Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 25 Απριλίου 2026

Διεθνές δίκτυο αριστερών κομμάτων και οργανώσεων

27 Απρίλη, Μόσχα: Πάνω από 100 κόμματα από 70 χώρες στο Ιδρυτικό Forum της Διεθνούς Ένωσης των σύγχρονων δυνάμεων της Αριστεράς του κόσμου, “SOVINTERN – Για τον Σοσιαλισμό του 21ου αιώνα”

Αλεξάντερ Μπαμπάκοφ, Γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου του Σοσιαλιστικού Κόμματος “Δίκαιη Ρωσία” κι Αντιπρόεδρος της Δούμας, ενημέρωσε σήμερα τη Δούμα και προσκάλεσε τους βουλευτές στο Forum:

“Στις 27 Απριλίου στη Μόσχα δίνουμε την εκκίνηση σε ένα έργο που, χωρίς υπερβολή, ξεπερνά τα όρια της εθνικής πολιτικής.

Ο λόγος για το Διεθνές Σοσιαλιστικό Δίκτυο SOVINTERN — μια πρωτοβουλία που υλοποιεί το κόμμα «Δίκαιη Ρωσία» υπό την ηγεσία του προέδρου του Σεργκέι Μιρόνοφ.

Δεν είναι απλώς ένα φόρουμ — είναι η εκκίνηση μιας μόνιμα λειτουργούσας διεθνούς πλατφόρμας.

Σήμερα ο κόσμος βιώνει όχι απλώς αναταραχές — βλέπουμε μια συστημική κρίση του καπιταλιστικού μοντέλου: αύξηση της ανισότητας, υποβάθμιση των κοινωνικών εγγυήσεων, προσπάθειες νεοαποικιακής πίεσης.

Και υπό αυτές τις συνθήκες γίνεται σαφές: η απαίτηση για δικαιοσύνη, αλληλεγγύη και κυρίαρχη ανάπτυξη είναι παγκόσμια.

Γι’ αυτό η SOVINTERN δεν είναι «επιστροφή στο παρελθόν», αλλά επανεξέταση και ανάπτυξη του σοσιαλισμού στον 21ο αιώνα.

Τι είναι θεμελιωδώς σημαντικό:

Περισσότερα από 100 κόμματα και κινήματα από πάνω από 70 χώρες — από τη Λατινική Αμερική μέχρι την Αφρική και την Ευρώπη — ήδη συμμετέχουν στη δουλειά. Δεν είναι μια περιφερειακή πρωτοβουλία, αλλά η αρχιτεκτονική ενός νέου διεθνούς διαλόγου.

Για πρώτη φορά δημιουργείται μια παγκόσμια ψηφιακή πλατφόρμα βασισμένη στην ΤΝ, που θα επιτρέψει:

Τρίτη 26 Αυγούστου 2025

Βενεζουέλα: “Είμαστε σοσιαλιστές, είμαστε αντιιμπεριαλιστές, κι είμαστε επίσης Τσαβιστές”!

Με αναφορές στον ηγέτη της Μπολιβαριανής επανάστασης Hugo Chavez, μονάδες του στρατού της Βενεζουέλας παρελαύνουν στο Καράκας, ξεκινώντας για τα σύνορα και τις ακτές της χώρας!

Πρόγραμμα Αναπαραγωγής Βίντεο
00:00
00:18

Η Βενεζουέλα μετά την επιστράτευση του Σαββατοκύριακου, ανέπτυξε τους πρώτους 15.000 στρατιώτες των “Δυνάμεων ταχείας ανάπτυξης” στα σύνορα καθώς τα αμερικανικά πολεμικά πλοία πλησιάζουν.
Οπλισμένους με σκάφη, αεροσκάφη, DRONES.

“Είναι κινητοποίηση για την εγγύηση της ΕΙΡΗΝΗΣ… αν θέλουν να εισέλθουν από τα σύνορα, δεν θα μπορούν”
— Υπουργός
Εσωτερικών της Βενεζουέλας Καμπέγιο.

Στο κάτω βίντεο, το καταδρομικό Iwozima, καταγράφτηκε να αναχωρεί από το ναύσταθμο του Norfolk στις ΗΠΑ, φορτωμένο ελικόπτερα κι αεροπλάνα σαν ναυαρχίδα της αποστολής κατά της Βενεζουέλας.

Τρίτη 9 Ιανουαρίου 2024

Χρειαζόμαστε τον μαρξισμό;

Μερικές σύντομες παρατηρήσεις για τον μαρξισμό ως κριτική μέθοδο προσέγγισης της κοινωνικής πραγματικότητας με σκοπό τη μεταβολή της.

