ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ ΤΟΥ ΤΕΥΧΟΥΣ 125 ΤΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ "ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ"

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ

"Ορθόδοξη Μαρτυρία", Έκδοση Παγκυπρίου Συλλόγου Ορθοδόξου Παραδόσεως “Οι Φίλοι του Αγίου Όρους”, Αριθμός 125, Φθινόπωρο 2021.

Του Παναγιώτη Τελεβάντου

=====

Κυκλοφόρησε το τεύχος 125 του περιοδικού “Ορθόδοξη Μαρτυρία” με ποικίλη ύλη.

Το τεύχος χωρίζεται σε τρεις 

ενότητες.

Η πρώτη ενότητα, που επιγράφεται “Από την Ορθόδοξη πνευματική ζωή” περιλαμβάνει 11 κείμενα θεολογικά, αγιολογικά και Πατερικά. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνονται δύο εξαίρετα κείμενα του Σεβ. Ναυπάκτου κ. Ιερόθεου και του ένα του Καθηγητή του Πανεπιστημίου Μακεδονίας Πανοσιολογιώτατου Αρχιμανδρίτη Νεκτάριου Πάρι.

Η δεύτερη ενότητα (το 

αφιέρωμα του περιοδικού) 

επιγράφεται “Οι προφήτες και το έργο τους”. Περιλαμβάνει 17 κείμενα, που εξετάζουν πολλές πτυχές της θεματικής του αφιερώματος. Μεταξύ των αρθογράφων είναι και 9 κληρικοί. Αξιόλογα κείμενα που φωτίζουν τον βίο, το έργο 

και την σημασία των 

προφητών στις μέρες μας.

Η τρίτη ενότητα περιλαμβάνει Εκκλησιαστικές ειδήσεις και Βιβλιοπαρουσιάσεις, που γράφει και επιμελείται ο κ. Ανδρέας Κυριακού, Γενικός Γραμματέας του Παγκυπρίου Συλλόγου Ορθόδοξου Παραδόσεως “Οι Φίλοι του Αγίου Όρους", ο οποίος έχει την ευθύνη του σχεδιασμού της έκδοσης, της συλλογής των κειμένων και της διόρθωσης και καλλιτεχνικής επιμέλειας του περιοδικού. 

Ένα πολύμοχθο έργο που επιτελεί 

για σχεδόν τρεις δεκαετίες τώρα με ευθύνη και συνέπεια.

Το τεύχος 125 του περιοδικού, Χειμώνας 2021, έχει ήδη αναρτηθεί στην ιστοσελίδα στο Συλλόγου:  τεύχος 123 (Χειμώνας 2021)

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ,π. ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ ΠΑΡΗ,ΤΟ ΕΞΑΠΟΣΤΕΙΛΑΡΙΟΝ "ΤΟΝ ΝΥΜΦΩΝΑ ΣΟΥ ΒΛΕΠΩ"

 ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ

Νεκτάριου Πάρη, Δρος Θ.,D.M., Αρχιμανδρίτου του Οικουμενικού Θρόνου, Καθηγητή ΠΑΜΑΚ, Ερμηνεία και εκτέλεση Ψαλτικής Το Εξαποστειλάριον «Τον Νυμφώνα σου βλέπω», εκδ. Αγία Ταϊσία, Λευκωσία 2020, σς. 186.

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

 

Πρόκειται για εξειδικευμένο βιβλίο, που έχει αποδέκτες, κατά κύριον λόγο, τους επαΐοντες, τουτέστιν τους μελετητές και ειδήμονες της καθ’ ημάς εκκλησιαστικής μουσικής παραδόσεως. 

Ο χαράσσων τις γραμμές αυτές δεν περιλαμβάνει, ούτε κατά ψιλόν λογισμον εαυτόν στους ανωτέρω αναφερομένους. Αυτό είναι σαφές. Προβαίνω, όμως, καθ’ υπακοήν σε μερικές παρατηρήσεις μετά τη μελέτη του πιο πάνω πονήματος. 

Η πρώτη μου διαπίστωση είναι ότι ο Πανοσιολογιώτατος συγγραφέας αναλύει το θέμα του εις βάθος τόσον από υμνολογικής όσο και από φιλολογικής απόψεως. 

