Του π. Λίβυου
Αν το σώμα δεν αξίζει, τότε ούτε η ψυχή έχει αξία.
Το σώμα δεν είναι το σκουπίδι της ψυχής, για να το καίμε στις χωματερές του “ψευδοπολιτισμού” μας.
Ξέρετε, έχουμε αυτή την «μοντέρνα», «ορθολογική» ιδέα ότι η καύση είναι απλώς μια τεχνική λύση: πιο καθαρή, πιο efficient, πιο οικολογική, λιγότερος χώρος, λιγότερη “ταλαιπωρία”.
Αλλά εδώ ακριβώς είναι το πρόβλημα.
Γιατί η πραγματική ερώτηση δεν είναι «τι είναι πιο πρακτικό;»
Η πραγματική ερώτηση είναι: τι είδους πολιτισμός είμαστε όταν θεωρούμε φυσιολογικό να καίμε έναν άνθρωπο;
Αν κάποιος καιγόταν ζωντανός, θα το λέγαμε φρίκη, έγκλημα, αδιανόητη βία. Και τώρα, ξαφνικά, επειδή είναι νεκρός, το ίδιο γεγονός περνάει ως «επιλογή». Ωραία λέξη: επιλογή.
Αυτό είναι ιδεολογικοποίηση της ζωής.
Η ιδεολογία δεν είναι ότι λέμε ψέματα. Είναι ότι το κάνουμε το ψέμα να φαίνεται φυσικό: να φαίνεται «ουδέτερο», να φαίνεται «πολιτισμένο». Αλλά η καύση των ανθρώπων είναι το ακριβώς αντίθετο: είναι το σημείο όπου ο πολιτισμός φανερώνει την κρυφή του βαρβαρότητα.
Διότι τι λέει η καύση;
Λέει: «ο άνθρωπος τελείωσε».
Και όταν λέμε «τελείωσε», δεν εννοούμε απλώς ότι πέθανε. Όχι. Εννοούμε κάτι βαθύτερο: ότι τώρα μπορείς να κάνεις με το σώμα ό,τι θέλεις, γιατί δεν είναι τίποτα. Είναι υπόλειμμα. Είναι σκουπίδι δίχως καμία αξία πλέον. Ξεφορτωθείτε το.
Και αυτό είναι το μοντέρνο φαντασιακό: το σώμα σαν σκουπίδι.
Κι όμως, η καύση των νεκρών συχνά φανερώνει μία βαθιά αντίληψη ότι το σώμα δεν έχει πια αξία, ότι μπορούμε να το κάνουμε ό,τι θέλουμε: να το εξαφανίσουμε, να το πετάξουμε, να το κάψουμε.

