Πολλαπλή κανονικότητα: στο όνομα της αγάπης για το παιδί…

drawing of a happy gay couple and adopted child

Του Αθανάσιου Γκότοβου*

Πάει καιρός τώρα που προβληματίζομαι σοβαρά αν έχει κάποιο νόημα να δημοσιοποιεί κανείς επιστημονικά επιχειρήματα γύρω από ζητήματα που απασχολούν την κοινή γνώμη, όπως π. χ. αυτό της τεκνοθεσίας από ομοφυλόφιλα (ή ομόφυλα, επί το πολιτικά ορθότερο) ζευγάρια. Για τους εξής, τουλάχιστον, λόγους:

Πρώτον, οι πλειοψηφίες στη Βουλή – αυτοί που καλούνται να υπερψηφίσουν το συγκεκριμένο νομοσχέδιο – είναι σταθερά στοχοπροσηλωμένες στην υπερψήφισή του, όχι κατ’ ανάγκην επειδή όσοι τις συγκροτούν πιστεύουν στις διατάξεις του νομοσχεδίου, αλλά για μια σειρά από άλλους λόγους, πραγματιστικούς. Κανένα επιστημονικό ή άλλο επιχείρημα δεν συγκινεί ποτέ ένα στοχοπροσηλωμένο άτομο. Δεν υπάρχουν περιθώρια για αναστοχασμούς και αυτοκριτικές, παρά μόνο σε ρητορικό επίπεδο. Όταν έρθει η ώρα να στηριχθεί η κυβερνητική πρόταση, σταματούν οι αναστοχασμοί και οι δεύτερες σκέψεις. Το θέατρο δίνει τη θέση του στον πρακτικό ρεαλισμό.

Η μακεδονική διαμάχη

Του Αθανάσιου Γκότοβου 

Όχι, δεν αναφέρομαι στο ομότιτλο βιβλίο του αγαπητού συναδέλφου στο πανεπιστήμιο του Bates, Loring Danforth, αν και θα άξιζε τον κόπο[1]. Αναφέρομαι στο ότι ο καιρός τα έφερε έτσι ώστε ένας πολιτικός φορέας που προγραμματικά απορρίπτει ως «ιδεολόγημα» την έννοια του έθνους και της εθνότητας πρόκειται να διαχειριστεί ένα ζήτημα το οποίο οι δύο πολιτικοί σχηματισμοί (ΠΑΣΟΚ, ΝΔ) με κυβερνητική θητεία δεν μπόρεσαν να διευθετήσουν στο πλαίσιο των δικών τους παραδοχών για το εθνικό συμφέρον, υιοθετώντας τη στρατηγική της μετάθεσής του στο μέλλον, με την ελπίδα ότι μια ευνοϊκότερη περιφερειακή και διεθνής συγκυρία θα υποχρέωνε τη γειτονική χώρα με το προσωρινό επίσημο όνομα «FYROM» να αναδιπλωθεί και να εγκαταλείψει το (συνηθισμένο σε όλες τις πρώην σοσιαλιστικές χώρες) εθνικιστικό της πρόγραμμα. Έτσι μια εκκρεμότητα που άφησε η παλαιά τάξη πραγμάτων, όπου η κομμουνιστική ή κομμουνιστογενής Αριστερά είχε περιθωριακό ρόλο στη διαμόρφωση πολιτικής, μάλλον θα διευθετηθεί στο εγγύς μέλλον από την κυβερνώσα πλέον Αριστερά με την πιθανή σύμπραξη και άλλων εταίρων. Το ερώτημα δεν είναι πώς θα διευθετηθεί το ζήτημα – η κατεύθυνση είναι ήδη γνωστή – αλλά πώς θα αιτιολογηθεί πολιτικά η συγκεκριμένη επιλογή, πώς θα νομιμοποιηθεί η «λύση».