Μου έκανε επίσης εντύπωση το εύρος της έρευνάς του. Αυτή δεν περιορίζεται στον ελληνόφωνο χώρο αλλ' επεκτείνεται ώστε να περιλάβει κι άλλους ορθόδοξους λαούς που διετήρησαν μετ’ ευλαβείας τη βυζαντινή μουσική παράδοση, δηλαδή στους Βούλγαρους, τους Ρουμάνους, τους αραβόφωνους Ρωμιούς της Συρίας και τους Αλβανούς. 

Προχωρεί ακόμη και στην απόδοση του ανωτέρου γνωστού ύμνου «Τον Νυμφώνα του βλέπω» στη σύγχρονη Αγγλική γλώσσα, συγκρίνοντας τον με το ελληνικό πρωτότυπο. 

Πρέπει να υπογραμμισθεί ότι ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται από το συγγραφέα στους ονομαστούς πρωτοψάλτες του Ελληνισμού, που λάμπρυναν το αναλόγιο τα τελευταία 200 χρόνια, όπως ο Πέτρος Λαμπαδάριος,ο Ιάκωβος Ναυπλιώτης, ο Κωνσταντίνος Πρίγγος, ο Θρασύβουλος Στανίτσας κ.λ.π. 

Το Παράρτημα μας εντυπωσιάζει διότι βλέπουμε την καταγραφή 43 εκτελέσεων του πασίγνωστου αυτού Εξαποστειλάριου. 

Αυτές, στις οποίες περιλαμβάνονται και μουσικές εκτελέσεις του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου και του μ. Αρχιεπισκόπου Αθηνών Σεραφείμ, φανερώνουν -συν τοις άλλοις- τον πλούτο, το εύρος, αλλά και την ελευθερία, των κινήσεων εντός του πνευματικού χώρου που περικλείει την εκκλησιαστική μουσική. 

Η μουσική της Εκκλησίας με το μέλος τα υψηλά νοήματα και την κατάνυξη που προκαλεί ανεβάζει τη αληθεία, τους ανθρώπους «εκ γης προς ουρανόν» και τους ωθεί στο να μιμηθούν τις αγγελικές δυνάμεις. 

Η Εκκλησία δεν είναι κονσερβατόριο όπως την μετέτρεψαν οι Δυτικοί, ήγουν οι Παπικοί και τα πνευματικά τους τέκνα οι ποικιλόσχημοι Προτεστάντες. 

Ευχαριστούμε το συγγραφέα για το μόχθο του και διότι μας ανοίγει τα μάτια και τα αυτιά, ώστε να γνωρίσουμε επιτέλους τα δικά μας.

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ, ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ ΠΑΡΗ, ΤΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟ ΑΣΜΑ-ΠΑΤΕΡΙΚΑΙ ΘΕΣΕΙΣ

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ

___________

Νεκτάριου Πάρη, Αρχιμανδρίτη του Οικουμενικού Θρόνου, Αναπληρωτή Καθηγητή ΠΑΜΑΚ, Το Εκκλησιαστικό Άσμα-Πατερικές θέσεις, έκδ. Κ. και Μ. Αντ. Σταμούλη, Θεσσαλονίκη 2018, σσ. 233.

Του θεολόγου κ. Ανδρέα Κυριακού

=====

Ο μελετητής των περιεχομένων του μετά χείρας  πονήματος του Πανοσιολογιώτατου αντιλαμβάνεται με την πρώτη το εύρος, αλλά και το βάθος των γνώσεων του συγγραφέα στον παρόντα τομέα. Όπως είναι φανερό εξετάζει με επιστημονική επάρκεια και διαχρονικά το αναπόσπαστο αυτό μέρος της χριστιανικής λατρείας εκ των απαρχών άχρι του νυν. Σταχυολογώντας μερικές από τις θέσεις του βιβλίου στεκόμαστε στο πολυσυζητημένο θέμα της χρήσεως μουσικών οργάνων στη λατρεία. 

Ο συγγραφέας σημειώνει τα πιο κάτω: 

“Επιτρέπουν οι Πατέρες τη χρήση ενός μόνο μουσικού οργάνου, του ανθρωπίνου σώματος. Στη θέση των μουσικών οργάνων προτείνονται συμβολικά όργανα. Έτσι ψαλτήριο είναι  η ανθρώπινη γλώσσα, ενώ κιθάρα το στόμα που κρούεται από το Άγιο Πνεύμα ως πλήκτρο. Κύμβαλο είναι τα κρουόμενα χείλη και πλήκτρο όχι οποιονδήποτε μουσικό όργανο αλλά η γλώσσα κάθε πιστού και μάλιστα όταν λέει όσα αρμόζουν με το χριστιανικό ήθος”. 

