Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΔΕΛΗΒΟΡΙΑΣ Γ.. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΔΕΛΗΒΟΡΙΑΣ Γ.. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 6 Ιανουαρίου 2025

Η δύναμη της Πειθούς


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Η Πειθώ ήταν μια αρχαία θεότητα. Στην αρχή είχε ερωτική ιδιότητα και δύναμη, στο τέλος όμως της απέμεινε μονάχα η δύναμη του Λόγου. Δεν γνωρίζουμε αν με αυτήν της την ιδιότητα επισκέφθηκε τον Παύλο Γλύξμπουργκ για να του θυμίσει τις υποχρεώσεις που έχει ένας παπούς. Πάντως, όπως μαθαίνουμε, ο τελευταίος επιτέλους «πείσθηκε» να δώσει ένα επώνυμο στα κακόμοιρα τα εγγονάκια του γιατί αλλιώς θα τα κοροϊδεύουν οι συμμαθητές τους.

Πιο ισχυρή κι απ’ την Πειθώ, είναι η Ανάγκη. Μπροστά της και οι Θεοί στέκονται προσοχή. Και η πριγκιπική ζωή έχει μεγάλες ανάγκες. Πολυτελή αυτοκίνητα, επαύλεις, κότερα, ελικόπτερα, κυρίες των τιμών και ραδιούργοι αυλάρχες. Όλα αυτά χρειάζονται χρήματα, πολλά χρήματα.

 Κι εδώ και πολλά χρόνια, η οικογένεια των Γλύξμπουργκ τρώει από τα έτοιμα, απ’ αυτά που φιλάνθρωπες κυβερνήσεις φρόντισαν να τους δώσουν. Κάνανε βέβαια μερικές καλές επενδύσεις, όμως αυτές δεν αρκούν. Το πραγματικό Ελντοράντο ακούει στο όνομα Ελληνικό Δημόσιο, αυτό που διακόσια χρόνια τώρα φροντίζει να ζουν χωρίς άγχος και να ευημερούν οι κρατικοί αξιωματούχοι του.

 Χρειάζεται βέβαια η ενασχόληση με την πολιτική, πράγμα που στην Ελλάδα δεν είναι κάτι το δύσκολο. Εδώ τα κατάφερε ο Κασσελάκης. Και τα κατάφερε ακριβώς γιατί μια αδύναμη κοινωνία όπως η ελληνική ψάχνεται και ψάχνει να εναποθέσει τις ελπίδες και τις προσδοκίες της σε κάποιον ισχυρό αρχηγό.

 Μια αδύναμη κοινωνία είναι και προληπτική. Γι αυτό και τα τελευταία 70 χρόνια το κληρονομημένο όνομα είναι ένα σίγουρο ατού. Ο γιός του Ελευθερίου Βενιζέλου, ο γιός και ο εγγονός του πρώτου Παπανδρέου, ο ανιψιός του Καραμανλή, ο γιός του Μητσοτάκη, όλοι τους πρωθυπουργοί.

 Οι γόνοι του Κωνσταντίνου Γλύξμπουργκ έχουν κι αυτοί το ισχυρό τους χαρτί, την βασιλική καταγωγή τους. Υπάρχει και το προηγούμενο, ο Συμεών γιός του Βόρις Γ’ της Βουλγαρίας. Μόνο που οι μέχρι τα τώρα κινήσεις τους δεν δείχνουν προετοιμασία νόμιμης πολιτικής κίνησης, αλλά κάτι πολύ σοβαρότερο.

Πέμπτη 12 Δεκεμβρίου 2024

Άσπρες Γάτες, Μαύρες Γάτες

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

«Όταν δύο αριστεροί συναντιούνται, πάνε για διάσπαση» (ανέκδοτο, δεκαετία ’70)

Η Ιστορία στην Ελλάδα συνεχώς επαναλαμβάνεται. Ούτε φάρσα, ούτε τραγωδία. Απλή επανάληψη. Το 2023 είχαμε την κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ, μετά την εκλογική συντριβή, την παραίτηση Τσίπρα κι όσα ακολούθησαν. Αρκετοί σοβαροί αναλυτές ισχυρίσθηκαν πως η εκλογή Κασσελάκη ήταν ένα σατανικό σχέδιο των Παππά - Τσίπρα  με σκοπό τον εξοβελισμό όσων υπονόμευαν τον Τσίπρα και την επιστροφή του τελευταίου σαν αδιαφιλονίκητου αρχηγού. Κι όμως. Πριν από 38 χρόνια είχαμε ανάλογες περιπέτειες στον χώρο της Αριστεράς, της «Ανανεωτικής Αριστεράς».

 Όλα ξεκίνησαν το 1982, όταν τον Μπάμπη Δρακόπουλο διαδέχθηκε στην ηγεσία του ΚΚΕ εσωτ. σαν Γραμματέας του ο Γιάννης Μπανιάς. Σχεδόν αμέσως άρχισαν να δημοσιεύονται στην «Αυγή» επιστολές μελών που διαμαρτύρονταν για τον «παραγκωνισμό» του Λεων. Κύρκου από την ηγεσία. Επικράτησε κάποια αναταραχή, η οποία έληξε με την εκλογή του Κύρκου σαν Προέδρου του κόμματος.

 Όμως από την εποχή του Περίανδρου του σοφού Κορίνθιου, ίσχυε πως μονάχα προσκυνημένα κεφάλια δεν κόβονται. Ο Μπανιάς και η ομάδα του εξακολουθούσαν να είναι μια μόνιμη απειλή για την ηγεσία του Κύρκου. Το 1986, ο Κύρκος πρότεινε να αφήσουν πίσω τα κομμουνιστικά σύμβολα και ονομασίες προπορευόμενος κι από τους Ιταλούς συντρόφους, προκαλώντας την αποχώρηση των Μπανιά, Ελεφάντη και των περισσότερων μελών της νεολαίας.

