«Να τελειώνουμε με τους “σιδερένιους νόμους” της Ιστορίας»

Του Τάσου Τσακίρογλου

Ο Ευτύχης Μπιτσάκης, ζώσα ιστορία της Αριστεράς, μιλά για την ιστορική μνήμη, τα ελλείμματα των προοδευτικών δυνάμεων, για την ανάγκη μιας πολιτικής οικολογίας, αλλά και αποτιμά τους πρώτους μήνες διακυβέρνησης της Ν.Δ.

• Πώς βλέπετε την άνοδο της Νέας Δημοκρατίας στην κυβέρνηση και πώς αξιολογείτε τους πρώτους μήνες της διακυβέρνησής της;

Νομίζω ότι μόνο οι αφελείς δεν προβλέπανε τι θα γίνει με την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Ο νυν πρωθυπουργός τα είχε πει όλα. Ή από αφέλεια ή από ειλικρίνεια, δεν ξέρω. Εφαρμόζει λυσσασμένος το νεοφιλελεύθερο πρόγραμμα. Δεν ξέρω τι σκέφτεται αυτός και τι του λένε οι σύμβουλοί του. Πρέπει να έχει πολλούς συμβούλους γιατί δεν είναι και πολύ έμπειρος στην πολιτική.

Χτυπάει το άσυλο. Το άσυλο υπάρχει από τον Μεσαίωνα. Από τότε που υπάρχει πανεπιστήμιο. Τώρα το καταργεί. Σκότωσαν κανένα μέσα στο Πανεπιστήμιο; Τσακώνονται για την πολιτική. Η πολιτική είναι μέσα στην επιστήμη και η επιστήμη μέσα στην πολιτική. Και αυτό είναι φυσικό. Καταργεί λοιπόν το άσυλο. Θα καταργήσει τα εργατικά δικαιώματα.

«Το έξυπνο τηλέφωνο είναι η πιο αξιόπιστη συσκευή του καπιταλισμού της επιτήρησης»

"Το «έξυπνο» τηλέφωνο είναι πιθανώς η πιο αξιόπιστη συσκευή επιτήρησης που εφευρέθηκε ποτέ. Είναι μια διαδικασία «παραχώρησης» από τη μια ιδιωτική εταιρεία στην άλλη. Ετσι γίνεται το πρώτο κρίσιμο βήμα για τον καπιταλισμό της επιτήρησης.
Υπάρχουν πλευρές της ανθρώπινης εμπειρίας, των οποίων η πώληση των δεδομένων αποτελεί μια θεμελιωδώς παράνομη πράξη. Και πρέπει να αντιμετωπίσουμε τη μη νομιμότητα αυτής της απόσπασης δεδομένων στη ρίζα της. Δηλαδή, να πούμε ότι η ανθρώπινη εμπειρία δεν είναι διαθέσιμη για πώληση."

Η καθηγήτρια Κοινωνικής Ψυχολογίας Σοσάνα Ζούμποφ λέει ότι οι χρήστες του Ιντερνετ μοιάζουν με τα ινδικά χοιρίδια στον λαβύρινθο, στα οποία δίνεται ένα ερέθισμα και, με βάση την αντίδρασή τους, οι ιδιωτικές εταιρείες μελετούν τη συμπεριφορά τους για εμπορικούς σκοπούς. Καλεί την κοινότητα του διαδικτύου και τους ενεργούς πολίτες να αντιδράσουν με πολιτικές και νομικές μεθόδους. 

● Αναφερόμενη στην καθημερινή επιτήρηση της ζωής μας από ποικίλες κυβερνητικές υπηρεσίες και εμπορικές επιχειρήσεις, έχετε δηλώσει ότι «σήμερα ο καπιταλισμός δημιουργεί ένα περιβάλλον από το οποίο δεν μπορούμε να ξεφύγουμε». Είναι όντως έτσι;

Το πλαίσιο αυτής της κατάστασης βρίσκεται στην εξέλιξη του καπιταλισμού και στη μετάβαση από τον βιομηχανικό καπιταλισμό στον καπιταλισμό της πληροφορίας.