Στην εκκλησία προσευχόμαστε. Δεν πάμε για να απολαύσουμε μουσική. Τα άψυχα όργανα δεν προσεύχονται. Αναφορικά με τη συμμετοχή των γυναικών στην ψαλμωδία μαθαίνουμε ότι ο αιρεσιάρχης Παύλος ο Σαμοσατεύς “αναθέτει την ψαλμωδία των ύμνων του σε γυναικείους χορούς, πράγμα το οποίο δεν μένει απαρατήρητο από τη Σύνοδο της Αντιόχειας που συνήλθε το 268  για να καταδικάσει τις κακοδοξίες του”. 

Αυτό, μας πληροφορεί ο συγγραφέας, πράττουν και τον 4^ο αιώνα οι αιρετικοί Βαρδασάνης και Αφθόνιος. 

Σημειώνει δε ενδεικτικά: “Στην πράξη η Εκκλησία γνώρισε τη γυναίκα ως μέλος της λατρευτικής συνάξεως, μόνο ως συνυπηχούσα και υποψάλλουσα, ουδέποτε ως ψάλτρια και προεξάρχουσα της ψαλμωδίας, εκτός μεμονωμένων ειδικών περιστάσεων. Πολύ νωρίς διακρίθηκε στην αρχαία Εκκλησία η τάξη των ψαλτών”. 

Μας ξένισε, όμως, μια θέση του Καθηγητή του ΑΠΘ κ. Θεόδωρου Γιάγκου σχετικά με το θέμα αυτό. Ο κύριος Καθηγητής επιμένει ότι στο corpus των ιερών κανόνων δεν υπάρχει έμμεση ή άμεση απαγόρευση για την ψαλμωδία των γυναικών. 

Τονίζει μάλιστα ότι ο Ο΄(70^ος) κανόνας της Στ΄ Οικουμενικής Συνόδου ουδεμία σχέση έχει με την ψαλμωδία των γυναικών. Αν είναι, όμως, έτσι τα πράγματα γιατί ο Κανόνας αυτός σημειώνει επί λέξει: «Μη εξέστω ταις γυναιξίν εν τώ καιρώ της θείας λειτουργίας λαλείν, αλλά κατά την φωνήν  Παύλου του αποστόλου σιγάτωσαν»; 

Για ποιο λόγο ο Λγ΄ (33^ος) κανόνας της ίδιας Οικουμενικής Συνόδου αναφέρει ότι ο μη χειροθετημένος ψάλτης ή αναγνωστης αφορίζεται; 

Η Εκκκλησία χειροθετεί ψαλτριες ή αναγνώστριες; Τα πραγματα είναι απλά: Ότι κι αν ειπώθηκε από οιονδήποτε τον τελικό λόγο στην Εκκλησία τον έχει η Οικουμενική Σύνοδος που αποτελεί το αλάθητο στόμα της Εκκλησίας και της οποίας το κύρος είναι διαχρονικό κι αδιαπραγμάτευτο. Το να τρέχει κάποιος ασθμαίνων πίσω από το άρμα του εκκοσμικευμένου φεμινισμού δεν ωφελεί. Αυτά, ως απάντηση, στον ελλογιμώτατο κ. Θ. Γιάγκου. 

Περαίνοντας το λόγο σημειώνουμε ότι το παρόν βιβλίο περιέχει πολυτιμότατα στοιχεία για το ζήτημα του Εκκλησιαστικού Άσματος κι ο μουσικολογιώτατος συγγραφέας αξίζει κάθε έπαινο για την θετική του συμβολή στην γνωριμία με την καθ’ ημάς μουσική παράδοση.

Η Α΄ ΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΩΝ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΤΟΥ ΜΑΝΧΑΤΑΝ

Η Α΄ ΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΩΝ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΤΟΥ ΜΑΝΧΑΤΑΝ

Του Παναγιώτη Τελεβάντου

===========

Πολλές φορές μιλήσαμε για την εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στο Μανχάταν και τον εξαιρετικό ιερέα -τον π. Δημήτριο Κορδάρη- που διακονεί εκεί.