 Η αποκήρυξη των συμβόλων και η μετονομασία σε ΕΑΡ δεν έσωσε τον Κύρκο και την ΕΑΡ, αλλά ούτε και την ΑΚΟΑ του Μπανιά. Η μετατροπή τους σε γκρουπούσκουλα ήταν μη αναστρέψιμη και σώθηκαν χάρη στην απόφαση του ΚΚΕ για την ίδρυση του Συνασπισμού. Γιατί δεν αρκεί η αποκήρυξη ή η διατήρηση των συμβόλων, όπως δεν αλλάζει ο Μανωλιός φορώντας άλλα ρούχα. Το πρόβλημα είναι η αλλαγή νοοτροπίας. Και νοοτροπία των περισσότερων αριστερών από το 1918 και μέχρι σήμερα είναι η κατάληψη και διατήρηση της ηγεσίας. Και πάντα ο αγώνας για την επικράτηση εμφανιζόταν σαν αγώνας ιδεολογικός, αγώνας αρχών και αξιών.

Πέμπτη 21 Μαρτίου 2024

Περιμένοντας την καινούργια πανεθνική κρίση


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Η δεύτερη αυτοδυναμία Μητσοτάκη συνδυάστηκε με την καταβαράθρωση του ΣΥΡΙΖΑ. Το σοκ για τους αριστερούς, μέλη και ψηφοφόρους ήταν παραπάνω από οδυνηρό. Ήταν καταστροφικό. Κι από τότε άρχισαν οι κινήσεις πανικού.

 Μία από αυτές ήταν και η διοργάνωση συζήτησης, με πρωτοβουλία του Δ. Τεμπονέρα  με τίτλο και στόχο «απέναντι στον Μητσοτάκη, ποιός;», συζήτηση που θα βοηθούσε την προσπάθεια σύγκλισης ευρύτερων «κεντροαριστερών» δυνάμεων.

 Προφανώς ο δεύτερος στόχος της κεντροαριστερής σύγκλισης, απευθύνεται σε «παράγοντες», σ’ αυτούς δηλαδή που έχουν οριοθετηθεί και δραστηριοποιούνται πολιτικά κι όχι στους απλούς και καθημερινούς Έλληνες υπηκόους που δεν είναι οργανωμένοι σε κάποιο κόμμα. Οι τελευταίοι καθορίζονται από την κοινωνική και οικονομική τους κατάσταση και από το πολιτιστικό τους υπόβαθρο. Τα τελευταία τριάντα πέντε χρόνια μάλιστα, πρώτο ρόλο στην ψήφο τους  παίζει ακριβώς η κοινωνική και οικονομική τους κατάσταση, αυτή που βιώνουν ή αυτή που ελπίζουν να βιώσουν.

 Το ίδιο λανθασμένη είναι και η αναζήτηση ενός αντίπαλου δέους στον Μητσοτάκη ή όπως πιο στοχαστικά αναφέρθηκε, στην – μάλλον υποτιθέμενη - κυριαρχία της «Δεξιάς». Τα προβλήματα της Ελλάδας όμως, που δυστυχώς είναι διαχρονικά, δεν οφείλονται στον Μητσοτάκη, ούτε στον κάθε Μητσοτάκη, ούτε πηγάζουν από την κυριαρχία της Δεξιάς, αλλά από το τεράστιο έλλειμα δημοκρατίας στην χώρα μας.

 Αυτό είναι που ωθεί την κάθε κυβέρνηση να περιφρονεί όλους τους άλλους θεσμούς και να τους υποτάσσει στην  εκτελεστική εξουσία, στην εκάστοτε κυβέρνηση και τελικά στον πρωθυπουργό, στον κάθε πρωθυπουργό.

Δευτέρα 22 Ιανουαρίου 2024

Κάνε και συ μία καρδούλα, μπορείς!


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Οι λέξεις και οι έννοιες όπως μας λένε οι ειδικοί φθείρονται, χάνουν με τον καιρό την σημασία τους. Στην Ελλάδα όμως, επειδή πάντα πρωτοπορεί, η σημασία των εννοιών αντιστρέφεται. Έτσι, όταν κάποιος λέει για κάποιο ζήτημα πως «εδώ χρειάζεται πολιτική βούληση», εννοεί πολύ απλά πως αυτό το ζήτημα πρέπει να το αναλάβουν αυτοί που έχουν την βούληση, δηλαδή οι πολιτικοί.

 Το μεγάλο πλήθος δεν διαθέτει βούληση γιατί απλά δεν την δικαιούται. Έχει βέβαια το δικαίωμα να εκλέγει αυτούς που θα διαχειριστούν τις τύχες της χώρας, όμως δεν έχει το δικαίωμα της «βούλησης». Ούτε καν της γνώμης, της άποψης για τον προϋπολογισμό του Κράτους, για την Παιδεία, την Υγεία, την Άμυνα, τις διεθνείς συμφωνίες, την Οικονομία, για όλα τα μεγάλα και τα μικρά προβλήματα της χώρας. Όπως και στους στίχους του Φοίβου Δεληβοριά, το πλήθος παρακολουθεί «πίσω απ’ το τζάμι» να ξετυλίγεται η ζωή του, να του ξεφεύγει η ζωή, να γίνεται ολοένα και δυσκολότερη, πιο γκρίζα, πιο σκοτεινή.

 Καθώς το πλήθος δεν διαθέτει βούληση, βρίσκεται ανυπεράσπιστο απέναντι στην κερδοσκοπία, την βία, το έγκλημα, τα ναρκωτικά, την αυθαιρεσία. Εδώ και και οκτώ χρόνια το πλήθος υποχωρεί, μαζεύεται στο περιθώριο, σιωπά και υπομένει. Οι τελευταίες γραμμές άμυνας του κατέρρευσαν τα χρόνια της πανδημίας. Μεταβλήθηκε σε ένα ασπόνδυλο σώμα, ένα σύνολο ατόμων που το ένα αντιπαλεύει το άλλο για ένα ευρώ κέρδος, μια θέση πάρκιγκ στο δρόμο, μια θέση στο λεωφορείο.

Παρασκευή 6 Οκτωβρίου 2023

Ο Υπεράνθρωπος των μαζών (*)


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

«Νάχαμε ένα βασιλιά, για να μας θαμπώνει, με λειρί στο κούτελο, με φωνή τρομπόνι» Κ.Βάρναλης

Τον Ιούνιο του 1984 γίνονταν ευρωεκλογές. Ακούγοντας την προεκλογική ομιλία του αρχηγού τους Αβέρωφ, οι νεοδημοκράτες παραπονιόντουσαν: «Είναι η πρώτη φορά που θα ψηφίσουμε κόμμα και όχι αρχηγό». Λίγους μήνες αργότερα, όταν αρχηγός της ΝΔ εκλέχθηκε ο Κων. Μητσοτάκης  ο Αν. Παπανδρέου τον συνέκρινε με τον Εφιάλτη τον Τραχίνιο, τον προδότη των Θερμοπυλών, προκαλώντας θύελλα αντιδράσεων από την πλευρά της ΝΔ. Στην πραγματικότητα όμως οι επικεφαλής της ΝΔ πανηγύριζαν. Επιτέλους, να κάποιος που ο Παπανδρέου φοβόταν. Αυτός ήταν ο τρίτος Μεσσίας της μεταπολιτευτικής μας ιστορίας.

