν συνεπαρμένος και έλεγε, έσκυβε ο Σεβασμιώτατος προς το μέρος, που καθόμουν και με σιγανή φωνή μού έλεγε: «Ο π. Ιάκωβος είναι Άγιος».

Το ίδιο έλεγε αργότερα ο π. Ιάκωβος, όταν είχε κοιμηθεί ο Χαλκίδος Νικόλαος: «Ο Δεσπότης μας είναι στην χορεία των Αγίων, όπως μου απεκάλυψε ο Θεός».

Κατά τις επισκέψεις μου στο Μοναστήρι με ενίσχυε πνευματικά και μια φορά μου διηγήθηκε την περί Νικολάου αποκάλυψη του Θεού. Μάλιστα μια φορά με πήρε από το χέρι και με οδήγησε στις αποθήκες της Μονής.

Εκεί στον τοίχο είχε κρεμάσει την μεγάλη φωτογραφία του Νικολάου, που την είχαν πριν στο Αρχονταρίκι και μου είπε: «Έρχομαι εδώ και ομιλώ εις τον Άγιο Αρχιερέα μας».

Ο π. Ιάκωβος ήταν αφοσιωμένος στα πνευματικά του έργα, εξομολογών και διακονών τους ολίγους τότε προσκυνητάς και τους κατοίκους των μικρών χωρίων, τα οποία ήσαν πλησίον της Μονής. 

Στις ημέρες της δοκιμασίας του μακαριστού Νικολάου, με την άδικη εκθρόνιση και ύστερα με την ασθένειά του, ο π. Ιάκωβος ήταν το αποκούμπι τής ψυχής μου.

Όταν με εξομολογούσε, γονάτιζε προ της Αγίας Τραπέζης, έκυπτε την κεφαλήν και άκουγε. Οι συμβουλές του ήταν βάλσαμο στην ψυχή τού νεαρού τότε Διακόνου.

Μια μέρα παρετήρησα με έκπληξη στο πρόσωπό του την μορφή του Οσίου Δαβίδ. Αργότερα μου εξήγησε, ότι θερμά παρακαλούσε τον Όσιο να του ομοιάσει.

Πράγματι, στα τελευταία χρόνια της ζωής του μεγάλωσε το ασθενικό γένειό του και έγινε πλούσια γενειάδα, όπως ακριβώς του Οσίου Δαβίδ. Δεν ήταν όμως μόνο η εξωτερική όψις, ήταν κυρίως η εσωτερική του καρδιά, που ομοίαζε με τον Άγιό του.

Στη Χαλκίδα κατέβαινε σε ορισμένα χρονικά διαστήματα με την Κάρα του Οσίου. Πρώτα περνούσε από τον Δεσπότη, για να προσκυνήσει τον Άγιο.

Ο Νικόλαος γονάτιζε μπροστά στον π. Ιάκωβο και εκείνος ακουμπούσε το ιερό κιβώτιο με την Κάρα τού θαυματουργού Οσίου στην Αρχιερατική του κεφαλή.

Ο π. Ιάκωβος έκανε δέηση υπέρ του Αρχιερέως, ο οποίος σαν ταπεινό καλογέρι ανέμενε γονατιστός να τελειώσει ο Άγιος τις ευχές.

Ο λαός εσέβετο και τον Όσιο Δαβίδ και τον Γέροντα Ιάκωβο. Ζητούσαν και έπαιρναν οικογένειες στο σπίτι τους την αγία Κάρα για ολονυκτία.

Ο π. Ιάκωβος ετελούσε Αγιασμό ή Ευχέλαιο και ύστερα ομιλούσε για τον Άγιο και για τις θαυμαστές επεμβάσεις του στη ζωή των δοκιμαζομένων ανθρώπων.

Δυστυχώς, υπήρχαν όμως μερικοί και μάλιστα από τους Ιερείς και τους «θρησκευομένους», οι οποίοι τον περιγελούσαν ως οραματιστή και φαντασιόπληκτο.

Έτυχα σε τέτοιες συζητήσεις και ελυπήθηκα για την σκότιση των ανθρώπων εκείνων. Ο άγιος Γέροντας τα εγνώριζε όλα όσα έλεγαν πίσω του, αλλά ως μη ακούων εσέβετο και αγαπούσε τους πάντας.

Εν αφανεία έζησε τα περισσότερα χρόνια τής ζωής του. Το κύμα των προσκυνητών και θαυμαστών του άρχισε μετά την δημοσίευση βιβλίων περί αυτού από εγκρίτους επιστήμονες και συγγραφείς.

Η πρόνοια του Θεού στον λιμό των ψυχών ενεφάνισε τους πνευματικούς θησαυρούς, όπως τον π. Ιάκωβο. Ο συμπονετικός Γέροντας έδωσε την ζωή του στη διακονία των φοιτητών, των επιστημόνων, των οικογενειών, μικρών και μεγάλων.

Επί του καθήκοντος ελύγισε και παρέδωσε τον Σταυρό της Διακονίας στον διάδοχό του αείμνηστο π. Κύριλλο, ο οποίος εβάδισε στα δικά του ίχνη.

Την μνήμη του θανάτου την είχε καθημερινώς. Μια ημέρα, έξω στην αυλή τής Εκκλησίας μου έδειξε τον τόπο, όπου θα εσκάπτετο ο τάφος του και μου είπε: «Πάτερ Νικόλαε. Εδώ θα με θάψετε και θα με αφήσετε εκεί μέχρι της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου».