Του Δημήτρη Κωνσταντακόπουλου
7 Ιανουαρίου 2024

Στο πρώτο άρθρο αυτής της σειράς, έθεσα το ερώτημα κατά πόσον, μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, ο μαρξισμός εξακολουθεί να παρουσιάζει κάποιο ενδιαφέρον ως μέθοδος κοινωνικής ανάλυσης και οδηγός δράσης, ή μήπως έχει «πεθάνει» και έχουν μόνο ιστορική σημασία οι αναφορές σε αυτόν. Δεν μπορώ φυσικά στα πλαίσια ενός άρθρου να αναφέρω εξαντλητικά τους λόγους που νομίζω ότι όχι μόνο χρειαζόμαστε, αλλά χρειαζόμαστε περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη στιγμή στη σύγχρονη ιστορία, τον μαρξισμό. Φυσικά εννοώ τον μαρξισμό ως κριτική μέθοδο προσέγγισης της κοινωνικής πραγματικότητας με σκοπό τη μεταβολή της, τον μαρξισμό δηλαδή ως πειραματική επιστήμη υποκείμενη σε επαλήθευση και διάψευση και όχι ως θρησκεία. Θα περιοριστώ εδώ σε μερικές πολύ σύντομες παρατηρήσεις.

Είναι αλήθεια ότι η κατάρρευση της ΕΣΣΔ θέτει σοβαρά ερωτήματα ως προς τον μαρξισμό, παρόλο που μικρή σχέση είχε το υπαρκτό, πραγματικό σοβιετικό καθεστώς με οποιαδήποτε έννοια σοσιαλισμού όπως την καταλάβαιναν τουλάχιστο ο Μαρξ και ο Λένιν. Δεν μπορούμε να χαρακτηρίζουμε σοσιαλιστικό ένα καθεστώς μόνο επί τη βάσει του κριτηρίου της κρατικής ιδιοκτησίας των μέσων παραγωγής: απαιτείται και η πραγματική άσκηση της εξουσίας από τους εργαζόμενους. Σοσιαλισμός σημαίνει εξηλεκτρισμός συν Σοβιέτ, είχε πει ο Λένιν. Τον εξηλεκτρισμό τον πέτυχε η σοβιετική Ρωσία, πολύ γρήγορα όμως από τα Σοβιέτ απέμεινε ο κενός περιεχομένου τύπος. (Βέβαια, το ότι δεν πρέπει να χαρακτηρίσουμε την ΕΣΣΔ ως σοσιαλιστική, δεν σημαίνει ότι δεν υπήρχαν σοσιαλιστικά στοιχεία στο καθεστώς, ούτε φυσικά ότι ήταν καπιταλιστική, όπως υποστήριξαν στο παρελθόν μερικοί μάλλον επιπόλαιοι θεωρητικοί. Όταν έγινε άλλωστε καπιταλιστική ήταν τόσο μεγάλος ο «σεισμός», που το κατάλαβε αμέσως όλος ο κόσμος).

Παρασκευή 10 Απριλίου 2020

«Σοσιαλισμός ή Βαρβαρότητα» στην εποχή του Κοροναϊού

Του Ηλία Παπαναστασίου

H επιδημία του κοροναϊού μοιάζει πλέον σαν ένα τσουνάμι σαρωτικών αλλαγών στο παγκόσμιο οικονομικό οικοδόμημα αυτό δηλαδή της παγκοσμιοποιημένης καπιταλιστικής οικονομίας.
Ένα τσουνάμι απρόσμενο μέχρι πριν δυο-τρεις μήνες και μια οικονομία που είχε ήδη εισέλθει σε φάση επιβίωσης μετά την οικονομική κρίση των 2008-2009.
Οι προοπτικές για την κρισιακή ή μετά-κρίση περίοδο είναι αμφιλεγόμενες και μια περιγραφή της παγκόσμιας οικονομικής κατάστασης του καπιταλιστικού συστήματος είναι αναγκαία. Η κρίση της πανδημίας του Κοροναϊού αποκάλυψε όλη την σαθρότητα της χρηματιστικοποίησης του καπιταλισμού δηλαδή του «Καπιταλισμού με κέρδος αλλά χωρίς... παραγωγή».

1. Η κρίση του 2008-2009

Η μεγάλη έκρηξη της φούσκας των χρηματοπιστωτικών αγορών το 2008 με αφορμή – αλλά όχι αιτιολογία– την κατάρρευση της Lehman Brothers στην Αμερική αποτέλεσε το τέλος της περιόδου ευφορίας που άρχισε με την περίοδο μετά το 1990.