Η νέα ιδεολογική τάξη στην εκπαίδευση

Του Αθανάσιου Γκότοβου* 

Πιεζόμενος, υποθέτω, ο νέος υπουργός της Παιδείας από «ειδικούς», που ελέω κομματικής ταυτότητας στελεχώνουν πλέον συμβουλευτικούς θεσμούς στον τομέα της εκπαίδευσης και ταυτόχρονα αποτελούν speakers ομάδων που αντλούν την ιδεολογία τους για τη σεξουαλικότητα και την ερωτική εν γένει ζωή του ανθρώπου κατευθείαν από παγκόσμιους φορείς της πολιτικής ορθότητας ή της νέας ιδεολογικής τάξης που προωθείται στον λεγόμενο δυτικό κόσμο για να τις μετακενώσουν πειθαρχημένα στο ελληνικό γίγνεσθαι με φενακισμένη συνείδηση κοινωνικού επαναστάτη, υπέγραψε εγκύκλιο για την αφιέρωση μιας διδακτικής εβδομάδας σε θέματα διατροφής, εθισμού και -εδώ είναι το ριζοσπαστικό- στα κοινωνικά φύλα και τις… έμφυλες ταυτότητες. Να μάθουν, λέει το υπουργείο, τα παιδιά στην προεφηβική ηλικία ότι δεν υπάρχουν κανονικότητες και αποκλίσεις στην ανθρώπινη σεξουαλικότητα, ότι το φύλο είναι κοινωνική κατασκευή, ότι η ερωτική έλξη προς το ίδιο φύλο και οι ομόλογες σεξουαλικές πρακτικές είναι τόσο κανονικές όσο και οι παραδοσιακές μεταξύ των δύο φύλων, ότι το βιολογικό φύλο είναι κάτι που έρχεται σε δεύτερη μοίρα και μπορεί να «μανιπουλάρεται» από τον φορέα του κοινωνικού φύλου, δηλαδή το πρόσωπο που επιθυμεί την αλλαγή του, ώστε αυτό να είναι συμβατό με το κοινωνικό φύλο, όπως το αισθάνεται ο καθένας. Με άλλα λόγια, anything goes, που λένε και κάποιοι φίλοι μας από τη φιλοσοφία του μεθοδολογικού αναρχισμού, και κάτι ακόμη περισσότερο: Το φύλο, όπως μου το έδωσε η φύση, ή ο Θεός για τους πιστούς, είναι μια μη δεσμευτική προϋπόθεση ζωής, την οποία εμείς, ως μικροί θεοί, μπορούμε να μεταβάλουμε γιατί έτσι μας αρέσει. Ατομικό ανθρώπινο δικαίωμα, σου λέει.

Εθνόμετρα και ορθόμετρα…

Του Αθανάσιου Γκότοβου 

Ανήκω σε μια γενιά που είναι ταυτόχρονα άτυχη και τυχερή. Άτυχη, επειδή όσο πλησιάζει η είσοδός της στη λεγόμενη τρίτη ηλικία διαπιστώνει ότι ελάχιστα από τα αυτονόητα, με τα οποία γαλουχήθηκε και ανδρώθηκε, έχουν μείνει στη θέση τους. Τυχερή, επειδή πρόλαβε να δει μέσα σε συμπυκνωμένο χρόνο ανατροπές αξιών και τρόπων ζωής που έχουν διάρκεια χιλιετιών.

Ένα από τα αυτονόητα της γενιάς μου ήταν, λ.χ., ότι γεννιέσαι είτε άντρας είτε γυναίκα και, αν έχεις την ατυχία, γεννιέσαι με ανατομικές και ορμονικές αποκλίσεις, οι οποίες δεν σου επιτρέπουν μια μονοσήμαντη αντιστοιχία με κάποιο από τα δύο φύλα. Η γενιά μου τώρα διδάσκεται ­και μάλιστα από συνομηλίκους που κάνουν τον πολιτικό ή τον διανοούμενο ότι δεν υπάρχουν όρια στην κανονικότητα και ότι ανεξάρτητα από την ανατομία και τις ορμόνες, κάθε άτομο έχει δικαίωμα να προσδιορίσει το φύλο στο οποίο επιθυμεί να ανήκει. Ότι το φύλο είναι μεταβλητή με πολλές τιμές και κάθε άτομο έχει (ανθρώπινο) δικαίωμα να προσδιορίζει ελεύθερα την τιμή. Ότι οι υπόλοιποι, που δεχόμαστε ως φύλο μας αυτό που έχει αποφασίσει η φύση (και, ευτυχώς, δεν έχει αμφισβητήσει η κοινωνία), καλούμαστε να σεβαστούμε την απόφαση άλλων να προσδιορίζουν εκείνοι το φύλο τους όπως τους αρέσει. Σε διαφορετική περίπτωση, θα βρεθούμε εκτός πολιτικής ορθότητας, δηλαδή θα είμαστε ομοφοβικοί, λεσβιοφοβικοί, τρανσφοβικοί κ.ο.κ. Όλη αυτή η «πρόοδος» μας στεναχωρεί και κυρίως η δοσολογία της. Από την άλλη μεριά, αισθανόμαστε τυχεροί μέσα στην ατυχία μας: Δεν πλήττουμε, έχουμε την τύχη να ζούμε ανατροπές που ήταν αδύνατο να φανταστούμε ότι θα γίνονταν στις μέρες μας. Και έπεται συνέχεια, στο όνομα πάντοτε του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των δικαιωμάτων του παιδιού και της «ανωτερότητας» του δυτικού πολιτισμικού παραδείγματος, που επιβάλλει στους απολίτιστους τις οικουμενικές αξίες, τα οικουμενικά μέτρα και σταθμά, εντέλει την επίκαιρη πολιτική ορθότητα.