 Από κει και ύστερα, η αναζήτηση Μεσσία έγινε ρουτίνα για τα δύο μεγάλα κόμματα, στην προσπάθεια τους να επιστρέψουν στην εξουσία. Εξουσία για τα ελληνικά κόμματα σημαίνει πρώτα και πάνω απ’ όλα, το όφελος των φιλόδοξων και αυτάρεσκων στελεχών τους. Οικονομικά οφέλη, κοινωνική άνοδος, ικανοποίηση πολιτικών φιλοδοξιών.

 Εύκολα λοιπόν καταλαβαίνει ο καθένας γιατί η αρχική δήλωση Κασσελάκη, «εγώ μπορώ να νικήσω τον Μητσοτάκη» ηλέκτρισε μονομιάς μεγάλο μέρος των μελών και στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ. Ήττα του Μητσοτάκη σημαίνει  πως ανοίγει ο δρόμος της επιστροφής στον χαμένο Παράδεισο.

 Μέχρι και σχεδόν τις εκλογές του 2012, οι μεσσιανικές ανησυχίες στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ υπήρξαν υποτυπώδεις. Η κατάσταση αλλάζει όταν το εκλογικό του ποσοστό τριπλασιάζεται και παρουσιάζεται η πιθανότητα αριστερής διακυβέρνησης. Τον επόμενο χρόνο κι ενώ το κόμμα πλέον ΣΥΡΙΖΑ είναι αξιωματική αντιπολίτευση, ο Τσίπρας επανεκλέγεται πρόεδρος με ποσοστό 74%. Η περίοδος της λατρείας έχει αρχίσει. Μαζί έχει αρχίσει και η έφοδος των «μαζών» για την ένταξη τους στο νέο κόμμα εξουσίας. Τρία χρόνια σχεδόν, στίφη υποψηφίων μελών πολιορκούσαν την Κουμουνδούρου.

Τετάρτη 6 Σεπτεμβρίου 2023

Οι φωτιές και ο Άγιος Χαράλαμπος


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Πριν από τριάντα χρόνια, ο καθηγητής Νίκος Μάργαρης έλεγε πως για τις δασικές πυρκαγιές ευθύνεται κυρίως το υπόστρωμα από ξερά χόρτα, κλαδιά και πευκοβελόνες. Με ένα καλό καθάρισμα η πυρκαγιά είναι δύσκολο να επεκταθεί γιατί δεν βρίσκει υλικό εύκολης ανάφλεξης και επομένως μπορεί ευκολότερα και γρηγορότερα να κατασβεσθεί. Έφερνε μάλιστα σαν παράδειγμα την εποχή όπου μεγάλες ομάδες ανθρώπων βιοπορίζονταν από τα δάση, όπως οι ρητινοσυλλέκτες, οι ξυλοκόποι κλπ. Οι άνθρωποι αυτοί, επειδή η ζωή τους εξαρτιόταν από το δάσος, φρόντιζαν να το συντηρούν, αλλά και να το επιβλέπουν, ώστε να αποτρέψουν ή να περιορίσουν την πυρκαγιά όταν εκδηλωνόταν.

 Από τότε που γράφτηκαν αυτά τα σοφά λόγια η κατάσταση άλλαξε ριζικά.  Οι επιστημονικές και τεχνικές βελτιώσεις στον τομέα της οινοποιϊας έβγαλαν σε αχρηστία το ρετσίνι και φυσικά τους ρητινοσυλλέκτες. Η φθηνή σκανδιναβική, αμερικανική και τροπική ξυλεία περιόρισε έως εξαφανίσεως και τους έλληνες υλοτόμους. Έτσι τα δάση βρέθηκαν κάτω από την προστασία του Κράτος.

 Κράτος στην ελλάδα είναι τα κόμματα. Και τα κόμματα σύμφωνα με τον Παναγιώτη Κονδύλη είναι «οργανισμοί με τα  δικά τους αυτοτελή συμφέροντα και με πρωταρχικό τους μέλημα την κατάληψη του κράτους και το μοίρασμα των ανώτερων κρατικών θέσεων στα μάλλον ανυπόμονα στελέχη τους».

Τρίτη 11 Απριλίου 2023

Διακόσια χρόνια φαγούρα


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

«Συμμετείχα στις πορείες, γιατί εύχομαι ν’ αλλάξουν τα πράγματα το συντομότερο» Ν.Μαραντζίδης

Πριν από δύο χρόνια γιορτάσαμε με πανηγυρισμούς τα διακόσια χρόνια από την έναρξη της επανάστασης του 21. Μερικοί εξυπνάκηδες άρχισαν πάλι να λένε πως γιορτάζουμε την έναρξη κι όχι την λήξη, τη νίκη. Όμως εμείς επιμένουμε να θυμόμαστε και να γιορτάζουμε το γεγονός πως μερικοί ανυπότακτοι «κουρελήδες» είπανε «φτάνει πιά» κι ορθώσανε το ανάστημα τους ζητώντας ελευθερία.

 Φέτος όμως συμπληρώνονται διακόσια χρόνια επίσης από μιαν άλλη επέτειο. Αυτηνής δεν της πρέπουνε γιορτές. Δεν πρέπει όμως και να την ξεχνάμε. Πρέπει να σκύβουμε και να την μελετάμε μήπως κι αποκτήσουμε φώτιση.

 Συμπληρώνονται διακόσια χρόνια από το 1823, την μαύρη εκείνη χρονιά που ξεκινήσανε οι εμφύλιοι σπαραγμοί. Και το αβυσσαλέο μίσος που κυριάρχησε συνεχίστηκε και δυστυχώς συνεχίζεται μέχρι και σήμερα. Αυτή την χρονιά, το 1823, δημιουργήθηκαν οι πρώτες «παρατάξεις» που εξελίχθηκαν σε κόμματα. Κόμματα που πολεμούσαν μέχρις εξοντώσεως των αντιπάλων μόνο και μόνο για την εξουσία. Κόμματα που καλλιεργούσαν τον Διχασμό και οδηγούσαν σε εθνικές καταστροφές μόνο και μόνο για να αποκτήσουν και να διατηρήσουν την εξουσία.