Η περίοδος της δεκαετίας του 1990 – τέλος δεκαετίας 2000 σηματοδοτεί την ασύστολη παραγωγή κέρδους μέσω των χρηματιστηριακών συναλλαγών με ταυτόχρονη ουσιαστική πτώση της παραγωγικότητας και παραγωγικής ικανότητας, με μεταφορά μεγάλων μεταποιητικών μονάδων στις αναπτυσσόμενες χώρες και ταυτόχρονη άνοδο του τομέα των Υπηρεσιών σε τεράστιο βαθμό με αποτέλεσμα μια ποιοτική μετάλλαξη του καπιταλισμού και της συνεπακόλουθης κοινωνικής και ταξικής δομής των δυτικών αστικών κοινωνιών.

Είναι η εποχή που ανεβαίνουν οι ιδεοληψίες των New economics στις ανεπτυγμένες καπιταλιστικές χώρες.

Τρίτη 7 Ιανουαρίου 2020

Ο Χριστός πέθανε, ο Μαρξ πέθανε, αλλά εγώ αισθάνομαι μια χαρά

Του Απόστολου Αποστολόπουλου
Το σύνθημα είναι ευφυές, αλλά ο Χριστός δεν έπεσε στην αγκαλιά της Λήθης, της θεάς που σφραγίζει το θάνατο των θεών. Για τον Μαρξ είναι ακόμα νωρίς για να ξέρουμε αν θα ξεχαστεί ή θα καταγραφεί όπως ελάχιστοι άλλοι στη μακρά μνήμη της ανθρώπινης φυλής. Η δυσφορία των πολλών, όπως καταγράφει πλήθος ενδείξεων, η φθορά του Συστήματος, είναι πιστεύω επαρκής αιτία για τις λίγες παρακάτω σκέψεις.
Χιλιάδες χρόνια οι καταπιεσμένοι, ζητούν διέξοδο, άνοιγμα για μια "ανθρώπινη" ζωή και από καιρό σε καιρό, για ένα διάστημα, τα καταφέρνουν και μετά "φτου κι απ’ την αρχή". Το αν ο Μαρξ (και ο Ένγκελς) έδωσαν πράγματι μια επιστημονική εξήγηση για τη δυστυχία που προκαλεί ο καπιταλισμός είναι συζητήσιμο, ενώ αναμφίβολα ήταν κήρυκες Επανάστασης. Πάντως από τότε που στην Σοβιετική Ένωση και στις ανατολικοευρωπαϊκές χώρες ο μαρξισμός έγινε πανεπιστημιακό μάθημα ντύθηκε με τον ανάλογο ακαδημαϊκό καθωσπρεπισμό.
Η Επανάσταση αποσύρθηκε "κι ακαρτέρει κι ακαρτέρει"... Ο ίδιος ο Μαρξ έπεσε σε τόσα πράγματα έξω και έδειξε τόση εμμονή σε άλλα, ώστε να μένει κανείς κατάπληκτος πως ένα τόσο πρωτότυπο και λαμπρό μυαλό μπορεί να το διακατέχει τόση ιδεολογική τύφλωση. Για παράδειγμα ο Μαρξ περιφρονεί βαθύτατα τους αγρότες, τους θεωρεί "άχθος αρούρης", βάρος της Γης.

Τετάρτη 3 Οκτωβρίου 2018

Το Άουσβίτς, η χρεοκοπία της ιδέας της προόδου και η αποκατάσταση της ουτοπικής διάστασης του Σοσιαλισμού*

Του Γιώργου Μητραλιά

Γνήσιο τέκνο της εποχής μας και του καπιταλιστικού «μοντερνισμού» της, το Άουσβιτς και η βιομηχανική-γραφειοκρατική του μηχανή μαζικής εξόντωσης ανθρώπινων όντων μας εγκαλεί σ’αυτό το μεταίχμιο δύο αιώνων τουλάχιστον για τρεις βασικούς λόγους: α) επειδή δεν παραπέμπει σε μια δήθεν επιστροφή σε κάποιες αρχέγονες βαρβαρότητες, β) επειδή συνιστά βαθιά τομή στον πολιτισμό και στον τρόπο θεώρησης της ιδέας της προόδου, και γ) επειδή τα διδάγματά του είναι τώρα  -και εφεξής- περισσότερο χρήσιμα και επίκαιρα από ό,τι πριν από 55 χρόνια.
Αν λοιπόν η ιστορία χωρίζεται πια σε προ και μετά Άουσβιτς εποχές, αυτό οφείλεται τόσο στη «μοναδικότητα» των ναζιστικών θαλάμων αερίων, όσο και στο ότι τίποτα δεν είναι πια το ίδιο μετά από αυτούς. «Μοναδικό» και συνάμα «νεωτεριστικό» και «μοντέρνο» είναι το Άουσβιτς όχι τάχα επειδή δεν προϋπήρξαν άλλες εκδηλώσεις ανθρώπινης βαρβαρότητας με ακόμα περισσότερα θύματα (π.χ. η μαζική εξόντωση και γενοκτονία των ιθαγενών πληθυσμών του «Νέου Κόσμου» ή της Αφρικής από τους Ευρωπαίους κατακτητές και αποικιοκράτες). Στην πραγματικότητα, αυτό που κάνει το Άουσβιτς να μην μοιάζει με τίποτα άλλο, να μην είναι μια απλή –ίσως ακόμα πιο θανατηφόρα- επανάληψη παλιότερων βαρβαροτήτων και κατά συνέπεια, να μην εξηγείται από μια ενδεχόμενη δήθεν «μεταφυσική» ή «έμφυτη» τάση επιστροφής σε κάποια άλλη εποχή (π.χ. στον συκοφαντημένο Μεσαίωνα), είναι το γεγονός ότι θα ήταν αδύνατο και αδιανόητο έξω από τον θριαμβεύοντα καπιταλισμό και την αστική κοινωνία του!

