Βέβαια η συγκυρία δεν ευνοεί τις εκδηλώσεις όπως τις φανταζόμασταν γι’ αυτή την ιστορική στιγμή, αλλά ίσως να είναι και μια προστασία για τα όσα θα μας συνέβαιναν από τους σχεδιασμούς της περιβόητης επιτροπής της επικεφαλής Γιάννας Αγγελοπούλου, αφού για την επιτροπή η Επανάσταση ήταν απλά φιλελεύθερη και όχι εθνικοαπελευθερωτική. Αρκετά μέλη της είναι φορείς αναθεωρητικών απόψεων όπως της ασυνέχειας του έθνους, της δημιουργίας του έθνους από το κράτος (και όχι το αντίστροφο), της αρνητικής στάσης της Εκκλησίας και άλλων. Με διαδικτυακές κυρίως εκδηλώσεις, φαίνεται, πως οι δύο σχολές ιστορικής σκέψης, του εθνομηδενισμού από τη μια και του εθνοκεντρισμού από την άλλη, θα έχουν, ευτυχώς, περίπου ίσες ευκαιρίες προβολής και προβληματισμού γύρω από το μεγάλο θέμα: «ποιοι επαναστάτησαν, γιατί επαναστάτησαν και τι κάνουμε σήμερα».
Το ρεύμα του εθνομηδενισμού αναπτύχθηκε κυρίως από το ’90 και μετά, κυριαρχώντας στην ελίτ και σε πανεπιστημιακές σχολές. Είναι οι ίδιοι που θεωρούν τον Πατροκοσμά τον Αιτωλό «σκοταδιστή», τον δε Ρήγα θα τον ήθελαν μάλλον «Γάλλο διαφωτιστή» και όχι Έλληνα λόγιο επαναστάτη που πατούσε γερά στην παράδοση και στην ιστορία του τόπου, με πίστη στον Θεό και επιρροές απ’ τον ευρωπαϊκό διαφωτισμό.
Το κρυφό σχολειό, αποτελεί μια πτυχή αυτής της οπτικής για την αυτογνωσία μας. Πέρασε όλες τις φάσεις που αναγράφονται στον τίτλο του άρθρου, του θρύλου, του μύθου και της πραγματικότητας. Γαλουχηθήκαμε με τον θρύλο του, ως ένα ιστορικό γεγονός που κάποιες φορές τα χαρακτηριστικά του γιγαντώθηκαν. Περάσαμε μετά στο μύθο. Όλα διαψεύσθηκαν. Δεν υπήρχε καν λόγος για κρυφό σχολειό στην τουρκοκρατία, μας είπαν, αφού Έλληνες και Τούρκοι ζούσαμε αγαπημένοι. Και τέλος, κάποιοι ερευνητές μας προσγείωσαν στην πραγματικότητα, αφού μέσα από πηγές, απέδειξαν την ύπαρξή του.




