 Η Διχόνοια που κρατάει ένα σκήπτρο η δολερή. Το σκήπτρο δεν σημαίνει απλώς εξουσία. Σημαίνει απόλυτη εξουσία. Χωρίς έλεγχο. Χωρίς αντιπάλους. Αυτοί πρέπει να εξοντωθούν.

Σάββατο 11 Μαρτίου 2023

Η χώρα στα πρόθυρα πανεθνικής κρίσης


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

 Την τελευταία δημοσκόπηση, αυτήν που έγινε μέσα στο γενικό πένθος και τον αποτροπιασμό, όλοι την καταράστηκαν και όλοι όμως έριξαν μια λοξή ματιά να δούνε πόσο στοίχισε στην ΝΔ το δυστύχημα και πόσο ωφελήθηκε ο ΣΥΡΙΖΑ.

 Όμως, η δημοσκόπηση δεν έγινε μονάχα για την πρόθεση ψήφου. Στις πίσω σελίδες, σ’ αυτές που δεν δημοσιοποιήθηκαν, υπήρχε ένα καυτό ερώτημα. «Ποιός κατά την γνώμη σας ευθύνεται για το τραγικό συμβάν;»  Κι εδώ υπήρχε το ζουμί. Γιατί το 87% των ερωτηθέντων απάντησε πως υπάρχουν γενικότερες ευθύνες που πρέπει να διερευνηθούν και να καταλογιστούν και μόνο το 13% επέμεινε στο ανθρώπινο λάθος, το λάθος του σταθμάρχη.

 Το σημαντικό εδώ δεν είναι η συντριπτική πλειοψηφία του 87% και η ισχνή μειοψηφία του 13% που υπερασπίσθηκε την γνώμη του Κ.Μητσοτάκη. Είναι πρώτον πως οι «ασήμαντοι πολλοί» της Αρχής του Pareto βγαίνουν από την σκοτεινή γωνιά τους απαιτώντας να βρεθούν οι υπεύθυνοι και να τιμωρηθούν.

 Και δεύτερον, πως οι «σημαντικοί ολίγοι» της ίδιας αρχής είναι διασπασμένοι, πολύ κάτω από το όριο του  20% που ορίζεται από τον νόμο του Pareto.

 Αυτός ο συνδυασμός, οι πολλοί που αποκτούν φωνή και συνείδηση και απαιτούν και οι λίγοι που δεν μπορούν πια να επιβάλλουν την ιδεολογική κυριαρχία τους στην κοινωνία, δείχνει μια κατάσταση αναβρασμού, ότι η χώρα βρίσκεται στα πρόθυρα μιας πανεθνικής κρίσης.

Τετάρτη 8 Μαρτίου 2023

Ο σύγχρονος Μωϋσής


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Η προσωνυμία «Μωϋσής» για τον Κυριάκο Μητσοτάκη αποδείχθηκε σήμερα σωστή. Κατάφερε το ακατόρθωτο. Έβγαλε στον δρόμο εκατοντάδες χιλιάδες νέους. Νέους που μέχρι χθες δεν ενδιαφερόντουσαν για την πολιτική, για τα κόμματα, τις τακτικές, τις στρατηγικές και άλλες τσαχπινιές.

Νέοι αφάσιοι, όπως τους κατηγορούσαν, χωρίς σκέψη, χωρίς λεξιλόγιο, χωρίς όνειρα. Σήμερα απόκτησαν φωνή και σκέψη. Μπήκαν με χίλια στο πολιτικό προσκήνιο. Και το ερώτημα είναι: Τι θα κάνουν από δω κι εμπρός;

Θα συνεχίσουν; Θα απαιτήσουν το αυτονόητο; Την ζωή τους;

Ίσως θα πρέπει να τους παρακαλέσουμε να το κάνουν. Είναι οι μόνοι που μπορούν να σώσουν την χώρα. Να μας σώσουν. Να μας δώσουν πίσω τον αυτοσεβασμό μας. Την αξιοπρέπεια μας. Την λογική και το συναίσθημα.

Πέμπτη 2 Μαρτίου 2023

Αυτούς που βλέπεις, πάλι θα τους ξαναδείς


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Ένας ανόητος, υπερφίαλος και ανεύθυνος υπουργός παραιτήθηκε. Ένας πολιτικός που τον ενδιαφέρει μονάχα η εξουσία και παλεύει με τον τρόπο που ξέρουν να παλεύουν οι έλληνες πολιτικοί για την διατήρηση του στους θαλάμους της εξουσίας και η αναρρίχηση του σε ακόμη μεγαλύτερα αξιώματα. Όπως όλοι οι πολιτικοί που πέρασαν και κράτησαν θέσεις ευθύνης τα τελευταία σαράντα εννέα χρόνια τουλάχιστον.

 Ένας ανεύθυνος πρωθυπουργός, όχι λάθος, ένας ακόμη ανεύθυνος πρωθυπουργός μιλά για ανθρώπινο λάθος. Πριν από λίγους μήνες, στην δολοφονία του εντεκάχρονου μαθητή από έκρηξη λέβητα στις Σέρρες, δήλωνε αθώος και ανεύθυνος, άλλοι έλεγε είχαν την ευθύνη. Ο ίδιος την μοναδική ευθύνη που έχει είναι να κυβερνά δοξάζοντας τον εαυτό του.

 Τον κύριο Καραμανλή θα τον ξαναδούμε, άσπιλο και αμόλυντο στους διαδρόμους της εξουσίας ευθύς μόλις γλυκάνει ο πόνος. Και ο κύριος Μητσοτάκης θα βρίσκεται πάλι μπροστά μας κομπορρημονώντας. Όπως κι ο κύριος Τσίπρας κι ο κύριος Ανδρουλάκης κι όλοι οι υπόλοιποι μαζί με τους υποτακτικούς που τους λένε συνεργάτες.