Πέμπτη 12 Ιουλίου 2018

ΗΠΑ: Ο σοσιαλισμός της νέας γενιάς εισβάλει στο πολιτικό προσκήνιο!

Ενώ δεν αποκλείεται πια ακόμα και ο εμφύλιος…

Του Γιώργου Μητραλιά
Μέχρι και τον περασμένο Νοέμβρη ήταν σερβιτόρα στη Νέα Υόρκη, εδώ και μια βδομάδα είναι το πρόσωπο των ημερών στα ΜΜΕ της χώρας της και τον προσεχή Νοέμβρη θα είναι -στα 28 της!- το νεότερο μέλος της Γερουσίας στην ιστορία των ΗΠΑ! Είναι η Alexandria Ocasio-Cortez, μιγάδα πορτορικανής καταγωγής και μέλος του κόμματος των Δημοκρατών Σοσιαλιστών της Αμερικής (DSA), που η σαρωτική νίκη της στις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών επί του εκλεκτού του κατεστημένου του κόμματος και προοριζόμενου για την προεδρία της Γερουσίας (!) συγκλονίζει τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Να λοιπόν που το απίθανο και αδιανόητο έγινε πραγματικότητα εγκαινιάζοντας ταυτόχρονα μια νέα εποχή στην πολιτική ιστορία της καπιταλιστικής υπερδύναμης. Για πρώτη φορά μετά από τις αρχές του 20ου αιώνα, όταν το Σοσιαλιστικό κόμμα του Γιουτζίν Ντεμπς εξέλεγε ακόμα βουλευτές, μια νεαρή Λατίνα που προτάσσει τα σοσιαλιστικά της πιστεύω και προτείνει ένα άκρως ριζοσπαστικό πρόγραμμα άμεσης δράσης, ετοιμάζεται να γίνει το νεότερο στην ιστορία μέλος της αμερικανικής Γερουσίας εκπροσωπώντας το Μπρονξ και το Κουίνς, την καρδιά της Νέας Υόρκης. Για να φτάσει σε αυτό το αποτέλεσμα χρειάστηκε να ανατρέψει όλα τα προγνωστικά συντρίβοντας (57% έναντι 42%) τον επονομαζόμενο και “βασιλιά του Κουίνς” και “μπος” του Δημοκρατικού κατεστημένου απερχόμενο γερουσιαστή Joe Crowley, που τύγχανε της δημόσιας υποστήριξης της Γουώλ Στρητ και της ανοιχτής χρηματοδότησής του από καπιταλιστικούς γίγαντες όπως Facebook, Google, Blackrock, Citigroup, JP Morgan, Lockheed Martin και Viacom! Πώς τα κατάφερε; Αρνούμενη κάθε υποστήριξη και χρηματοδότηση από τους παραδοσιακούς μεγαλοχρηματοδότες του Δημοκρατικού κόμματος, εμπνέοντας και κινητοποιόντας χιλιάδες νεαρούς πολίτες (που συνήθως δεν ψηφίζουν), καταγγέλοντας τον αμερικανικό δικομματισμό (τι Γιάννης τι Γιαννάκης), προτείνοντας “επαναστατικά” -για τις ΗΠΑ αλλά όχι μόνο- μέτρα όπως ένα “Πράσινο New Deal” άμεσης δράσης ενάντια στη κλιματική καταστροφή, άμεση κατάργηση της υπηρεσίας δίωξης των μεταναστών (ICE), ιατροφαρμακευτική περίθαλψη για όλους και όλες χωρίς εξαίρεση, υπερδιπλασιασμό της ελάχιστης ωριαίας αμοιβής, προοδευτική εργατική νομοθεσία, νομοθετικά εγγυημένες θέσεις απασχόλησης, τερματισμό του ισχύοντος αποικιοκρατικού καθεστώτος στο Πόρτο Ρίκο, κ.ά. Με δεδομένο ότι η περιφέρεια του Μπρονξ-Κουίνς είναι προπύργιο των Δημοκρατικών που συγκεντρώνουν παραδοσιακά το 80% των ψήφων, η εκλογή της Alexandria στη Γερουσία τον προσεχή Νοέμβριο θεωρείται ήδη βέβαιη.