Οι θύελλες της προόδου και τα ηθικά διλήμματα

Του Τάσου Τσακίρογλου

Ο Ευτύχης Μπιτσάκης είναι ένα από πρόσωπα εκείνα που συνδέουν σαν ραχοκοκαλιά πολλές γενιές της χώρας μας, ενσωματώνοντας την πείρα των πιο κρίσιμων ιστορικών περιόδων που καθόρισαν την εξέλιξή της.

Γεννημένος το 1927 στο χωριό Κάδρος της Κρήτης, εντάχθηκε από μικρός στο αριστερό μαθητικό κίνημα.

Στα χρόνια του Εμφυλίου καταδικάστηκε σε πολυετή φυλάκιση, ενώ στην περίοδο της δικτατορίας πήρε μέρος στο αντιδικτατορικό κίνημα της Ευρώπης ως μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ, από το οποίο αποχώρησε το 1989 «μετά τη συνεργασία του με τη Δεξιά», όπως έγραψε ο ίδιος.

Με σπουδές χημείας, θεωρητικής φυσικής και φιλοσοφίας συμμετείχε διαχρονικά στις πολιτικές και θεωρητικές ζυμώσεις του αριστερού κινήματος, συμβάλλοντας με τον δικό του, μοναδικό τρόπο στην προσπάθεια να αρθρωθεί και να συγκροτηθεί μια αριστερή εναλλακτική πρόταση που θα παίρνει υπόψη της τόσο τις σύγχρονες εξελίξεις στον καπιταλισμό όσο και την τραυματική εμπειρία του πρώην «υπαρκτού σοσιαλισμού».

Οι προσπάθειες αυτές αποκρυσταλλώθηκαν σε θεωρητικά περιοδικά που εξέδωσε («Σύγχρονα Θέματα», «Διαλεκτική», «Ουτοπία»), αλλά και σε πολλά βιβλία πολιτικού και φιλοσοφικού στοχασμού.

Ο κάθετος και ο οριζόντιος άξονας της Ευρώπης

Του Τάσου Τσακίρογλου

Η χρηματοπιστωτική κρίση που ξέσπασε το 2008 χώρισε την Ευρώπη στη βάση ενός οριζόντιου άξονα, αφού οι βορειο-κεντρικές χώρες (με επικεφαλής τη Γερμανία) ήταν οι κερδισμένες και πλεονασματικές, εις βάρος των νοτίων, οι οποίες, όντας (συμμετρικά) ελλειμματικές, υποβλήθηκαν στο μαρτύριο των τιμωρητικών μνημονίων και του αέναου χρέους.

«Οι μεταδημοκρατικές αποστειρωμένες εκλογές δεν έχουν ούτε την αξία που έχει το χαρτί πάνω στο οποίο τυπώνονται τα ψηφοδέλτια... Ο νέος χαγεκιανός συμβιβασμός μεταξύ δημοκρατίας και καπιταλισμού συνίσταται στην ανοσοποίηση του καπιταλισμού έναντι της δημοκρατίας», έγραφε το 2013 στην απάντησή του στον Γιούργκεν Χάμπερμας ο Γερμανός κοινωνιολόγος Βόλφγκανγκ Στρέεκ.

Η εγκυρότητα αυτής της διαπίστωσης αποδείχτηκε δύο χρόνια αργότερα με τη συμπεριφορά των δανειστών έναντι της Ελλάδας και την περιφρόνηση που έδειξαν για τη βούληση του λαού της σε τρεις διαδοχικές εκλογικές αναμετρήσεις.