Ο στοργικός και συμπονετικός, ο γλυκός πατέρας, ο τανεινός και αφανής εργάτης τού αμπελώνος του Κυρίου, ως παρρησίαν έχων ας πρεσβεύει υπέρ πάντων ημών.

Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΜΟΙΡΑΖΕΙ ΣΚΑΜΠΙΛΙΑ

Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΜΟΙΡΑΖΕΙ ΣΚΑΜΠΙΛΙΑ

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

Στο Βίο του Αγίου, που γιορτάζει σήμερα, αναφέρει ο βιογράφος του (Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης) και το εξής περιστατικό: 

«Μια φορά είχαν στείλει ένα δάσκαλο Προτεστάντη, ο οποίος μόλις έφτασε στα Φάρασα ζήτησε το σπίτι του Προτεστάντη Κουψή -που τον πλήρωναν για να κάνει προσηλυτισμό- για να ξεφορτώσει τα πράγματά του και να μείνει σ’ αυτόν. Όταν το έμαθε για το δάσκαλο ο Άγιος Αρσένιος πήγε αμέσως και τον συνάντησε και του είπε: -Γρήγορα να φύγης όπως έχεις με τα πράγματά σου, πριν τα ξεφορτώσεις, γιατί στα Φάρασα άλλο Προτεστάντη δεν θέλουμε. Μας φτάνει ο ένας που έχουμε και ο ένας Τούρκος που είναι από χρόνια» (Αγίου Παισίου Αγιορείτου Ο Άγιος Αρσένιος ο Καππαδόκης, σελ. 37-38). 

Αν αναλύσουμε τα πιο πάνω συμπεράσματα βγαίνουν, όχι με προκρούστειες μεθόδους, ούτε με το τσιγκέλι, αλλά αβίαστα ότι ο Άγιος Αρσένιος δεν ήταν μόνο θαυματουργός. Προσευχόταν αναμφιβόλως για κάθε πονεμένο άνθρωπο, χωρίς διάκριση, επικαλούμενος το έλεος του Θεού με τα γνωστά αποτελέσματα. 

Από την άλλη τον διέκρινε μια ευαισθησία σε θέματα Πίστεως και έκανε ό,τι έκαναν διαχρονικά οι Άγιοι: Υπερασπιζόταν την πίστιν την αμώμητο, γνωρίζοντας σαν τον Αββά Αγάθωνα τι σημαίνει αίρεση. Γι’ αυτό έδειξε μηδενική ανοχή απέναντι στον αιρετικό Προτεστάντη, στέλλοντας τον από εκεί που ήλθε. Δεν μπορούσε να ανεχθεί αυτόν που θα δίδασκε τους Φαρασιώτες να βρίζουν την Παναγία και τους Αγίους, να περιφρονούν και να καταστρέφουν τις άγιες εικόνες, να περιφρονούν τα μυστήρια της Εκκλησίας, να μην κάνουν μνημόσυνα των προαπελθόντων χριστιανών, να ερμηνεύουν με παπική αλαζονεία, κατά το δοκούν, τις Γραφές κ.τ.ό. 

Αυτό σίγουρα δεν είναι συμβατό με τις  οικουμενιστικές προδιαγραφές. Οι Οικουμενιστές δεν μπορούν να ζήσουν ούτε μέρα χωρίς συμπροσευχές με αιρετικούς, χωρίς άκαρπους και επικίνδυνους διαλόγους, χωρίς αγαπολογίες με όλον τον κακόφρονα εσμό των αιρετιζόντων κ.ο.κ. Σκεφθείτε μόνο πως θα αντιδρούσε ο Άγιος όταν θα του ανακοίνωναν -εν ωμοφορίω και επιτραχηλίω- οι Κολυμβαριστές (νεολογισμός που αναφέρεται τους συναχθέντες στο Κολυμβάριο) πως, ο υπ’ αυτού εκδιωχθείς κακήν κακώς Προτεστάντης, ανήκει στις «ετερόδοξες Εκκλησίες και Ομολογίες».

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ, ΨΑΛΤΗΡΙΟΝ ΠΡΟΣΕΥΧΗΤΙΚΟΝ

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ

_________

Ψαλτήριον Προσευχητικόν, Ιερόν Κουτλουμουσιανόν Κελλίον Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου, Άγιον Όρος, Εκδ. Εν πλώ, Τρίτη έκδοση, Μάρτιος 2016, σσ. 301.

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

Ομολογουμένως πάντα μου έκανε καλή έντύπωση το γράψιμο του π. Γρηγορίου που είχε την επιμελεία του παρόντος. 

Τεκμηριωμένο, σοβαρό, νηφάλιο αποπνέει οσμήν αγιορείτικης αύρας, που κατεβαίνει ορμητική από τις πλαγιές του Άθωνος. Για να είμαι ειλικρινής ρίχνοντας μια πρώτη ματια στον τίτλο δυσκολέυτηκα να αντιληφθώ επακριβώς το περιεχόμενο. Μετροφυλλώντας το όμως εννόησα ότι ανταποκρίνεται επακριβώς στα πράγματα. Ως γνωστόν το Ψαλτήριον, το υμνολογικό αυτό βιβλίο της Παλαιάς Διαθήκης αποτελεί απ’ αρχής αχώριστο σύντροφο παντός παροσευχομένου, είτε επ’ εκκλησίαις, είτε κατ’ ιδίαν. 