Τρίτη 14 Φεβρουαρίου 2023

Προεκλογικά διλήμματα, εκβιασμοί, αντιφάσεις και δημοσκοπήσεις

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Το Νοέμβριο του 1974, το δίλημμα – εκβιασμός είχε τεθεί εντελώς ωμά: «Καραμανλής ή τανκς». Το μήνυμα ήταν σαφές. Οι απομένοντες χουντικοί στον στρατό θα ανεχόντουσαν κυβέρνηση Καραμανλή (για ποιόν λόγο άραγε;  Γνώριζαν από τότε για το «στιγμιαίο» αδίκημα τους και για τα «ισόβια» που έμειναν ισόβια μονάχα γι' αυτούς που τα επέλεξαν, ενώ οι υπόλοιποι βγήκαν με «προβλήματα υγείας»;).

 Σε άλλες συνθήκες το σύνθημα θα είχε λειτουργήσει αποτρεπτικά λόγω του αστείου σκεπτικού του. Στην ελληνική κοινωνία του 1974 όμως λειτούργησε πραγματικά υπέρ του Καραμανλή εξασφαλίζοντας του έναν εκλογικό θρίαμβο και παντοδυναμία στην Βουλή.

 Σήμερα αντίθετα, το δίλημμα – εκβιασμός είναι πιο ραφιναρισμένο. «Μηδενίζοντας το σύνολο του πολιτικού κόσμου, οδηγούμαστε σε αυταρχικές λύσεις». Αυταρχικές λύσεις, δηλαδή τανκς. Η ίδια λογική με το 1974. Μόνο που τώρα δεν επικεντρώνεται σε ένα πρόσωπο ή σε ένα κόμμα. Τώρα είναι «το σύνολο του πολιτικού κόσμου» όλα τα κόμματα δηλαδή (τα κόμματα του «συνταγματικού τόξου» φυσικά). Κι αν κάποιος ζητήσει εξηγήσεις, τον παραπέμπουν στις ταραχές του 2011-2012 και την άνοδο των νεοναζιστών.

 Μόνο που ξεχνάνε πως την περίοδο 2010-2012, ολόκληρος ο «πολιτικός κόσμος» έμεινε παράλυτος, ανίκανος να δώσει λύσεις σε προβλήματα που ο ίδιος είχε δημιουργήσει, αδυνατώντας να ελέγξει καταστάσεις, να επιβληθεί, να κυβερνήσει. Οι ταραχές ήταν το αποτέλεσμα αυτής της πανεθνικής κρίσης, της αδυναμίας του «πολιτικού κόσμου» να συνεχίσει να διοικεί με τον παλιό τρόπο και της άρνησης της κοινωνίας να συνεχίσει να διοικείται με τον παλιό τρόπο. Αυτή η κρίση, η πανεθνική, ήταν που φούσκωσε προσωρινά την Χρυσή Αυγή που δεν είχε δείξει ακόμη ολοκληρωτικά το εγκληματικό της πρόσωπο κι όχι ο «μηδενισμός» του πολιτικού κόσμου. Εξ άλλου όπως είπαμε, δεν χρειαζόταν κανένας μηδενισμός. Ο πολιτικός κόσμος είχε χρεοκοπήσει από μόνος του και χρειαστήκανε μερικά χρόνια ακόμη για να ορθοποδήσει ξανά.

Τρίτη 25 Οκτωβρίου 2022

Λαϊκισμός και Εξουσία

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Τόμας Φράνκ: «Λαός χωρίς εξουσία Μια σύντομη ιστορία του αντιλαϊκισμού» Εκδόσεις «Εκκρεμές». Μετάφραση: Αντώνης Γαλανάκης. Πρόλογος: Γιάννης Σταυρακάκης

--------------------

Δεκέμβριος 1990. Στον κινηματογράφο «Λουϊζα» είναι συγκεντρωμένοι γονείς και κηδεμόνες μαθητών Λυκείων και Γυμνασίων του Δήμου Βύρωνα, ύστερα από πρόσκληση της Δημοτικής Αρχής, για να συζητήσουν πάνω στο πρόβλημα που δημιούργησαν οι ανόητες επιλογές του τότε υπουργού της Παιδείας. Επιλογές που ξεσήκωσαν τους μαθητές, οδήγησαν στην μεγαλύτερη αναστάτωση στον χώρο της Παιδείας από το 1974, με καταλήψεις σχολείων, διαδηλώσεις και ταραχές. Παρόντες και δύο Σύμβουλοι από το Υπ. Παιδείας.

 Καθώς η συζήτηση γενικεύεται και αγγίζει και την κατάσταση της Μέσης εκπαίδευσης, ένας εκπρόσωπος συλλόγου γονέων, απευθυνόμενος στους Συμβούλους λεέι: «Δώστε στους συλλόγους γονέων τα χρήματα που αναλογούν από τον προϋπολογισμό για κάθε σχολείο και να είστε σίγουρος πως εμείς, ο σύλλογος θα φτιάξουμε ένα σχολείο που να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της εποχής, θα προάγει την μόρφωση και την καλλιέργεια των παιδιών μας».

 Η απάντηση του κ. Συμβούλου ήταν: «Λαϊκίζεται κύριε...»

 Ο «λαϊκισμός» σαν ορισμός και σαν πρακτική, γεννήθηκε στις ΗΠΑ, την πατρίδα του Τόμας Φράνκ τον Μάϊο του 1891. Εμπνευστές του ονόματος ήταν κυρίως οργισμένοι αγρότες στο Κάνσας και σε άλλες πολιτείες που αναζητούσαν μια καινούργια πολιτική έκφραση, καθώς το παρηκμασμένο δικομματικό πολιτικό σύστημα τους κρατούσε στο περιθώριο και την οικονομική μιζέρια. Σύνθημα τους ήταν τα λόγια του Τζέφερσον: «Ίσα δικαιώματα για όλους, ειδικά προνόμια για κανέναν». Πρόθεση τους ήταν να επαναφέρουν «μια κυβέρνηση του Λαού, από τον Λαό, για τον Λαό» γιαυτό και το καινούργιο κόμμα το βάφτισαν Λαϊκό και τους εαυτούς τους «λαϊκιστές».

Πέμπτη 19 Μαΐου 2022

Η σωστή πλευρά της Ιστορίας

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Η σωστή πλευρά της Ιστορίας.