Μόλις μπήκα στο ναό όταν πήγα για την Α΄Στάση των Χαιρετισμών, διέκρινα μια έντονη διαφορά από την προηγούμενη φορά που εκκλησιάστηκα εκεί.

Οι κυρίες του Διοικητικού Συμβουλίου της κοινότητας, που έτρεξαν να με καλωσορίσουν με την πιο ανοιχτή καρδιά, με πληροφόρησαν ότι ο ναός είχε πολύ σοβαρά προβλήματα με τη στέγη επειδή η βροχή  πλημμύρισε τα πάντα και δημιούργησε σοβαρές ζημιές ώστε για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα ήταν αναγκασμένοι να λειτουργούν στην κοινοτική αίθουσα στο υπόγειο.

Τώρα όμως -όπως διαπίστωσα- όλα έχουν αποκατασταθεί και στην καινούργια οροφή μάλιστα υπάρχει μια μεγάλη και ωραία τοιχογραφία του Παντοκράτορα με τους τέσσερις ευαγγελιστές.

Ο ναός παίρνει όλο και περισσότερο ορθόδοξο χαρακτήρα. Οσα σημεία -τα ελάχιστα έστω- δεν συνάδουν με την παράδοση της Εκκλησίας είμαστε βέβαιοι ότι θα απαλειφθούν αμέσως.

Το εικονοστάσι είναι πολύ ωραίο Βυζαντινό, οι εικόνες σχεδόν στο σύνολό τους Βυζαντινής τεχνοτροπίας, ο καλλίφωνος και μουσικολογιότατος ψάλτης κ. Νεκτάριος Πάρις και οι βοηθοί του ψάλλουν ωραία και Βυζαντινά και τώρα προσετέθη και η μεγάλη και ωραία Βυζαντινής τεχνοτροπίας τοιχογραφία στον τρούλλο.

Κάτι που πολύ με αναπαύει στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου είναι ότι έχει πολλές εικόνες που μπορείς να προσκυνάς, όχι μόνον στο τέμπλο αλλά σε όλες τις επιφάνειες του ναού.

Μου αρέσει μάλιστα το γεγονός ότι προσκυνάς τα πόδια των Αγίων, επειδή έτσι είναι τοποθετημένες οι άγιες εικόνες.

Η τέλεση της Θείας Λειτουργίας και των Ακολουθιών γίνεται και στα Αγγλικά και στα Ελληνικά. Ετσι πρέπει να γίνεται αφού υπάρχουν πολλοί ομογενείς δεύτερης και τρίτης γενεάς αλλά και πολλοί προσήλυτοι στην Ορθοδοξία που εκκλησιάζονται εκεί.

Είναι λίαν εμφανής η παρουσία πολλών νέων ζευγαριών γεγονός που δείχνει την εις βάθος εργασία που κάνει ο ευλαβής κληρικός που διακονεί την κοινότητα.

Πληροφορήθηκα μάλιστα ότι ο Θεοφιλέστατος επίσκοπος Ζήλων κ. Σεβαστιανός -που  περιβάλλει την κοινότητα με ιδιαίτερη αγάπη-, θα τελέσει τη Β΄ Στάση των Χαιρετισμών και θα έχει ιδιαίτερη συνάντηση με τα νεαρά ζευγάρια. Διαπιστώνω με πολλή χαρά -για μια ακόμη φορά- ότι είναι ιδιαίτερα αγαπητός στις κοινότητες της Εκκλησίας μας ο Θεοφιλέστατος. Τι ωραία που θα ήταν αν κυκλοφορούσε με παραδοσιακή εμφάνιση! Τον θυμούμαι στο πανεπιστήμιο -νεαρό κληρικό- χωρίς ψαλιδισμένα γένεια και μαλλιά και ήταν χάρμα οφθαλμών η παραδοσιακή του εμφάνιση.

Η φιλόξενη διάθεση όσων εκκλησιάζονται στο ναό είναι υπεράνω περιγραφής.

Σε ικετεύουν κυριολεκτικά να κατεβείς στην κοινοτική αίθουσα για να σε φιλέψουν με τα φαγητά που έφτιαξαν οι κυρίες με δικά τους έξοδα για να τα προσφέρουν σε όσους εκκλησιάζονται στο ναό τους.