Όπως σημειώνεται στον Πρόλογο το παρόν βιβλίο βασίζεται στο Ψαλτήριο, όπως το χρησιμοποιούσαν οι Άγιοι Αρσένιος και Παΐσιος. «Ο Άγιος Αρσένιος επειδή δεν εύρισκε στο Ευχολόγιον την ανάλογη Ευχή για όλες τις περιπτώσεις που του ζητούσαν βοήθεια οι άνθρωποι άρχισε να χρησιμοποιεί και τους Ψαλμούς. Για κάθε Ψαλμό όρισε ένα αίτημα προσευχής, το οποίο είχε κάποια σχέση με το νόημα του Ψαλμού. Ο Άγιος Παΐσιος επίσης χρησιμοποιούσε πολύ το Ψαλτήριο. «Είναι κεραυνός για το Διάβολο» έλεγε." 

Στον κατατοπιστικό Πρόλογο αναλύεται διεξοδικά και με απλά λόγια η δομή του όλου βιβλίου στο οποίο εκτός από το Μ. Κανόνα χρησιμοποιούνται Ευχές από το Ωρολόγιον και το απάνθισμα λίαν κατανυκτικών ευχών του Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου. Το παρόν βιβλίο αποτελεί ουσιαστικά είδος Προσευχηταρίου που έχει σαν βάση το Ψαλτήριο. Στο Ψαλμό 36 (λς΄) λ.χ. σημειώνει ο Άγιος Αρσένιος: Για βαριά πληγωμένους ανθρώπους από κακοποιούς εγκληματίες. Και ο Άγιος Παΐσιος: Για να παρηγορηθούν οι  απογοητευμένοι. Τα κατανυκτικά τροπάρια που ακολουθούν είναι παρμένα από τον Μεγάλο Κανόνα κι ακολουθεί απόσπασμα εκ της Ευχής εις τον Κύριον ημών Ιησούν Χριστόν του Αγίου Ισαάκ του Σύρου. Η προσευχή περαίνεται με ευχή από το Μεσώριον της Α΄ Ώρας του Μεγάλου Βασιλείου. 

Δεν χρειάζεται καν να σημειώσουμε ότι οι περιστάσεις, οι θλίψεις και οι ανάγκες του παρόντος βίου είναι αναρίθμητες. Και οι νεώτεροι Καππαδόκες Άγιοι πρόσφεραν στον κουρασμένο άνθρωπο της εποχής μας κι αυτό το βοήθημα, που καθίσταται πολύ εύχρηστο, αφού ο καλός π. Γρηγόριος,που επιμελήθηκε με τη γνωστή του επάρκεια το παρόν, υποβλήθηκε στον κόπο να παραθέσει στο τέλος του βιβλίου αλφαβητικό κατάλογο των θεμάτων των προσευχών που περιέχονται στο μετά χείρας πόνημα. Δίπλα ακριβώς υπάρχει ο αντίστοιχος Ψαλμός, στον οποίο μπορεί να καταφύγει αμέσως ο αναγνώστης, όπως λ.χ. Δαιμονισμένοι Ψαλμός 13 (ιγ΄), Βλάσφημοι λογισμοί Ψαλμός 138 (ρλη΄) κ.τ.ό. 

Τι να πει κανείς για την έκδοση αυτήν καθ’ εαυτήν; Το χαρτί, τα τυπογραφικά στοιχεία, τα διακοσμητικά η όλη εμφάνιση του έργου προδίδουν με την πρώτη ματιά τον κόπο και το μόχθο αλλά και εν ταυτώ την αδιαμφισβήτητη επάρκεια του επιμελητού. 

Κοντολογίς ο ιερομόναχος Γρηγόριος παραδίδει στον απαιτητικό αναγνώστη ένα από πάσης απόψεως άρτιο Προσευχητάριο,που δεν αποτελεί νεωτεριστικό εφεύρημα. Όπως φανερώνουν κείμενα του 11ου και 14ου αιώνος, ο συνδυασμός των Ψαλμών με Ευχές και μια τριάδα Τροπαρίων αποτελούσε παλαιά συνήθεια. Ένα εργο που αποτελεί, στην ουσία, τον τρόπο προσευχής δύο  θαυματουργών Αγίων δεν χρειάζεται καν να το προβάλουμε. Καλύτερος του πρεσβευτής είναι τα ονόματα των Αγίων Αρσενίου του Καππαδόκου και Παΐσίου του Αγιορείτου. Εμείς ευχαριστούμε τον επιμελητή και το συνιστούμε στον αναγνώστη.

Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ Ο ΚΑΠΠΑΔΟΚΗΣ ΚΙ ΟΙ ΑΙΡΕΤΙΚΟΙ

Ο ΑΓΙΟΣ ΑΡΣΕΝΙΟΣ Ο ΚΑΠΠΑΔΟΚΗΣ ΚΙ ΟΙ ΑΙΡΕΤΙΚΟΙ

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

Όπως μας αναφέρει ο Άγιος Παΐσιος ο  Αγιορείτης, στο βιβλίο του «Ο Άγιος Αρσένιος ο Καππαδόκης», ο Άγιος Αρσένιος δεν καταλάμβαινε από οικουμενιστικές ψευτοευγένειες και στείρες, αλυσιτελείς κι ατέρμονες αγαπολογίες, αλλά είχε έγνοια να μην παρασυρθεί το ποίμνιό του από τους αιρετικούς. Γι’ αυτό αναγκάστηκε να πάρει για το σχολείο τρεις βοηθούς από το χωριό (τα Φάρασα), τους πιο μορφωμένους, για δασκάλους και να μη δέχεται κανένα απ’ έξω, δηλαδή κάποιο άγνωστο που μπορεί κάλλιστα να ήταν προτεστάντης. 