Η παραπάνω φράση έχει φορεθεί πολύ τελευταία. Στην πραγματικότητα δεν σημαίνει τίποτε. Όπως δεν σημαίνει τίποτα και η φράση "καλό Παράδεισο". Η Ιστορία δεν έχει πλευρές. Έχει γεγονότα. Και οι άνθρωποι τα ερμηνεύουν ανάλογα με τις πολιτικές ή ιδεολογικές τους πεποιθήσεις και το μορφωτικό τους επίπεδο.

Σήμερα θυμόμαστε τον Νικηφόρο Μανδηλαρά. Σαν σήμερα δολοφονήθηκε από τους απριλιανούς φασίστες στις ακτές της Ρόδου.


Ο Μανδηλαράς, αμέσως μετά την επικράτηση των χουντικών στις 21 Απριλίου 1967, ήξερε πως αν έπεφτε στα χέρια τους κινδύνευε η ζωή του. Στην δίκη του ΑΣΠΙΔΑ, όπου ήταν και ο πιο μαχητικός συνήγορος ξεσκέπασε πολλές αποτις συνωμοσίες των χουντικών κι από τότε ήταν καρφί στα μάτια τους. Έτσι, στις 17 Μαίου 1967 επιβιβάστηκε λαθραία στο πλοίο RITA-V με σκοπό να διαφύγει στην Κύπρο. Πέντε ημέρες αργότερα όμως ψαράδες βρήκαν το πτώμα του στην παραλία Γενναδίου της Ρόδου.

 Κατά την εκδοχή των (χουντικών) αρχών, ο καπετάνιος του πλοίου Πέτρος Πόταγας έριξε τον Μανδηλαρά στη θάλασσα με ένα σωσίβιο, προκειμένου ο τελευταίος να κολυμπήσει ως την ακτή και να αποφύγει τη σύλληψη. Όμως ο δικηγόρος πηδώντας από το πλοίο, τραυματίστηκε στο κεφάλι και στη συνέχεια πνίγηκε και το πτώμα του ξεβράστηκε στην ακτή.

Παρασκευή 18 Μαρτίου 2022

Πουτιν- ολογία και Πουτιν- ολατρεία


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Μπορεί ο Λένιν να ξεκίνησε το λάθος με την Ουκρανία, όμως ο Πούτιν σήμερα το ολοκληρώνει. Τον Νοέμβριο του 1917, λίγες μονάχα μέρες μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση η νέα σοβιετική κυβέρνηση δημοσίευσε την «Διακήρυξη των Δικαιωμάτων των Εθνών της Ρωσίας», με την οποία αναγνώριζε το δικαίωμα κάθε πρώην υπόδουλου έθνους στην Ρωσία να αυτοδιατεθεί και να ιδρύσει ανεξάρτητο κράτος.

 Πολύ λίγους μήνες μετά, ανακηρύχθηκε η Ουκρανική Λαϊκή Δημοκρατία. Όμως οι Ουκρανοί δεν ήταν ποτέ ένα  ξεχωριστό έθνος. Ήταν πάντοτε Ρώσοι. Το πριγκιπάτο του Κιέβου ήταν το πρώτο από τα ρωσικά πριγκιπάτα που ασπάστηκε τον χριστιανισμό και δέθηκε με το Βυζάντιο. Η γλώσσα ή οι γλώσσες των Ουκρανών είναι διάλεκτοι της ρωσικής. Όσο για την διαφορά θρησκεύματος στα δυτικά, οφείλεται στο γεγονός πως αυτά τα τμήματα βρίσκονταν υπό Πολωνική κατοχή κατά τον 15ο και 16ο αιώνα. Ακόμη και οι Τάταροι που σχεδόν κυριαρχούσαν στις ανατολικές ουκρανικές περιοχές τους ίδιους αιώνες, είχαν πια εκρωσισθεί ολοκληρωτικά το 1917. Οι Κοζάκοι ήταν απλώς επίλεκτα τμήματα του ρωσικού στρατού και το όνομα Τάρας ήταν ένα καθολικά αποδεκτό ρωσικό όνομα. Το δε ανεπίσημο – και κάπως υποτιμητικό – όνομα της Ουκρανίας προεπαναστατικά ήταν Μικρορωσία.

Τρίτη 12 Οκτωβρίου 2021

Μάθημα Ιστορίας

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

 Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να τροποποιήσεις, να αναθεωρήσεις, να ξαναγράψεις την Ιστορία με τρόπο που να σε βολεύει. Άλλωστε, όπως λέει και ο Τούρκος ιστορικός Σουκρού Ιλιτζάκ, μια από τις χρήσεις της Ιστορίας είναι να σε κάνει να αισθάνεσαι καλά με τον εαυτό σου.

 Ένας είναι των μεταμοντερνιστών. Στο ομώνυμο με την επικεφαλίδα του παρόντος βιβλίο της, η Μαίρη Λέφκοβιτς γράφει πως «στις πιο ακραίες και αντιρρεαλιστικές μορφές του, ο μεταμοντερνισμός φαίνεται να υποστηρίζει την ιδέα ότι τα γεγονότα δεν είναι τίποτε περισσότερο από απόψεις, ότι η αντικειμενικότητα είναι αδύνατη και ότι δεν υπάρχει η αλήθεια παρά μόνον η άποψη της πλειοψηφίας, ή μια κυρίαρχη παραδοχή, σε όλα τα πεδία επιστημονικής έρευνας». (1)

 Ένας άλλος τρόπος είναι με την χρήση των κατάλληλων λέξεων, ώστε να δίνεται μια διαφορετική ερμηνεία στις πράξεις των ανθρώπων που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην  διαμόρφωση των γεγονότων.

 Έτσι, ο καθηγητής κ. Καλύβας, αναφερόμενος στον Δεκέμβρη του 1944 γράφει: «Όταν ο Ουίνστον Τσώρτσιλ θα επιλέξει να στηρίξει την κυβέρνηση Παπανδρέου τον Δεκέμβριο του 1944, η εξουσία της δεν ξεπερνάει τα όρια του κέντρου της Αθήνας». (2)

 Η «επιλογή» του Τσώρτσιλ, όπως και κάθε «επιλογή» δράσης, προϋποθέτει φυσικά την ύπαρξη τουλάχιστον δύο, αν όχι και περισσοτέρων εναλλακτικών δράσεων και λύσεων. Από την διατύπωση λοιπόν του κυρίου καθηγητή φαίνεται πως τον Δεκέμβριο του 1944 ο Τσώρτσιλ προβληματίζονταν εάν θα έπρεπε να στηρίξει στρατιωτικά την κυβέρνηση Παπανδρέου, κάτι που τελικά επέλεξε να κάνει.