Πέμπτη 1 Δεκεμβρίου 2016

Ο θάνατος του Φιντέλ ή η τραγωδία της επανάστασης του 20ού αιώνα

Του Γιώργου Καραμπελιά

Ο θάνατος του Φιντέλ Κάστρο σηματοδοτεί το τέλος των μεγάλων προσωπικοτήτων της σοσιαλιστικής επανάστασης - του ίδιου του σοσιαλιστικού οράματος που διαπέρασε και σφράγισε τον 20ό αιώνα. Σε όλο το μεγαλείο αλλά και στη διάψευσή του. Μεγαλείο, διότι αντιπροσωπεύει την εξέγερση των κολασμένων της γης και το όραμα μιας κοινωνίας ελεύθερης και εξισωτικής. Διάψευση, διότι το όραμα της απελευθέρωσης οδηγήθηκε σε ένα γενικευμένο αδιέξοδο, αφήνοντας την ανθρωπότητα γυμνή, χωρίς καθολικό απελευθερωτικό όραμα και στόχο.
Πράγματι, για πρώτη φορά μετά τη γαλλική Επανάσταση, που εγκαινίασε τη διαδικασία των μεγάλων επαναστατικών ανατροπών, η ανθρωπότητα ζει μια περίοδο χαμηλών προσδοκιών και απουσίας ενός καθολικού απελευθερωτικού οράματος.

Πέμπτη 3 Νοεμβρίου 2016

25 χρόνια από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, 25 χρόνια μονοκρατορίας της Υπερεθνικής Ελίτ

Γνωρίζουμε ότι η Σοβιετική Ένωση και το Πρώην Ανατολικό Μπλοκ δεν ήταν φυσικά σοσιαλιστικοί παράδεισοι, παρότι τουλάχιστον κάλυπταν τις βασικές ανάγκες των πολιτών τους, κάτι που ήταν τεράστιο επίτευμα δεδομένου του επίπεδου ανάπτυξης της Ρωσίας το 1917 — Σε σύγκριση, οι ΗΠΑ ακόμα δεν καλύπτουν τις βασικές ανάγκες σχεδόν του 1/3 του πληθυσμού της! Και ακόμα, διατηρούσαν μια αίσθηση της κοινότητας περισσότερο απ’ότι οι σημερινές «Δημοκρατίες» της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης. Η ύπαρξη, όμως, ενός ρωμαλέου αντίπαλου πόλου απέναντι στις Δυτικές και Αμερικανικές ιμπεριαλιστικές βλέψεις ήταν καταλυτικής σημασίας για την επικράτηση ενός πολύ πιο ειρηνικού και ελπιδοφόρου κόσμου. Επιπλέον, η επιρροή που ασκούσε το μαζικό κομμουνιστικό κίνημα, (ανεξάρτητα από το γεγονός ότι δεν πέτυχε τελικά τους στόχους του) στους λαούς και στην Αριστερά στη Δύση, ήταν ο βασικός λόγος για την ενωμένη εναντίωση τους στις Αμερικάνικες επεμβάσεις παγκοσμίως, η οποία πετύχαινε συχνά την αποτροπή τους. Σε αντίθεση, σήμερα, όχι μόνο δεν υπάρχει μαζικό κίνημα ενάντια στις εγκληματικές επεμβάσεις  της Υπερεθνικής Ελίτ στη Λιβύη, τη Συρία, την Ουκρανία, ή ενάντια στη συστηματική περικύκλωση της Ρωσίας από το ΝΑΤΟ κλπ., αλλά το μεγαλύτερο μέρος της παγκοσμιοποιητικής «Αριστεράς» φτάνει στο σημείο, έμμεσα, να υποστηρίζει αυτές τις κτηνωδίες ενάντια στην εθνική και λαϊκή κυριαρχία των λαών, για το καλό της προάσπισης των «δικαιωμάτων», όπως τα ορίζουν ο κάθε Σόρος, τα Ινστιτούτα και οι ΜΚΟ της Νέας Διεθνούς Τάξης!

Τρίτη 11 Οκτωβρίου 2016

Ο Μαρξ είχε δίκιο: 5 γεγονότα του σήμερα που προέβλεψε σωστά

Μετάφραση για το Νόστιμον Ήμαρ: Ελεάννα Μπάρδη

Από το iPhone έως την εταιρική παγκοσμιοποίηση, η σύγχρονη ζωή είναι γεμάτη από αποδείξεις της διορατικότητας  του Μαρξ.