Μια φορά του είχαν στείλει ένα δάσκαλο προτεστάντη. Όταν ο Άγιος έμαθε γι’ αυτόν, πήγε αμέσως, τον συνάντησε και του είπε: «γρήγορα να φύγης όπως έχεις τα πράγματά σου πριν ξεφορτώσης, γιατί στα Φάρασα άλλο προτεστάντη δεν θελουμε». 

Δεν καταλάβαινε ο Άγιος από συναντήσεις και συνέδρια, προσφωνήσεις και αντιφωνήσεις, συμπροσευχές με αιρετικούς πάσης αποχρώσεως και κατά συρροήν παραβιάσεις των ιερών κανόνων της Εκκλησίας. Αναμφιβόλως όταν οι οικουμενιστές διαβάζουν το πιο πάνω  περιστατικό κατεβάζουν απογοητευμένοι τα μούτρα τους και κουνούν αποδοκιμαστικά το κεφάλι. Δυστυχώς γι’ αυτούς ο δρόμος που μας δείχνουν οι Άγιοι δεν συνταυτίζεται με το δικό τους. 

Οι Άγιοι ήξεραν ότι δεν μπορούμε να συναγελαζόμαστε με τους αιρετικούς κι από την άλλη να διατηρούμε αλώβητη την Ορθοδοξία μας. Ήξεραν ότι «ουδέν Ορθοδοξίας ανώτερον, ούδεν ίσον», όπως διακήρυξε από τον 15^ο αιώνα ο Ιωσήφ ο Βρυέννιος. Δεν καταλάβαιναν από δηλώσεις του τύπου: «Οι διάλογοι δεν υφίστανται για να εξυπηρετούν τις θέσεις και τα επιχειρήματά μας αλλά αποδεικνύουν την αγάπη και την ειλικρίνεια του ενός προς τον άλλο». Ούτε άστοχές κι επικίνδυνες απόψεις του τύπου: «Ο διάλογος προϋποθέτει την ισότητα και ταπεινότητα, αφήνοντας κατά μέρος την υπεροψία». Ακούς εκεί, υπεροψία η ομολογία της αλήθειας! Γι’ αυτό κάθε λόγος και ενέργεια των Αγίων αποτελεί εν ταυτώ ράπισμα στις οικουμενιστικές παρειές.

ΟΣΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ (1924-1994) Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΖΩΗ Ε΄

 ΟΣΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ (1924-1994)

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΖΩΗ 

Ε΄

Του Πρωτοπρεσβύτερου Θεόδωρου Ζήση

=====

5. Ἄλλα ἀξιοσημείωτα γεγονότα ἀπὸ τὴν ἀντιαιρετικὴ καὶ ὁμολογητικὴ δράση τοῦ Ὁσίου Παϊσίου.

Ἡ πίστη καὶ ἡ βεβαιότητα τοῦ Ὁσίου Παϊσίου γιὰ τὴν ἀλήθεια τῆς Ὀρθοδόξου Πίστεως δὲν προέρχονταν ἀπὸ λογικὲς διεργασίες καὶ ἐπιχειρήματα. Ἦσαν ἐμπειρικές, βιωματικές. Τοῦ ἐμφανίσθηκαν πολλὲς φορὲς ὁ ἴδιος ὁ Χριστός, ἡ Παναγία, ἡ Ἁγία Εὐφημία, ὁ ὅσιος Ἀρσένιος ὁ Καππαδόκης, γιὰ νὰ ἐνισχύσουν τὴν πίστη του καὶ νὰ τοῦ δώσουν λύσεις σὲ θεολογικὰ καὶ πνευματικὰ προβλήματα ποὺ τὸν ἀπασχολοῦσαν.

