Τοπικά προϊόντα

Του Δημοσθένη Παπαμάρκου

Στην Ελλάδα της κρίσης η νέα μόδα που προωθείται είναι η επιστροφή των νέων στην επαρχία. Αυτή η επιστροφή προβάλλεται ως η ιδανική απάντηση στα προβλήματα της κρίσης. Αν αυτή την καραμέλα δεν την είχαν φτύσει πρώτα “επίσημα” στόματα, όπως αυτά του Σκανδαλίδη (Υπουργού τότε Αγροτικής Ανάπτυξης), πριν την πιπιλίσουν οι κάθε λογής γραφικοί νεο-αστοί τύπου Τζήμερου, θα ήταν ενδιαφέρον θέμα προς συζήτηση. Υπ’ αυτές τις συνθήκες όμως είναι επικίνδυνο. Για πολλούς λόγους (έλλειψη κατάλληλων κι επαρκών εκτάσεων, κεφαλαίου, τεχνογνωσίας, κ.λπ.) “η επιστροφή στο χωριό” τώρα και με τέτοιους όρους σημαίνει επιστροφή στο προβιομηχανικού τύπου μοντέλο του αγρότη-κολλήγου, ή αλλιώς δουλειά για “μια ντοματούλα να τρώμε” αντί για πραγματική αμοιβή.

Ξύπνα, καημένη Αναστασιά!

Του Δημοσθένη Παπαμάρκου

υπ. διδάκτορος Αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης 

Λέει ένα δημοτικό τραγούδι: Το βλέπεις εκείνο το βουνό, το πιο ψηλό από τ' άλλα που 'χει ανταρίτσα στην κορφή και καταχνιά στη ρίζα εκεί 'ναι πύργος γυάλινος, πύργος μαλαματένιος εκεί κοιμάται μια ξανθή, μιας χήρας θυγατέρα και πώς θα την ξυπνήσουμε και πώς θα της το πούμε;
Ξύπνα, καημένη Αναστασιά

Χρονολογείται πριν από την επανάσταση του 1821 και η «ξανθή Αναστασιά» δεν είναι άλλη από το λαό των Ελλήνων και την ελευθερία του που είναι πλακωμένοι από το πάπλωμα της τουρκικής κατοχής. Ο τελευταίος στίχος του τραγουδιού, κομμένος στη μέση, επιτάσσει με την τραχύτητά του την προστακτική του «ξύπνα».

Αναφέρω το τραγούδι γιατί ακούγοντάς το τις προάλλες κάτι με έκανε να σταθώ στον προτελευταίο του στίχο «και πώς θα την ξυπνήσουμε και πώς θα της το πούμε;». Κατάσταση κρίσης τότε -πριν από τον ξεσηκωμό του 1821-, κατάσταση κρίσης και τώρα. Αναλογίες θα μπορούσαν ίσως να βρεθούν, αλλά δεν θα ήταν ούτε δόκιμο ούτε και χρήσιμο. Ο λόγος που παρατάσσω τις δύο χρονικές περιόδους είναι γιατί και οι δύο προβάλλουν με ένταση το ερώτημα: πώς να της το πούμε;