Υπάρχει μεγάλη συζήτηση για τον Καρλ Μαρξ αυτή την εποχή -από τον Rush Limbaugh να κατηγορεί τον Πάπα Φραγκίσκο για προώθηση «καθαρού μαρξισμού», στον αρθρογράφο των Washington Times  που ισχυρίζεται ότι ο δήμαρχος της Νέας Υόρκης, Bill de Blasio, είναι ένας «αμετανόητος μαρξιστής».
Λίγοι όμως άνθρωποι καταλαβαίνουν πραγματικά τη δριμεία κριτική του Μαρξ στον καπιταλισμό. Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν μιαν αόριστη επίγνωση της πρόβλεψης αυτού του ριζοσπαστικού οικονομολόγου, ότι δηλαδή ο καπιταλισμός αναπόφευκτα θα αντικατασταθεί από τον κομμουνισμό, συχνά όμως παρεξηγούν γιατί πίστευε πως αυτό είναι αλήθεια. Κι ενώ ο Μαρξ έκανε λάθος για μερικά πράγματα, τα γραπτά του (πολλά εκ των οποίων προηγήθηκαν του Αμερικανικού Εμφυλίου) προέβλεψαν με ακρίβεια διάφορες πτυχές του σύγχρονου καπιταλισμού, από τη Μεγάλη Ύφεση έως το iPhone 5S στην τσέπη σας.

Τετάρτη 25 Μαΐου 2016

Σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα;

Πώς να αποκτήσει επαναστατική συνείδηση ο σύγχρονος προλετάριος; Και πώς να επαναστατήσει;
Του Ευτύχη Μπιτσάκη 
Σε προηγούμενο σημείωμα (Προσφυγικό: Πάλι λάθος ο Μαρξ;επισήμανα την αισχρή στάση των κυβερνήσεων των «ανεπτυγμένων» καπιταλιστικών χωρών της Ευρώπης απέναντι στις στρατιές των προσφύγων, θυμάτων των πολέμων της Νέας Τάξης, στο Αφγανιστάν, στη Μέση Ανατολή και στην Αφρική. Ορισμένες από τις κυβερνήσεις αυτές μετέχουν άμεσα ή έμμεσα σ’ αυτούς τους πολέμους. Εντούτοις, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αρκέστηκαν στο ρόλο του θλιμμένου παρατηρητή της τραγωδίας, χωρίς ποτέ να θίξουν τις αιτίες που αναγκάζουν τους πρόσφυγες να εγκαταλείψουν εστίες και πατρίδα και να ριχτούν στους δρόμους προς την άγνωστη Γη της Επαγγελίας. Αλλά δεν είναι μόνο οι κυβερνήσεις. Και οι λαοί, στο μεγάλο ποσοστό τους, παρέμειναν απαθείς ή θεώρησαν εχθρούς τους ικέτες.

Τετάρτη 11 Μαΐου 2016

Με την αριστερά στο τιμόνι και την πολιτική στο «μεσιανό κατάρτι»

Του Θανάση Τσιριγώτη


Ο προβληματισμός πάνω στο επίμαχο θέμα του λεγόμενου εποικοδομήματος σε κάθε κοινωνία δεν είναι ούτε καινούργιος ούτε εύκολος.
Το εποικοδόμημα, δηλαδή ο πολιτισμός, τα ήθη, τα έθιμα, ο τρόπος της έκφρασης, οι συνήθειες των ανθρώπων, τα γούστα και τα πιστεύω τους, γεννιέται από τον υλικό τρόπο ζωής και αντανακλά σε τελική ανάλυση αυτή την πραγματικότητα. Δεν την αντανακλά  όμως αυτόματα, μονοδιάστατα και μονοσήμαντα, αλλά δυναμικά. Σαν να λέμε πως έχουμε ένα πολυεπίπεδο, πολυπρισματικό καθρέφτη που απεικονίζει το περιβάλλον. Πολλές φορές οι άνθρωποι, ακόμα και ολόκληρες τάξεις, κουβαλούν για καιρό στο μυαλό τους τις επιβιώσεις του πρόσφατου ή παλιότερου παρελθόντος. Για παράδειγμα το ρεμπέτικο τραγούδι δεν σημαίνει τίποτα σήμερα σ’ ό,τι αφορά τις συνήθειες των ανθρώπων. Αλλά ενυπάρχει στη μνήμη μας και τραγουδιέται αντέχοντας στο χρόνο. Το έθιμο της προίκας δεν αντιστοιχίζεται με την υλική βάση της αστικής κοινωνίας μας -από μόνη της σημαίνει την υποδεέστερη θέση της γυναίκας- ωστόσο το κουβαλάμε, όπως η χελώνα το καβούκι της, ιδιαίτερα στις αγροτικές περιοχές. Μία επιστημονική παρέκκλιση θα παραγνώριζε το ρόλο του εποικοδομήματος δίνοντάς του τριτεύουσα και ασήμαντη αξία. Λάθος. Αυτό που θα λέγαμε με δυο λόγια «πολιτισμός» (εξαιρούμε τη γλώσσα) διατρέχει όλη την ιστορική κίνηση, την ταξική πάλη και επενεργεί λειτουργικά στις παραγωγικές σχέσεις και τις παραγωγικές δυνάμεις, δηλαδή στην οικονομική βάση.