Στὰ νεανικά του χρόνια, σὲ ἡλικία δεκαπέντε ἐτῶν, ἀθεϊστικὰ κηρύγματα καὶ ἡ θεωρία τοῦ Δαρβίνου γιὰ τὴν ἐξέλιξη, ποὺ τοῦ ἀνέπτυξε μεγαλύτερος συγχωριανός του, τὸν ἀνάγκασαν νὰ ζητήσει λύση στὴν προσευχή, μὲ τὴν σκέψη «ἂν ὁ Χριστὸς εἶναι Θεός, θὰ μοῦ παρουσιαστῆ νὰ πιστέψω. Μιὰ σκιά, μιὰ φωνή, κάτι θὰ μοῦ δείξει». Καὶ πράγματι τοῦ παρουσιάσθηκε ὁ ἴδιος ὁ Χριστός, ὁ ὁποῖος τὸν κοίταξε μὲ πολλὴ ἀγάπη καὶ τοῦ εἶπε: «Ἐγώ εἰμι ἡ ἀνάστασις καὶ ἡ ζωή. Ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ κἂν ἀποθάνῃ ζήσεται»11. Οἱ λογισμοὶ ἀμφιβολίας ποὺ εἶχε ὁ δεκαπενταετὴς Ἀρσένιος διαλύθηκαν ἀμέσως καὶ στερεωμένος στὴν πίστη μονολογοῦσε ἀναφερόμενος στὸν ἄθεο συγχωριανό του: «Κώστα, ἅμα θέλης τώρα, ἔλα νὰ συζητήσουμε»12. Καὶ ἐπειδὴ γίνεται λόγος γιὰ ἀθεΐα καὶ ἀθέους ἀξίζει νὰ ἀναφέρουμε τὴν στάση του ἀπέναντι στὸν μεγάλο ἄθεο συγγραφέα Ν. Καζαντζάκη, τὸν ὁποῖο δυστυχῶς, λόγῳ ἀκρίτου τοπικισμοῦ, τιμοῦν πολὺ οἱ συμπατριῶτες του Κρῆτες, ἀκόμη καὶ ἀρχιερεῖς, υἱοθετώντας καὶ ἐνισχύοντας τὶς κατὰ τῆς πίστεως βλασφημίες του, ἀλλὰ καὶ κάποιοι ἄλλοι ἐλευθερόφρονες καὶ «προοδευτικοί» θεολόγοι. Ἦταν ὄντως ταλαντοῦχος συγγραφεὺς ὁ Καζαντζάκης· ἀλλὰ τὸ ταλέντο του τὸ ἔθεσε στὴν ὑπηρεσία ὄχι τοῦ Θεοῦ ἀλλὰ τοῦ Διαβόλου. Ὅταν ἀσκήτευε στὸ Σινᾶ ὁ Ὅσιος Παΐσιος, ἀνέβηκε στὴν κορυφὴ τῆς Ἁγίας Αἰκατερίνης, μὲ δύο Σιναΐτες Πατέρες γιὰ νὰ τελέσουν τὴν Θεία Λειτουργία. Ὅταν κατέβαιναν ἀπὸ τὴν κορυφή, ὁ Ὅσιος διέλαθε γιὰ λίγο τῆς προσοχῆς τῶν ἄλλων πατέρων, ἕνας ἀπὸ τοὺς ὁποίους μάλιστα ἦταν Κρητικός, καὶ μὲ ἕνα κοπίδι ποὺ εἶχε φέρει μαζί του πῆγε στὸ βράχο ποὺ εἶχε γράψει τὸ ὄνομά του ὁ Καζαντζάκης καὶ ἔσβησε τὸ ὄνομα τοῦ δεδηλωμένου ἀθέου. Θεωροῦσε ἀταίριαστο σ᾽ ἐκεῖνο τὸν ἅγιο τόπο οἱ προσκυνητὲς νὰ βλέπουν τὸ ὄνομα ἑνὸς βλασφήμου, τὸ «βδέλυγμα τῆς ἀθεΐας ἐν τόπῳ ἁγίῳ». Ὅπως παρατηρεῖ ὁ βιογράφος του ἱερομόναχος Ἰσαάκ «ὁ π. Παΐσιος ἀποστρεφόταν τόν Καζαντζάκη, λόγῳ τῆς ἀθεΐας καὶ τῶν βλασφημιῶν του καὶ δὲν ἤθελε οὔτε νὰ βλέπῃ οὔτε νὰ ἀκούει τὸ ὄνομά του»13. Εἶναι παραδειγματικὴ καὶ διδακτικὴ ἡ συμπεριφορὰ τοῦ Ὁσίου Παϊσίου, ἀλλὰ καὶ ἡ φωτισμένη ἐπιχειρηματολογία του, στὴν περίπτωση ποὺ κατέβηκε ὁ ἴδιος στὴ Θεσσαλονίκη (1988) καὶ πρωτοστάτησε σὲ διαδήλωση μπροστὰ σὲ αἴθουσα κινηματογράφου γιὰ νὰ ματαιωθεῖ, ὅπως καὶ ἔγινε, ἡ προβολὴ τῆς βλάσφημης ταινίας τοῦ Σκορτσέζε «Ὁ τελευταῖος πειρασμός», ποὺ βασιζόταν στὸ ὁμώνυμο ἔργο τοῦ Καζαντζάκη. Διηγεῖται σχετικὰ ὁ βιογράφος του: «Πέρα ἀπὸ τὶς μεμονωμένες ἀντιδράσεις τοῦ εὐσεβοῦς ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀποφασίσθηκε ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία συντονισμένη διαμαρτυρία, στὶς 6-7 Νοεμβρίου (ν.ἡ.) τοῦ ἰδίου ἔτους (1988). Ζητήθηκε και ἡ συμμετοχὴ τοῦ Ἁγίου Ὄρους.

Ὅμως ἀρκετοὶ ἀντέδρασαν ἀρνητικά. Δὲν θεωροῦσαν καὶ τόσο πνευματικὸ νὰ ἀσχολοῦνται μὲ τέτοια θέματα λέγοντας ὅτι ἡ περιφρόνησή τους πρὸς τὸ ἔργο γίνεται αἰτία νὰ προβληθῇ λιγώτερο.

Ὁ Γέροντας εἶχε τελείως ἀντίθετη ἄποψη: “Στὴν περίοδο τῆς εἰκονομαχίας”, ἔλεγε “δέκα Χριστιανοὶ ὑπερασπίστηκαν δυναμικὰ τὴν εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ στὴν Χρυσῆ Πύλη καὶ μαρτύρησαν γι᾽ αὐτήν. Τώρα ποὺ βλασφημεῖται τὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ δὲν πρέπει νὰ ἀδιαφοροῦμε. Ἂν ζούσαμε τότε ἐμεῖς οἱ “διακριτικοί” καὶ “γνωστικοί” θὰ λέγαμε στοὺς δέκα μάρτυρες: “Ἔτσι δὲν ἐνεργεῖτε πνευματικά· περιφρονεῖστε τὸν Σπαθάριο ποὺ ἀνεβαίνει νὰ γκρεμίσει τὴν εἰκόνα, καὶ ὅταν ἀλλάξη ἡ κατάσταση, θὰ βάλουμε στὴ θέση της ἄλλη εἰκόνα, καὶ μάλιστα πιὸ βυζαντινή. Αὐτὸ εἶναι τὸ φοβερό! Τὴν πτώση μας, τὴν δειλία, τὸ βόλεμά μας τὸ παρουσιάζομε σὰν κάτι ἀνώτερο!”.

