Στις 16 Φεβρουαρίου 1964 η Ένωση Κέντρου κέρδισε τις εκλογές με ποσοστό 53% με την υπόσχεση του αρχηγού της Γεωργίου Παπανδρέου ότι θα εφαρμόσει πολιτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις στη χώρα.
Η ΕΡΕ, το παλάτι, ο στρατός, η αστυνομία, η πρεσβεία των ΗΠΑ, η CIA και το ΝΑΤΟ, θεωρώντας ότι η κυβέρνηση Παπανδρέου αποτελεί παρένθεση, επένδυσαν στην τακτική του φόβου, όπως και σήμερα η ΝΔ:
«αυτή η δραχμή είναι δική σου, μην αφήσεις τον Παπανδρέου να στην πάρει», στην κατάρρευση της οικονομίας, στην χρεοκοπία και στον κομμουνιστικό κίνδυνο.
Το 1961 είχε προηγηθεί το σχέδιο βίας και νοθείας «Περικλής» που αποκάλυψε ότι το παρακράτος, ξένοι και ντόπιοι, δεν θεωρούσαν τίποτα το παράνομο να προβαίνουν σε αντισυνταγματικές πράξεις χωρίς να τιμωρούνται από το 1947.
Ο Γ. Παπανδρέου προχώρησε σε δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις αλλά ήταν φανερό πως είχε την κυβέρνηση αλλά όχι την εξουσία και δεν πήρε σχεδόν κανένα μέτρο για να αλλάξει τις δομές του στρατού που λειτουργούσε κάτω από το παρακράτος του ΙΔΕΑ από το 1945 (Μακαρέζος, Γεννηματάς, Σακελλαρίου, Πατίλης, Αγγελής, Καρδαμάκης, Σπαντιδάκης, Τζανετής κ.ά) με απομάκρυνση όσων δεν ήταν ΙΔΕΑ με τοποθετήσεις και προαγωγές των αξιωματικών της οργάνωσης.