Τετάρτη 30 Δεκεμβρίου 2020

Σπηλιές από ατσάλι

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Το 1977 ο Ισαάκ Ασίμωφ οραματίστηκε ένα μακρινό μέλον, όπου το περιβάλλον, ο υπαίθριος χώρος γίνεται επικίνδυνος για την ανθρώπινη υγεία και επιβίωση. Έτσι, πάνω από τις μεγάλες πόλεις κατασκευάζεται ένας ατσάλινος θόλος προστασίας. Και ολόκληρη η ανθρωπότητα συγκεντρώνεται σ’ αυτές τις πόλεις. Πόλεις τέρατα, με δεκάδες, ακόμη και εκατοντάδες εκατομμύρια κατοίκους η κάθε μία.

 Το κοινό σημείο του μυθιστορήματος του Ασίμωφ και της σημερινής κατάστασης, είναι η κανονικότητα. Η διατήρηση και η συνέχιση της κανονικότητας. Μέσα στις σπηλιές, οι άνθρωποι συνεχίζουν να ζούν όπως και πριν. Εργάζονται για να αποκτήσουν χρήματα, τα οποία χρησιμοποιούν για κατανάλωση, για να πληρώνουν λογαριασμούς ή για να εξοφλούν δάνεια.

 Μέσα στις σπηλιές εξακολουθούν να υπάρχουν οι κοινωνικές ανισότητες όπως και πριν. Οι πλούσιοι κατοικούν σε ξεχωριστές συνοικίες, οι οποίες μάλιστα βρίσκονται στα πιο ψηλά σημεία της σπηλιάς. Πάνω από τις κατοικίες τους ο θόλος δεν είναι από ατσάλι, αλλά από πολύ χοντρό γυαλί. Έτσι οι πλούσιες οικογένειες μπορούν να χαίρονται την ηλιακή ακτινοβολία, ενώ ο υπόλοιπος πληθυσμός ζει μέρα και νύχτα  με τεχνητό φως.

Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2020

Οι αθέατες όψεις της υπόθεσης Ζαρούλια


Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Για το ότι η κ. Ζαρούλια, ο Μιχαλολιάκος, ο Κασσιδιάρης και όλα τα στελέχη και τα μέλη της «Χρυσής Αυγής» δεν βρίσκονται σήμερα στην φυλακή, ευθύνονται όλα τα κόμματα και οι κυβερνήσεις, τουλάχιστον από την δολοφονία του Παύλου Φύσσα και μετά.

 Ο κ. Σαμαράς, επαίρεται σήμερα για την δίωξη της «Χ.Α», όμως αυτή η δίωξη ξεκίνησε λίγο πριν από τις εκλογές που έφεραν την πτώση του και φυσικά μοναδικό σκοπό είχε την λεηλασία των ψήφων του νεοναζιστικού κόμματος, σε μιαν απέλπιδα προσπάθεια να αποσοβηθεί η ήττα.

 Ο ΣΥΡΙΖΑ που σήμερα κόπτεται για την φριχτή σημειολογία, να διοριστεί δηλαδή η κ. Ζαρούλια στην βουλή πέντε μέρες πριν από την έκδοση της απόφασης για την «Χ.Α.», είναι αυτός που με τους ανεκδιήγητους χειρισμούς του υπουργού Δικαιοσύνης Νίκου Παρασκευόπουλου ουσιαστικά προκάλεσε την μεγάλη καθυστέρηση στην δίκη της «Χ.Α.». Κι εδώ, όπως με τον Σαμαρά και τη ΝΔ, ήταν το μικροκομματικό συμφέρον που ώθησε σ’ αυτές τις ενέργειες. Η προσπάθεια να συγκρατηθούν οι ακροδεξιές ψήφοι στο νεοναζιστικό κόμμα και να μην διοχετευθούν στη ΝΔ.

Τετάρτη 12 Αυγούστου 2020

Οι εχθροί του Κολοκοτρώνη

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Στο προηγούμενο μου σημείωμα (Η Ιστορία των νικητών και η επιτροπή της κυρίας Αγγελοπούλου 1/8/2020), επιχείρησα την πρόβλεψη ότι ο κ. Αριστείδης Χατζής θα συνέχιζε τις προσπάθειες να «γκριζάρει» όσο μπορεί την μορφή του Θοδωρή Κολοκοτρώνη, προσπάθειες που ξεκίνησαν με το άρθρο του στην «Καθημερινή» της Κυριακής 5/7/2020, με τον βαρύγδουπο τίτλο «Ο Θεός της Ελλάδος».
 Στο άρθρο του εκείνο, ο κ. Χατζής ισχυρίστηκε πως την γελοία «Αίτηση Προστασίας» του 1825 προς την Αγγλία «προετοίμασε ο επικεφαλής της Επιτροπής Ζακύνθου και τέκτονας Διονύσιος Ρώμας, και την προώθησε στους αγωνιστές με την βοήθεια του στενού του φίλου, Θεόδωρου Κολοκοτρώνη».
 Η αλήθεια βεβαίως είναι τελείως διαφορετική, όπως αποδεικνύουν τα επίσημα κείμενα και τα γεγονότα, τα οποία καταγράφηκαν και από τον γραμματέα του Μαυροκορδάτου, Σπυρίδωνα Τρικούπη. Όμως για τον κ. Χατζή ο σκοπός αγιάζει τα μέσα και κατά συνέπεια τα γεγονότα οφείλουν να συμμορφώνονται με τον σκοπό, αλλιώς αλίμονο τους.
 Η πρόβλεψη φυσικά επαληθεύθηκε, άλλωστε δεν χρειάζονταν ιδιαίτερες μαντικές ικανότητες για να διατυπωθεί, όπως θα προσπαθήσουμε να εξηγήσουμε παρακάτω. Στο καινούργιο του άρθρο, πάλι στην «Καθημερινή» της Κυριακής 2/8/2020 με τίτλο « Η εναλλακτική του Μέτερνιχ», γράφει πως ο Μαυροκορδάτος (ναι, ναι, ο Μαυροκορδάτος), «αντιμετώπισε με δυσπιστία την αίτηση προστασίας που ετοίμασε ο Διονύσιος Ρώμας και προώθησε ο Κολοκοτρώνης» (η επισήμανση φυσικά δική μας).
 Η επιχείρηση «γκριζαρίσματος» του Κολοκοτρώνη προχώρησε κατά ένα μικρό, αλλά αποφασιστικής σημασίας βήμα. Στο προηγούμενο άρθρο του κ. Χατζή, ο Κολοκοτρώνης «βοήθησε» τον (τέκτονα και στενό του φίλο να μην το ξεχνάμε) Ρώμα να προωθήσει την αίτηση προστασίας στους αγωνιστές.
 Τώρα όμως, την αποκλειστική ευθύνη της «προώθησης» την έχει ο Κολοκοτρώνης. Απομένει φυσικά το επόμενο βήμα. Η αίτηση προστασίας να ήταν ένα από τα τόσα σχέδια του Κολοκοτρώνη, βλακώδες μάλλον αφού ο ίδιος ο Κάνινγκ το αποκήρυξε. Έτσι ο Κολοκοτρώνης θα κατέβει ακόμη ένα σκαλοπάτι.
 Όλο το υπόλοιπο άρθρο του κ. Χατζή είναι μια ακατάσχετη φλυαρία για κάποια υποτιθέμενη «εναλλακτική» του Μέτερνιχ, η οποία, όπως ομολογεί και ο ίδιος ο κ. Χατζής ουδέποτε διατυπώθηκε επισήμως από πλευράς Αυστροουγγαρίας. Μοναδικός σκοπός είναι να καταδείξει έναν ακόμη φανταστικό διπλωματικό θρίαμβο (!) του Μαυροκορδάτου (είπαμε: τα γεγονότα πρέπει να συμμορφώνονται προς τας υποδείξεις).