Τὴν διαμαρτυρία γιὰ τὴν βλάσφημη ταινία τὴν θεωροῦσε ὁμολογία πίστεως, γι᾽ αὐτὸ ἔσπευσε νὰ συμπαρασταθῆ στὴν ἀγωνιζομένη Ἐκκλησία. Ἐκτὸς ἀπὸ τὶς ἰδιαίτερες προτροπές του, ὑπέγραψε μαζὺ μὲ ἄλλους πατέρες δήλωση πρὸς τὴν Ἱ. Μ. Κουτλουμουσίου, ἐκφράζοντας τὴν ἐπιθυμία του νὰ συμμετάσχη στὴν ἔξοδο τῶν Ἁγιορειτῶν στὴν Θεσσαλονίκη γιὰ τὴν σχετικὴ ἐκδήλωση διαμαρτυρίας. Μὲ τὴν στάση του βοήθησε, ὥστε ἡ Ἱερὰ Κοινότης νὰ ἀποφασίση τὴν ἐπίσημη καὶ πολυάριθμη συμμετοχὴ τοῦ Ἁγίου Ὄρους. Ἡ παρουσία τοῦ Πρωτεπιστάτου, τῶν περισσοτέρων ἀντιπροσώπων ἡγουμένων καὶ ἑκατὸ Ἁγιορειτῶν ἔφεραν ἐνθουσιασμό καὶ συγκίνηση στὸ συγκεντρωμένο πλῆθος. Ἰδιαίτερη αἴσθηση προκάλεσε ἡ παρουσία τοῦ Γέροντα. Καθ᾽ ὅλην τὴν διάρκεια τῆς ἐκδηλώσεως στεκόταν ὄρθιος παρὰ τὰ σοβαρὰ προβλήματα τῆς ὑγείας του. Στὸ τέλος κινδύνευσε νὰ συνθλιβῆ ἀπὸ τὶς ἐκδηλώσεις εὐλαβείας τοῦ πλήθους.

Ἀκόμη ἔλαβαν μέρος μοναχοὶ καὶ μοναχὲς ἀπὸ μοναστήρια τοῦ κόσμου καὶ πλῆθος λαοῦ. Ἡ συντονισμένη ἐνέργεια καὶ οἱ προσευχὲς ὅλων καὶ τοῦ Γέροντα ἔφεραν ἀγαθὰ ἀποτελέσματα. Ἡ Πολιτεία ἀπαγόρευσε τὴν προβολὴ τοῦ βλάσφημου ἔργου. Ἔτσι ἀποσοβήθηκε ὁ “τελευταῖος πειρασμός”. Εἴθε νὰ ἦταν ὁ τελευταῖος»14.

Πολλὰ μᾶς διδάσκει καὶ πρὸς πολλὲς κατευθύνσεις ἡ ἐπιτυχὴς προσπάθεια τοῦ Ὁσίου Παϊσίου νὰ ἐπαναφέρει στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία πολλοὺς συμπατριῶτες του στὴν Κόνιτσα, οἱ ὁποῖοι εἶχαν παρασυρθῆ ἀπὸ τοὺς αἱρετικοὺς Εὐαγγελικοὺς καὶ προσχώρησαν στὴν αἵρεσή τους, ἐνῶ ζοῦσαν ἀκόμη στὰ Φάρασα τῆς Καππαδοκίας. Κατὰ τὸ τριετὲς διάστημα τῆς παραμονῆς του στὴν Ἱερὰ Μονὴ Στομίου (1958-1961) μὲ κείμενα, συναντήσεις, διδαχὲς κατόρθωσε νὰ τοὺς ἐπαναφέρει ὅλους στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, μέχρι σημείου νὰ θεωρεῖ ὁ βιογράφος του, στηριζόμενος βέβαια σὲ ἐκτιμήσεις τοῦ Ὁσίου, ὅτι ἡ μετάβασή του στὴν Κόνιτσα κατὰ θεία παρακίνηση εἶχε βέβαια ὡς στόχο τὴν ἀνακαίνιση τοῦ Μοναστηριοῦ καὶ τὴν πνευματικὴ ἐνίσχυση τῶν συμπατριωτῶν του, κυρίως ὅμως ἀπέβλεπε στὸ νὰ παρεμποδίσει τὴν ἐξάπλωση τῆς αἱρέσεως τῶν Προτεσταντῶν Εὐαγγελικῶν15.