Πρέπει να δοκιμάσετε τα εύγευστα φαγητά της Μάρθας και των άλλων κυριών για να δείτε τι θα πει νοστιμιά ακόμη και με νηστήσιμα φαγητά.

Είναι πολύ συγκινητικό το πνεύμα της αγάπης και της θυσίας που διακρίνει τους ομογενείς και τους προσήλυτους στην Ορθοδοξία στις κοινότητες της Αρχιεπισκοπής Αμερικής.

Λίγοι εκτός Αμερικής γνωρίζουν -και ακόμη λιγότεροι είναι πρόθυμοι να αναγνωρίσουν- ότι υπάρχουν τόσο πολλοί και τόσο εκλεκτοί ομογενείς, οι οποίοι ξέρουν μόνον να προσφέρουν και να θυσιάζονται -χωρίς να ζητούν την αναγνώριση κανενός- για την αγάπη του Χριστού και την δόξα της Εκκλησίας Του.

ΔΕΚΑ ΜΕΛEΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΑΛΤΙΚΗ ΤΕΧΝΗ

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΑ

______________

ΔΕΚΑ ΜΕΛEΤΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΑΛΤΙΚΗ ΤΕΧΝΗ

Του Πανοσ. Ἀρχιμ. Νεκτάριου Πάρη, Δρ. θ, Δρ. Μ.

Ἐπίκουρου Καθηγητή

===========

 Ἡ Kύπρος εἶναι ἕνα σημαντικὸ λειτουργικὸ κέντρο, συνδεδεμένο ὀργανικὰ μὲ τὶς ἄλλες ἑστίες ἀνάπτυξης τῆς βυζαντινῆς ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς στὴν ἀνατολικὴ Mεσόγειο. Ἔτσι κάθε προσπάθεια μελέτης τῶν ἐπὶ μέρους λειτουργικῶν κέντρων, ὅπου ἀναπτύσσεται τὸ βυζαντινὸ μέλος ἀποβαίνει χρήσιμη γιὰ τὶς γενικότερες μουσικὲς σπουδές.

Ὁ Στυλιανὸς Xουρμούζιος ὑπῆρξε Ἄρχων Πρωτοψάλτης τῆς Ἐκκλησίας τῆς Kύπρου καὶ δίδαξε τὴν θεωρία καὶ τὴν πράξη τῆς ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς. Ἐξέδωσε ἕνδεκα μουσικά βιβλία μὲ μέλη τόσο τῆς βυζαντινῆς ὅσο καὶ τῆς δημοτικῆς μουσικῆς. Ἐξέδωσε τὸ θεωρητικὸ "Δαμασκηνὸς" καὶ συνεργάσθηκε μὲ τὴν μουσικὴ ἐφημερίδα "Φόρμιγξ" τῶν Ἀθηνῶν, ὅπου ἐξέθεσε πιὸ ἀναλυτικὰ τὶς ἀπόψεις του γιὰ τὰ διάφορα θέματα τῆς ψαλτικῆς τέχνης.

Ὁ Οἰκονόμος Χαράλαμπος ὑπῆρξε πρωτοψάλτης τοῦ Θρόνου Πάφου καὶ διδάσκαλος τῆς ψαλτικῆς τέχνης. Ἐξέδωσε τὸ Ἀναστασιματάριο καὶ τὸ θεωρητικὸ "Βυζαντινῆς Μουσικῆς Χορδὴ".

Καὶ οἱ δύο διδάσκαλοι εἶναι πολὺ σημαντικοὶ διότι εἶναι οἱ μοναδικοὶ Κύπριοι, οἱ ὁποίοι ἐξέδωσαν θεωρητικὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦνται ἕως καὶ σήμερα ἀπὸ πολλοὺς ἐρευνητές, διότι περιέχουν καὶ κάποια ἐντελῶς πρωτότυπα κεφάλαια, ἀλλὰ καὶ ἀναφέρονται σὲ κοινὰ θέματα μὲ πρωτότυπο τρόπο.