Τετάρτη 5 Αυγούστου 2020

Η Ιστορία των νικητών και η επιτροπή της κυρίας Αγγελοπούλου

Του Γεράσιμου Δεληβοριά


«Κι οι δάσκαλοι της νεολαίας νταντάδες, /κόβουν στα μέτρα τους τους μαθητάδες, /κάθε σημαίας πλαισιώνουν τους ιστούς, /με ιδεώδεις υποτακτικούς, /που είναι στο μυαλό νωθροί, /μα υπακοή έχουν περισσή/ τους έχω σιχαθεί.»
Οι ώρες που ζούμε είναι και πάλι κρίσιμες για τον Ελληνισμό. Φτωχεμένη από την κρίση και τα μνημόνια η χώρα, ζαλισμένη ακόμη από την ξαφνική επιδημία, απομονωμένη, χωρίς φίλους και συμμάχους, δέχεται την ταπείνωση από την στέρηση ενός συμβόλου όπως η ΑγιαΣοφιά. Και πιθανότατα θα δεχθεί ακόμη μεγαλύτερες ταπεινώσεις καθώς οι «φίλοι», οι «σύμμαχοι» και οι «εταίροι» της ανέχονται, αν δεν ενθαρρύνουν και δεν υποθάλπουν κιόλας την επιθετικότητα του τουρκικού ιμπεριαλισμού.
 Και την ίδια ώρα, η επιτροπή της κ. Αγγελοπούλου, συνεχίζει το έργο της αποδόμησης της Επανάστασης του 1821 μέσω της συστηματικής σπίλωσης των πρωταγωνιστών της.
Τους λόγους αυτής της πρακτικής τους έχουμε αναλύσει παλαιότερα (Εορτασμός 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821  blogvirona.blogspot.com 7/6/2020).
 Πρέπει να εξαφανιστεί ο εθνικοαπελευθερωτικός χαρακτήρας της Επανάστασης, να γίνει μια υποπαράγραφος στην ιστορία των «μεγάλων δημοκρατικών επαναστάσεων» της Δύσης, ήσσονος βεβαίως σημασίας σε σχέση με την Αμερικανική, την Γαλλική, αλλά και την Αγγλική Επανάσταση. Και φυσικά να τονιστεί ακόμη μια φορά το «Ανήκομεν εις την Δύσην» και ιδίως στην Ευρώπη, της οποίας πρέπει να ζητήσουμε ξανά όπως το 1826 (αλλά και το 1996) την Αρωγή και την Προστασία.
 Και επειδή η Ιστορία είναι αναπόσπαστα δεμένη με τους πρωταγωνιστές της, ξεκίνησε ένα γαϊτανάκι αποδόμησης των πραγματικών ηρώων της εποχής, με την παράλληλη ανάδειξη των πιο σκοτεινών μορφών, με πρώτο και καλύτερο τον Μαυροκορδάτο.

Κυριακή 7 Ιουνίου 2020

Εορτασμός 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821

Του Γεράσιμου Δεληβοριά

Πριν από 55 χρόνια περίπου, υπήρχε ένα διήγημα στο βιβλίο των Νέων Ελληνικών του ενιαίου τότε Γυμνασίου. Έλεγε πάνω κάτω τα εξής:
 Την πρώτη φορά που οργανώθηκε στο Μεσολόγγι πανηγυρικός εορτασμός για την Έξοδο, πήγε κι ο γέρο καπετάνιος για να την παρακολουθήσει. Ήταν η δική του γιορτή. Πάνω στην εξέδρα, είδε πολιτικούς με βελάδες και ημίψηλα. Τους άκουσε ώρα πολλή να λένε ακαταλαβίστικες κουβέντες. Κίνησε να φύγει. Όχι ωρέ, δεν ήταν έτσι, μουρμούριζε. Στα σκαλιά της εκκλησίας ήταν ένας τυφλός ζητιάνος. Τραγουδούσε το μοιρολόϊ της εξόδου. Έκατσε ο γέρο καπετάνιος δίπλα του κι έκλαιγε. Ναι ωρέ, έτσι ήτανε, μονολογούσε.
 Ναι μωρέ, έτσι ήτανε. Αίμα, πόνος και δάκρυα. Οχτώ χρόνια αγώνας, οχτώ χρόνια συντροφιά με τον θάνατο. Πόλεμος, τρεχαλητό, αγωνία. Οχτώ χρόνια μια φούχτα φουκαράδες αρνιόνταν να προσκυνήσουν και το χειρότερο, αρνούνταν και να πεθάνουν για να λυθεί επιτέλους το «ελληνικό πρόβλημα» και να επιστρέψει η Ευρώπη στην κανονικότητα.