Τί νὰ πεῖ κανεὶς γιὰ τὰ σημερινὰ πνευματικά μας χάλια, ὅταν σὲ ἀνώτατο ἐκκλησιαστικὸ ἐπίπεδο συμμετέχουμε στὸ παμπροτεσταντικὸ «Παγκόσμιο Συμβούλιο Ἐκκλησιῶν», καλύτερα, Αἱρέσεων, τὶς ὁποῖες τώρα ἀναγνωρίζουμε ὡς κανονικὲς ἐκκλησίες μὲ ἔγκυρα μυστήρια, βάσει τῆς «βαπτισματικῆς θεολογίας» τοῦ μητροπολίτου Περγάμου τὴν ὁποία ἀποδέχεται πλήρως καὶ ὁ πατριάρχης Βαρθολομαῖος; Ὅταν ἐπιτρέψαμε τὴν προτεσταντικὴ «Βιβλικὴ Ἑταιρεία» νὰ συνεργάζεται μὲ τὴν «Ἀποστολικὴ Διακονία» τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ἱδρύοντας θυγατρική «Ἑλληνικὴ Βιβλικὴ Ἑταιρεία»; Ὅταν πολλοὶ Ἀρχιερεῖς ἐπιτρέπουν νὰ διανέμεται μετάφραση τῆς Καινῆς Διαθήκης, τῆς Βιβλικῆς Ἑταιρείας, καὶ μαζὺ μὲ αὐτὴν προτεσταντικὸ προπαγανδιστικὸ ὑλικό; Ὅταν νέοι ἀρχιερεῖς ἀναλαμβάνοντες τὰ καθήκοντά τους στὶς ἐπαρχίες τους, ἀντὶ νὰ φροντίσουν νὰ ἐκδιώξουν αὐτὲς τὶς αἱρετικὲς παρασυναγωγές, τὶς ἐπισκέπτονται ἰσχυριζόμενοι ὅτι τίποτε δὲν μᾶς χωρίζει καὶ ὅτι θὰ συνεργαστοῦν μαζί τους; Ὅταν, τὸ χειρότερο, στοὺς χώρους τῆς Διασπορᾶς πολλοὶ Προτεστάντες ζητοῦν νὰ γίνουν Ὀρθόδοξοι, καὶ οἱ δικοί μας ἐπίσκοποι τοὺς ἀποτρέπουν μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι τὸ ἴδιο εἴμαστε, δὲν μᾶς χωρίζει τίποτε, καὶ ἐκεῖ ποὺ εἶσθε θὰ σωθεῖτε; Ὅταν ὑπάρχει αὐτὴ ἡ μίξη, τὸ μπέρδεμα, ὁ συγκρητισμός, τότε τὸ παράδειγμα τοῦ Ὁσίου Παϊσίου, ἀφήνει κάποιες ἐλπίδες καὶ ὁδηγεῖ στὴν διαπίστωση ὅτι ἡ παρουσία του στοὺς δύσκολους αὐτοὺς καιροὺς εἶναι «σημεῖο» σημάδι ὅτι ὁ Θεὸς δὲν μᾶς ἐγκατέλειψε.

Στὴ συνάφεια αὐτὴ θὰ μπορούσαμε νὰ ἀναφέρουμε καὶ ἄλλα περιστατικά, στὰ ὁποῖα ὁ Ὅσιος Παΐσιος βοήθησε ἀνθρώπους νὰ ἀπεμπλακοῦν ἀπὸ τὰ δίχτυα ἄλλων θρησκειῶν, τοῦ Ἰνδουϊσμοῦ, τοῦ Βουδισμοῦ, τοῦ Ἰσλάμ, ποὺ περιγράφονται ἀπὸ τὸν βιογράφο του. Μὲ συμπάθεια εἶδε στὴν Ναζαρὲτ καὶ ἕνα Ἑβραῖο κρυπτοχριστιανό, ποὺ ἔβγαλε μὲ εὐλάβεια τὸ σκουφάκι του καὶ πῆγε καὶ ἤπιε ἀπὸ τὸ ἁγίασμα τῆς Παναγίας, ἐνῶ πρόσεχε νὰ μὴ γίνει ἀντιληπτὸς ἀπὸ τὸν κόσμο. Προορατικὰ δὲ εἶπε τὰ ἑξῆς: «Ὑπάρχουν πολλοὶ κρυπτοχριστιανοὶ Ἑβραῖοι ποὺ φοβοῦνται νὰ ἐκδηλωθοῦν, διότι διώκονται καὶ ἀργότερα θὰ βαπτισθοῦν περισσότεροι καὶ αὐτοὶ θὰ εἶναι οἱ καλύτεροι φίλοι μας»16.

Ἰδιαίτερη ἀναφορὰ μὲ κάποιες λεπτομέρειες κάνει ὁ βιογράφος στὴν περίπτωση τοῦ Γιωργάκη ἀπὸ τὸ Θιβέτ, τὸν ὁποῖο ἀπὸ τὴν ἡλικία τῶν τριῶν ἐτῶν τὸν ἔβαλαν οἱ γονεῖς του σὲ βουδιστικὸ μοναστήρι στὸ Θιβέτ. Σὲ ἡλικία 16-17 χρόνων, ἀφοῦ προχώρησε πολὺ στὴν Γιόγκα, ἔγινε τέλειος μάγος καὶ μποροῦσε νὰ καλεῖ ὅποιον δαίμονα ἤθελε, ἦλθε καὶ στὸ Ἅγιο Ὄρος γιὰ νὰ κάνει ἐπίδειξη τῶν δυνάμεών του, ἀλλὰ ὅπως συνέβη μὲ παλαιοὺς μάγους ὁ Γέροντας Παΐσιος ἀχρήστευσε τὶς σατανικές του δυνάμεις καὶ ἔδειξε τὴν δύναμη τοῦ Θεοῦ, ὁπότε συγκλονισμένος ὁ νεαρὸς θέλησε νὰ γίνει μοναχός. Ὁ βιογράφος ἱερομόναχος Ἰσαὰκ μετὰ τὴν διήγηση τῶν ὅσων συνέβησαν μὲ τὸν νεαρὸ μάγο ἐπιλέγει: «Ὁ Γέροντας χρησιμοποιοῦσε τὴν περίπτωση τοῦ Γιωργάκη γιὰ νὰ ἀποδείξει πόσο μεγάλη εἶναι ἡ πλάνη αὐτῶν ποὺ νομίζουν ὅτι ὅλες οἱ θρησκεῖες εἶναι ἴδιες, ὅλες τὸν ἴδιο Θεὸ πιστεύουν, καὶ ὅτι δὲν διαφέρουν οἱ Θιβετιανοὶ μοναχοὶ ἀπὸ τοὺς Ὀρθοδόξους»17.