Δευτέρα 11 Απριλίου 2016

Αϊνστάιν: «Γιατί σοσιαλισμός»

(Δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο 1 τεύχος του Αμερικανικού περιοδικού 
Monthly Review, το 1949)
Ας εξετάσουμε πρώτα απ’ όλα το ζήτημα αυτό από την άποψη της επιστημονικής γνώσης. Μπορεί να φανεί ότι δεν υπάρχουν ουσιαστικές μεθοδολογικές διαφορές ανάμεσα στην αστρονομία και την οικονομία: οι επιστήμονες και στους δύο τομείς προσπαθούν να ανακαλύψουν τους νόμους, που έχουν γενική εφαρμογή σε ορισμένες ομάδες φαινομένων, για να κάνουν την αμοιβαία σχέση των φαινομένων αυτών όσο γίνεται πιο κατανοητή.  Αλλά τέτοιες μεθοδολογικές διαφορές υπάρχουν στην πραγματικότητα.
Η ανακάλυψη των γενικών νόμων στον τομέα της οικονομίας είναι δυσκολότερη γιατί τα υπό παρατήρηση οικονομικά φαινόμενα, επηρεάζονται συχνά από πολλούς παράγοντες, που είναι πάρα πολύ δύσκολο να εκτιμηθούν ξεχωριστά. Εκτός από αυτό, η πείρα που συγκεντρώθηκε από την αρχή της λεγόμενης πολιτισμένης περιόδου της ανθρώπινης ιστορίας, υποβάλλονταν και υποβάλλεται, ως γνωστόν, σε σοβαρές επιδράσεις και περιορισμούς όχι μόνο οικονομικού χαρακτήρα.

Τρίτη 15 Μαρτίου 2016

Νίκος Πουλαντζάς, Το Κράτος, η Εξουσία, ο Σοσιαλισμός (η κριτική του στη ''δυαδική εξουσία'' του Λένιν)

Η ανάγνωσή μου του σημαντικού βιβλίου του Πουλαντζά, ''Το Κράτος, η Εξουσία, ο Σοσιαλισμός'', με οδηγεί, μεταξύ άλλων, στο παρακάτω συμπέρασμα:

  Οι νέοι πουλαντζικοί εμφανίζονται συχνά ως ''λενινιστές'' της ''συγκεκριμένης ανάλυσης της συγκεκριμένης κατάστασης''. Όμως η αντίληψη του ύστερου Πουλαντζά για το Κράτος και τη ''δημοκρατική μετάβαση στο σοσιαλισμό'' αντιπαρατίθεται ρητά με την αντίληψη περί ''δυαδικής εξουσίας'' (''διπλής εξουσίας'' αναφέρεται στο βιβλίο του Πουλαντζά) του Λένιν, όπως την παρουσιάζει στο Κράτος και Επανάσταση, στις Θέσεις του Απρίλη-στο δοκίμιό του για τη Δυαδική Εξουσία, στις Θέσεις του Απρίλη, και αλλού. Το να ονομάζεται η αντίληψη του Πουλαντζά ''μια νέα ερμηνεία της δυαδικής εξουσίας'' ή ''δυαδικοποίηση της εξουσίας'' ή ''λενινιστική συγκεκριμένη ανάλυση της συγκεκριμένης κατάστασης'' αποτελεί είτε αφελή είτε εκ του πονηρού σύγχυση της διαφοράς Πουλαντζά-Λένιν σε ζητήματα αρχών και στρατηγικής, στο ζήτημα της πολιτικής εξουσίας, του Κράτους και της υπέρβασης του καπιταλισμού, και σύγχυση της κριτικής του πρώτου στον δεύτερο. Βλ. και http://bestimmung.blogspot.gr/2015/04/blog-post.html. Όπως θα φανεί στο παρακάτω απόσπασμα, ο Πουλαντζάς αντιπαραθέτει το ''δημοκρατικό δρόμο προς το σοσιαλισμό'' προς την αντίληψη της ''δυαδικής εξουσίας'', με βάση τη διαφορετική ανάλυσή του για το Κράτος, και ειδικά το σύγχρονο κράτος. 