«Ο ηθικός σχετικισμός και οι ρουφιάνοι»

Του Τάσου Τσακίρογλου

Στο άρθρο του, με τίτλο «Η Αριστερά του μέλλοντος», ο σημαντικός Πορτογάλος κοινωνιολόγος, Μποαβεντούρα ντε Σόουζα Σάντος, υποστηρίζει πως για να είναι βιώσιμες οι συμφωνίες που οδήγησαν δυνάμεις της Αριστεράς σε συνεργασία με εκείνες της σοσιαλδημοκρατίας στην κυβέρνηση σε χώρες της νότιας Ευρώπης, πρέπει να κινηθούν σε δύο αναγκαία πεδία: της συνταγματικής μεταρρύθμισης (για εκδημοκρατισμό του πολιτικού συστήματος) και της ηγεμονίας (κόντρα στην κυριαρχία του νεοφιλελευθερισμού).

Όταν αυτό δεν γίνεται, τότε στην κυβερνώσα Αριστερά μένει μόνο το πεδίο της «αντιμετώπισης της διαφθοράς», με το οποίο, ουσιαστικά, επιχειρεί (και πολλές φορές μόνο στα λόγια) να «ισοφαρίσει» το έλλειμμα στα άλλα δύο ουσιαστικότερα πεδία. Όταν όμως τελικά απεμπολεί στην πορεία ακόμα και στοιχεία αυτού του τρίτου πεδίου, το οποίο αποτελεί τον  κεντρικό πυλώνα που στηρίζει το ηθικό πλεονέκτημα της Αριστεράς, τότε τα πράγματα γίνονται ανησυχητικά. 

Οι άνθρωποι-καύσιμα του καπιταλισμού

Η συζήτηση για τις επιπτώσεις της κρίσης δεν αφορά πλέον τη δημοκρατία, αλλά τον ανθρώπινο πολιτισμό ως μια διαγενεακή κληρονομιά αιώνων | EUROKINISSI/ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ

Του Τάσου Τσακίρογλου

Η εικόνα κατάρρευσης στον χώρο της Υγείας στη μνημονιακή περίοδο μπορεί ίσως καλύτερα από οποιαδήποτε άλλη να περιγράψει την κοινωνική καταστροφή που έχει επιφέρει η πολιτική της λιτότητας. Οι δανειστές, μέσω της αποπληρωμής του χρέους, έχουν ήδη πάρει τη λίβρα της σάρκας που τους αναλογεί, αλλά ζητούν περισσότερα.

Το βασικό λάθος πολιτικής εκτίμησης της παρούσας κυβέρνησης ήταν ότι πίστεψε στη δυνατότητα ενός «έντιμου συμβιβασμού», τη στιγμή που η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι το διεθνές κεφάλαιο δεν ζητά απλώς να ακυρώσει τις κατακτήσεις περασμένων δεκαετιών, αλλά τα θέλει ΟΛΑ. Θέλει επαναθεμελίωση της κοινωνίας σε άλλες βάσεις και προϋπόθεση γι’ αυτό είναι επιστροφή στη μηδενική βάση.

«Ενα Grexit θα ήταν μέρος της πάλης για ανάκτηση της δημοκρατίας»

Ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης, Ντέιβιντ Μακνάλι

Συντάκτης: Τάσος Τσακίρογλου

Συνελεύσεις στις γειτονιές, στους τόπους δουλειάς και στα σχολεία αποτελούν τη βάση για μια ριζοσπαστική και συμμετοχική δημοκρατία

Ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης, Ντέιβιντ Μακνάλι, τονίζει πως σήμερα η τρόικα ούτε καν προσποιείται ότι ο λαός είναι κυρίαρχος και υποστηρίζει πως η Ελλάδα αποδεικνύει ότι υπάρχει εσωτερική νεο-αποικιοκρατία στην ευρωζώνη. Τάσσεται υπέρ της εξόδου από το ευρώ, ως μέρος της πάλης για την ανάκτηση της δημοκρατίας, θέτοντας όμως σοβαρούς όρους που αφορούν τη λαϊκή συμμετοχή και κινητοποίηση.