Τί ἄλλο νὰ κάνουμε καὶ νὰ ποῦμε μετὰ ἀπὸ ὅλα αὐτὰ ἐμεῖς; Νὰ γεμίσουμε σελίδες μὲ δηλώσεις πατριαρχῶν, ἐπισκόπων, θεολόγων ποὺ μοιράζουν μάλιστα τώρα καὶ τὸ «ἱερό» Κοράνιο ὡς δῶρο, καὶ ἰσχυρίζονται ὅτι καὶ οἱ ἄλλες θρησκεῖες εἶναι ὁδοὶ σωτηρίας; Τὸ ἐπράξαμε ἤδη αὐτὸ ἐδῶ καὶ πολλὰ χρόνια μὲ εἰδικό βιβλίο μας18. Τὸ βέβαιο πάντως εἶναι ὅτι βρίσκονται σὲ πλάνη, ὅπως λέγει ὁ Ὅσιος Παΐσιος, καὶ εὐχόμαστε πρὸ τοῦ τέλους τῆς ζωῆς τους νὰ τὸ ἀντιληφθοῦν.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

11. Ἰω. 11, 25.

12. Ἱερομονάχου Ισαακ, Βίος Γέροντος Παϊσίου τοῦ Ἁγιορείτου, Ἅγιον Ὄρος 2004, σελ. 50-51.

13. Ἱερομονάχου Ισαακ, Αὐτόθι, 173.

14. Αὐτόθι, 304-305.

15. Αὐτόθι, 137. 153.

16. Αὐτόθι, 292.

17. Αὐτόθι, 236.

18. Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδωρου Ζηση, Διαθρησκειακὲς Συναντήσεις. Ἄρνηση τοῦ Εὐαγγελίου καὶ τῶν Ἁγίων Μαρτύρων, Θεσσαλονίκη 2003.

(Συνεχίζεται)

ΜΝΗΜΟΣΥΝΑ, ΚΕΚΟΙΜΗΜΕΝΟΙ ΚΑΙ Α. ΠΙΤΣΙΛΛΙΔΗΣ

ΜΝΗΜΟΣΥΝΑ, ΚΕΚΟΙΜΗΜΕΝΟΙ ΚΑΙ Α. ΠΙΤΣΙΛΛΙΔΗΣ

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

Η Τριμελής Επιτροπή που συστάθηκε από την Ι. Σύνοδο για τις θέσεις του Α. Πιτσιλλίδη ασχολήθηκε και με τις απόψεις του περί μνημοσύνων.

Οι εν λόγω απόψεις εκφράζουν σίγουρα δεδομένα του εκκοσμικευμένου ανθρώπου και αναμφίβολα γνωστές θέσεις των «Μαρτύρων του Ιεχωβά» και των Προτεσταντών. 

Εν πρώτοις η εξόδιος ακολουθία δείχνει την τιμή προς τον άνθρωπο, του οποίου η ψυχή, αλλά και το σώμα, είναι έργο του Θεού. Αν οι συγγενείς του κεκοιμημένου θέλουν να αγοράζουν φτηνά ή ακριβά φέρετρα ή να κάνουν άλλα κοσμικού τυπου πράγματα η Εκκλησία δεν μπορεί να φορτωθεί την ευθύνη τέτοιων ματαιοτήτων. Όσον δε αφορά τα μνημόσυνα, στις τρεις, εννιά σαράντα μέρες κτλ. απαντούμε απλώς ότι αυτός που αποφασίζει για τον κεκοιμημένο είναι ο Θεός. Όμως η μάνα του, δηλαδή η Εκκλησία και οι συγγενείς του με τα μνημόσυνα δεν επικαλούνται τη δικαιοσύνη του Θεού, αλλά το έλεός Του. Ζητάνε χάρη για τον κεκοιμημένο. Πρόκειται για ενέργεια που απορρέει από την αγάπη τους γι’ αυτόν κι η αγάπη δεν έχει όρια. Η Αγία Γραφή ήδη από την Π. Διαθήκη έχει πληροφορίες για το θέμα μας. 

Στο Β΄Μακ. ιβ΄40-42 αναφέρεται ότι σε νέκρους Εβραίους στρατιώτες βρέθηκαν ειδώλια, ένδειξη πως ακολουθούσαν ειδωλολατρικές πρακτικές. «Και πάντες …εις ικετείαν ετράπησαν αξιώσαντες το γεγονός αμάρτημα τελείως εξαλειφθήναι». Στις κατακόμβες της Ρώμης στον τάφο κάποιου Βίκτωρος βρέθηκε η επιγραφή: "Paule et Petre petite pro Victore" (Παύλε και Πέτρε (εννοεί τους Αποστόλους) προσευχηθήτε για το Βίκτωρα).

Ας διαβάσει ο κ. Α. Πιτσιλλίδης το Βίο του Αγίου Αρσενίου του Καππαδόκη που έγραψε ο Όσιος Παΐσιος ο Αγιορείτης και θα βρει ενδιαφέροντα στοιχεία για τη σχέση ζώντων τε και τεθνεώτων. 

Αν τελικά στον κ. Α. Πιτσιλλίδη δεν αρέσει η πίστη μας είναι ελεύθερος να αποχωρήσει από μέλος της Εκκλησίας. Αν δεν έχει το θάρρος να το κάνει, η Ι. Σύνοδος πρέπει να τον διαγράψει χωρίς άλλη αναβολή. Εκτός αν η μετάνοια οδηγήσει σε αίσιο τέλος αυτή την τραγική περίπτωση.