Εἶναι ὅμως ἀλήθεια ὅτι οὐδείς, ἰδιαίτερα Κύπριος, δὲν ἀσχολήθηκε σοβαρὰ μὲ τοὺς δύο κορυφαίους θεωρητικούς, ἀφοῦ "κανένας προφήτης δὲν εἶναι δεκτὸς στὴν πατρίδα του". Ἐξαίρεση ἀποτελεῖ βεβαίως ὁ ἀοίδημος Χαράλαμπος Παπαδόπουλος, ὁ ὁποῖος ἀναφέρθηκε ἐκτενῶς σὲ ἄρθρα του σὲ βιογραφικὰ θέματα τοῦ Στυλιανοῦ Χουρμουζίου. 

Ἐπίσης ὁ γράφων συνέγραψε πολυσέλιδη διδακτορικὴ διατριβὴ στὸ Ἐθνικὸ Μουσικὸ Πανεπιστήμιο Βουκουρεστίου (UNMB) μὲ τίτλο "Stylianos Hurmuzios (1848-1937) ca muzicolog şi pedagog. Privire critică asupra operi teoretice “Damaskinos” ("Ὁ Στυλιανὸς Χουρμούζιος (1848-1937) ὡς μουσικολόγος καὶ παιδαγωγός. Κριτικὴ στὸ θεωρητικὸ ὁ "Δαμασκηνός").

Ὁ ἀγαπητὸς Χριστόδουλος Βασιλειάδης ἔρχεται τώρα μὲ τὸ νέο του πόνημα νὰ ἀσχοληθεῖ κριτικῶς μὲ τὸ θεωρητικὸ ἔργο τῶν δύο κορυφαίων Κυπρίων μουσικῶν. Ἀναφέρεται σὲ ἀρκετὰ εὐαίσθητα θέματα, τὰ ὁποῖα εἶναι πάντοτε ὑπὸ διερεύνηση. Οἱ δύο μουσικοὶ κοπίασαν, ἀφιέρωσαν τὴ ζωή τους στὴν ψαλτικὴ τέχνη καὶ ἔφθασαν, ἀναλόγως μὲ τὴν περίοδο ποὺ ἔζησαν, σὲ πολὺ ψηλὸ ἐπίπεδο, συμβάλλοντας καθοριστικὰ καὶ οὐσιαστικὰ στὴν διάδοση καὶ καλλιέργεια τῆς ψαλτικῆς τέχνης.

Ὁ Χρ. Βασιλειάδης ἀναφέρεται σὲ διάφορα θέματα καὶ προβαίνει σὲ ἀρκετὲς παρεμβάσεις καὶ εἰσηγήσεις ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν. Πολὺ ὀρθὴ ἡ παρέμβασή του στὴν σύγχυση ποὺ ὑπάρχει, ἀνάμεσα στοὺς ἱεροψάλτες καὶ ὄχι μόνο, στὸ τὶ εἶναι χρόνος καὶ τὶ εἶναι ρυθμός.

      

Ὁ Χρ. Βασιλειάδης εἶναι ἔξυπνος μουσικὸς καὶ συγκαταλέγεται σὲ ἐκείνους ποὺ γνωρίζουν ὅτι τώρα εἶναι μόνο ἡ ἀρχή. Ἄς μὴ ξεχνᾶμε ὅτι ἡ Βυζαντινὴ Μουσικολογία εἰσῆλθε ὡς μάθημα στὰ Ἑλληνικὰ Μουσικὰ Τμήματα τὸ 1985, ἐνῶ ἡ Ψαλτικὴ Τέχνη ὡς εἰδίκευση τὸ 1998 (στὸ Πανεπιστήμιο Μακεδονίας), μὲ ἀνανέωση τοῦ Προγράμματος Σπουδῶν τὸ 2006.

Γι' αὐτὸ καὶ ἑτοιμάζεται, ὁ Χρ. Βασιλειάδης, νὰ ἐκπονήσει νέα διδακτορικὴ διατριβή, μὲ θέμα τὸ μουσικὸ ἔργο τοῦ Οἰκονόμου Χαραλάμπους. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ὄχι μόνο θὰ πετύχει στὶς ἔρευνές του καὶ στὸ ἔργο του, ἀλλὰ καὶ θὰ συμβάλει καθοριστικὰ στὴν ἐπιστημονικὴ διδασκαλία τῶν θεμάτων τῆς ψαλτικῆς τέχνης.