Δευτέρα 30 Νοεμβρίου 2015

Αν το καλοσκεφτείς, στην Ελλάδα ο σοσιαλισμός έχει οικοδομηθεί

Του Γιώργου Αλεξάτου

Αν το καλοσκεφτείς, στην Ελλάδα ο σοσιαλισμός έχει οικοδομηθεί κι ανοίγουμε πανιά για τον κομμουνισμό:

- Οι τράπεζες είναι πλέον κοινωνικοποιημένες, με μέτοχο όλο τον λαό που πληρώνει για τη λειτουργία τους. Επιπλέον, τείνουν προς κατάργηση, λόγω έλλειψης καταθέσεων, ενώ ταυτόχρονα εξαφανίζεται και το χρήμα και η αγορά.

- Στο πλαίσιο της διεθνιστικής αλληλεγγύης, πρώτη η Ελλάδα αρνείται τη σοβινιστικής έμπνευσης εθνική κυριαρχία σε αεροδρόμια, λιμάνια και ό,τι άλλο απέδιδε οικονομικά αποκλειστικά σε Έλληνες.

- Το εκπαιδευτικό σύστημα, βασικός μηχανισμός αναπαραγωγής της αστικής ιδεολογίας και ταξικής ένταξης των νέων, βαίνει προς διάλυση.

Κυριακή 31 Μαΐου 2015

Συνέντευξη για τον σοσιαλισμό στην Βουλγαρία

Βιογραφικά στοιχεία: Ο Μάριος γεννήθηκε στην Βουλγαρία το 1950, δούλεψε ως αγρότης (χειριστής τρακτέρ) μέχρι το 1997 και από τότε μετανάστευσε με την οικογένειά του στην Ελλάδα για να επιβιώσει. Στην Ελλάδα εργάζεται ως αγρότης και κάνει παράλληλα και άλλες δουλειές για να βγει το μεροκάματο. Ζει στην Κρήτη με την οικογένειά του τα τελευταία 17 χρόνια. 

Τα 4 μέρη της συνέντευξης ακολουθούν μετά την εισαγωγή.

Όταν μελετά κανείς τον σοσιαλισμό του 20ου αι. πρέπει να προαποφασίσει με τι κριτήριο θα το πράξει. Είναι πχ. το κριτήριο το θεωρητικό έργο των κλασικών; Εδώ ένα πρόβλημα που ανακύπτει είναι ότι ο ίδιος ο Μαρξ για τον Κομμουνισμό ήταν αρκετά φειδωλός και άρχισε να μιλά λίγο πιο συγκεκριμένα μετά την Κομμουνα(1871) ακριβώς γιατί μέσω αυτής της πρώτης απόπειρας «εφόδου στον ουρανό» απέκτησε υλικό για να μελετήσει το τι έπεται του Καπιταλισμού.

Πέμπτη 26 Μαρτίου 2015

Άλβαρο Γκαρσία Λινέρα – Κράτος, Δημοκρατία και Σοσιαλισμός: Μια ανάγνωση με αφετηρία τον Πουλαντζά

Δημοσιεύουμε την αρχή της ομιλίας του αντιπροέδρου της Βολιβίας Άλβαρο Γκαρσία Λινέρα στο Διεθνές Συνέδριο Νίκος Πουλαντζάς: Ένας μαρξισμός για τον 21ο αιώνα, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις αρχές του 2015 στο Πανεπιστήμιο της Σορβόννης. Στην παρέμβασή του (που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Α/συνεχεια) ο Λινέρα καταπιάνεται με το θέμα «Κράτος, Δημοκρατία και Σοσιαλισμός» συνδυάζοντάς το με το έργο του Νίκου Πουλαντζά – οι κεντρικές ιδέες του οποίου, λέει ο αντιπρόεδρος της Βολιβίας, «μας επιτρέπουν να σκεφτούμε και να δράσουμε σήμερα».
Το απόσπασμα που παρατίθεται έχει και ένα επιπλέον ενδιαφέρον επειδή απαντά, με μια έννοια, και στις εύκολες, συλλήβδην κριτικές κατά ενός ολόκληρου λαού π.χ. για τις εκλογικές επιλογές του. Εξηγώντας ποιες συνθήκες μπορεί να οδηγούν στη μία ή την άλλη στάση, ο Λινέρα καταλήγει χαρακτηριστικά: «Είναι λοιπόν ξεκάθαρο ότι ούτε οι λαϊκές τάξεις είναι ηλίθιες, ούτε η πραγματικότητα είναι μόνο μια ψευδαίσθηση, ούτε η παράδοση είναι πανταχού παρούσα».