Η περίπτωση της Ελλάδας αποτελεί ένα είδος εσωτερικής νεο-αποικιοκρατίας μέσα στην ευρωζώνη

• Το «ελληνικό παράδοξο» συνίσταται στο ότι μια αριστερή κυβέρνηση εξαναγκάζεται από τους ξένους πιστωτές να εφαρμόσει ένα βάρβαρο πακέτο μέτρων λιτότητας. Τι συνεπάγεται αυτό για τη δημοκρατία τού σήμερα; ...

Αντισταθείτε στον τρόμο απ' όπου και εάν προέρχεται

Στρατός στους δρόμους των Βρυξελλών | AP Photo/Virginia Mayo

Του Τάσου Τσακίρογλου

Ο φόβος της τρομοκρατίας έχει θρονιαστεί για τα καλά στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με τους πολίτες σε κατάσταση σοκ να σκέφτονται να βγουν από το σπίτι τους και να επιτελέσουν τις καθημερικές λειτουργίες τους. Σ' αυτό το επίπεδο ο ISIS έχει πετύχει το στόχο του, αφού μετέφερε το παιχνίδι «εντός έδρας», δηλαδή μέσα στο «σπίτι μας».

Παντού παραμονεύει το φάντασμα του ζωσμένου με εκρηκτικά τζιχαντιστή που απειλεί να ανατιναχτεί «μετά των αλλοφύλων», κερδίζοντας ένα φανταστικό παράδεισο σύμφωνα με μια στρεβλή ανάγνωση της δικής του θρησκείας. Φυσικά, ο φόβος είναι μεγαλύτερος όταν δεν έχει πρόσωπο, όταν είναι αδιόρατος και κινείται στις σκιές. Τότε είναι που ξυπνά μέσα μας τους δικούς μας φόβους, στους οποίους δίνει σάρκα και οστά. Έτσι ο συλλογικός γίνεται και προσωπικός φόβος.

Ενα σχίσμα πλανιέται πάνω από την Αριστερά

Είδαμε το «παράδοξο» οι χθεσινοί εχθροί (δανειστές) να γίνονται «φίλοι», και οι φίλοι (Αριστερή Πλατφόρμα) να γίνονται εχθροί  EUROKINISSI/PHASMA/Φ, ΒΡΟΤΣΗΣ

Του Τάσου Τσακίρογλου

Πριν από μερικές μέρες ο Σάιμον Σούστερ τιτλοφορούσε το άρθρο του στο περιοδικό «Τime» «Γιατί οι πρόωρες εκλογές στην Ελλάδα αποτελούν ένα έξυπνο στοίχημα για τον τεφλόν* Τσίπρα» και προσέθετε πως, παρ’ ότι ο πρωθυπουργός δεν τήρησε καμία από τις προεκλογικές του δεσμεύσεις, εξακολουθεί να έχει το προβάδισμα έναντι όλων των άλλων Ελλήνων πολιτικών.

Από τη μεριά του ο Γάλλος κοινωνιολόγος Πιερ Ροζανβαλόν σε συνέντευξή του στη «Λιμπερασιόν» χαρακτήρισε τον Τσίπρα έναν «γεμάτο ενέργεια άνδρα που αγωνιζόταν σαν λιοντάρι».

Και ποιο πλεονέκτημα του πίστωνε; «Μπορεί να μην εφάρμοσε τις υποσχέσεις του, μετέθεσε όμως το πρόβλημα και έδωσε έμφαση σε μία ριζική προσωπική δέσμευση του ιδίου, δίνοντας έτσι μιαν άλλη έννοια στην ιδέα της πολιτικής βούλησης. Πράγμα που δεν έχει καμία σχέση με τις παραδοσιακές μορφές μη τήρησης των υποσχέσεων».