Διεθνιστικά πειράματα στη Θράκη

Τουρκική ταυτότητα και ευνοϊκές εξαιρέσεις αντί 

πραγματικής μάθησης και ισονομίας

Του Αθανάσιου Γκότοβου*

Γαρύφαλλο στ’ αφτί, στο στόμα το τσιγάρο
Πού είναι το τσαντίρι σου για να ’ρθω να σε πάρω
Φέρε μια βόλτα τσίφτισσα, Τσιγγάνα τουρκογύφτισσα…

Στο πασίγνωστο λαϊκό άσμα του Μάνου Χατζιδάκι, ο στιχουργός Αλέκος Σακελλάριος προβάλλει, με τα γλωσσικά εργαλεία της εποχής, ένα θετικό στερεότυπο της Τουρκογύφτισσας, της Ρομά μουσουλμάνας, όπως λέμε και γράφουμε σήμερα, προσπαθώντας να συντονιστούμε με την ευρωπαϊκή γλωσσική πολιτική ορθότητα. Η Τουρκογύφτισσα δεν είναι ένας φανταστικός τύπος φτιαγμένος για τις ανάγκες του ελληνικού σινεμά, αλλά αντανακλά ένα κομμάτι της τότε ελληνικής πραγματικότητας, τόσο σε ό,τι αφορά στην ίδια τη φυσική παρουσία «Τουρκόγυφτων» (Τσιγγάνων μουσουλμανικού θρησκεύματος), όσο και αναφορικά με τον τρόπο πρόσληψής τους, με το πώς δηλαδή τους φαντάζονται οι «άλλοι». Το ότι μια Τουρκογύφτισσα μπορεί να αποτελέσει το φανταστικό αντικείμενο του πόθου για τον «πλειονοτικό άντρα» δηλώνει από μόνο του ότι, όσοι τραγουδούσαν το όμορφο αυτό τραγούδι του Χατζιδάκι –σήμερα υποθέτω δύσκολα θα τη γλίτωνε από τη λογοκρισία των «αντιρατσιστικών» διατάξεων– δεν φοβούνταν την υπερβολική εγγύτητα με τους «Τουρκόγυφτους».

Η θεμελιώδης αντίστιξη

Του Αθανασίου Γκότοβου 

Δεν περνάει μέρα που περνάει και που να μην εκδηλώνεται με κάποιον τρόπο η ένταση ανάμεσα στις νέες αξίες, τις αξίες του νέου κόσμου της πρωτοκαθεδρίας του χρηματιστικού κεφαλαίου και του ανοίγματος των κοινωνικών ανισοτήτων από τη μια, και την παράδοση από την άλλη. Η τελευταία εκπροσωπεί τις καθιερωμένες μέσα στο χρόνο βασικές σταθερές πάνω στις οποίες πορεύτηκαν οι κοινωνίες για την οργάνωση των ανθρώπινων σχέσεων όλων των τύπων: δημόσιων και ιδιωτικών, στον τομέα της εργασίας και της οικογένειας, της εκπαίδευσης και της οικονομίας, της θρησκείας και της πολιτικής. Ο λεγόμενος δυτικός κόσμος, μετά την οικονομική, πολιτική και ιδεολογική του επικράτηση, με την εσωτερική κατάρρευση του αντιπάλου του στην Ανατολική Ευρώπη, προωθεί μια δέσμη αξιών που τις ονομάζει «οικουμενικές αξίες», ή «ανθρώπινες αξίες», τις οποίες αντιπαραβάλλει προς τις αναχρονιστικές, υποτίθεται, αξίες άλλων εποχών και άλλων περιοχών του πλανήτη.

Το δίλημμα της ηγεσίας στο Γκέτο

Του Θανάση Γκότοβου

Όσοι θέλουν να κατανοήσουν τη στάση και τη δράση της κυβερνώσας πολιτικής ελίτ στην Ελλάδα, από το 2010 μέχρι σήμερα, θα πρέπει να μελετήσουν προσεκτικά το πολύκροτο βιβλίο του Gustavo Corni “Hitler’s Ghettos”. Όχι επειδή το σημερινό καθεστώς στην Ελλάδα έχει κοινά στοιχεία με τον εθνικοσοσιαλιστικό παράδεισο, αλλά επειδή η δομή του διλήμματος που αντιμετωπίζει εδώ και τρία χρόνια η δική μας ελίτ είναι παρόμοια με τη φύση του διλήμματος των ηγεσιών των εβραϊκών Γκέτο της ανατολικής Ευρώπης. Τα γκέτο αυτά ήταν κοινωνίες Εβραίων, χωρισμένες με εντολή των Ναζί από το υπόλοιπο κοινωνικό σώμα στις κατεχόμενες χώρες. Λειτούργησαν, κυρίως, ως χώροι προσωρινής διαβίωσης των Εβραίων της Ευρώπης, ως προθάλαμοι για τους κανονικούς θαλάμους αερίων.